Đọc hiểu Tết quê bà (Đoàn Văn Cừ) có đáp án

Đọc hiểu Tết quê bà

Đọc bài thơ và thực hiện các yêu cầu sau:

TẾT QUÊ BÀ

Bà tôi ở một túp nhà tre.

Có một hàng cau chạy trước hè,

Một mảnh vườn bên rào giậu nứa.

Xuân về hoa cải nở vàng hoe.

Gạo nếp ngày xuân gói bánh chưng,

Cả đêm cuối chạp nướng than hồng.

Quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn,

Cơm tám, dưa hành, thịt mỡ đông.

(Đoàn Văn Cừ toàn tập, NXB Hội nhà văn, 2013)

Đọc hiểu Tết quê bà - Đề số 1

Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt chính của bài thơ.

Câu 2. Dựa vào khổ 1, hãy ghi lại những hình ảnh xuất hiện trước túp nhà tre của bà.

Câu 3. Phân tích tác dụng của phép từ từ liệt kê trong hai câu thơ sau:

Quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn,

Cơm tám, dưa hành, thịt mỡ đông.

Câu 4. Nhận xét về cuộc sống của người bà được khắc hoạ trong khổ 1 bài thơ.

Câu 5. Bài thơ gợi về cái Tết quê bà với hình ảnh gần gũi, bình dị đậm chất truyền thống của làng quê Việt Nam. Là thế hệ trẻ, hãy nêu những việc cần làm để tiếp nối truyền thống ấy.

Trả lời câu hỏi

Câu 1.

- Phương thức: biểu cảm

Câu 2.

- Hình ảnh xuất hiện: hàng cau, mảnh vườn, hàng giậu nứa, hoa cải

Câu 3.

- Phép liệt kê: Quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn, cơm tám, dưa hành, thịt mỡ đông.

-Tác dụng:

+ Tạo nên cách diễn đạt cụ thể, sinh động, giàu hình ảnh, tăng giá trị biểu cảm…

+ Làm nổi bật sắc màu tươi mới, cái tết đậm chất truyền thống…

+ Thể hiện tình cảm gắn bó, trân trọng của người cháu.

Câu 4. Nhận xét về cuộc sống của người bà được khắc hoạ trong khổ 1 bài thơ.

- Cuộc sống của người bà giản dị, chân thật, hình ảnh ấy gợi lên sự gần gũi và thân . Ngày tết của bà cũng như vậy một vẻ đẹp bình dị. Bức tranh quê đẹp, tình cảm gắn bó với làng quê

Câu 5.

- Hs rút ra bức thông điệp:

+ Thế hệ trẻ cần trân trọng, giữ gìn, kế thừa và phát huy giá trị Tết truyền thống.

+ Hướng về quê hương, gia đình nơi đó có những người thân thiết.

+ Trân trọng vẻ đẹp bình dị, gần gũi của làng quê…

+ Sống không được lãng quên quá khứ, cội nguồn…

Đọc hiểu Tết quê bà - Đề số 2

Câu 1. Xác định phong cách ngôn ngữ được sử dụng trong bài thơ?

Câu 2. Trong bài thơ, nhà của bà được miêu tả bằng những hình ảnh nào?

Câu 3. Anh/ chị hiểu như thế nào về nội dung câu thơ:

Gạo nếp ngày xuân gói bánh chưng

Cả đêm cuối chạp nướng than hồng.

Quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn,

Cơm tám, dưa hành, thịt mỡ đông.

Câu 4: Anh/ chị rút ra thông điệp gì trong bài thơ?

Trả lời câu hỏi

Câu 1. Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật

Câu 2. Trong bài thơ, nhà của bà được miêu tả bằng những hình ảnh: túp nhà tre, hàng cau chạy trước hè, mảnh vườn bên rào giậu nứa, hoa cải nở vàng hoe, gói bánh chưng, than hồng, quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn, cơm tám, dưa hành, thịt mỡ

Câu 3

Nội dung của những câu thơ này là khung cảnh rộn rã, tấp nập, đông vui, ấm cúng ngày tết tại căn nhà giản dị, mộc mạc. Không khí tưng bừng, rộn rã, tràn ngập niềm vui và niềm vui trong cuộc sống.

Câu 4

Thông điệp trong bài thơ này là giá trị của ngày tết cổ truyền. Không khí, hương vị của Tết đoàn viên, của sự sum họp đoàn viên dù cho cuộc sống giản dị đến thế nào đi nữa thì cũng luôn ngập tràn niềm vui và hạnh phúc.

Phân tích Tết quê bà

Bài thơ "Tết quê bà" của Đoàn Văn Cừ là một bức tranh sinh động về không khí Tết truyền thống ở làng quê Việt Nam, qua đó thể hiện tình cảm sâu nặng với quê hương, gia đình và những giá trị truyền thống. Với những hình ảnh giản dị, gần gũi, bài thơ đã khắc họa nên một không gian Tết ấm cúng, đầy hương vị và tình cảm.

Bà tôi ở một túp nhà tre.
Có một hàng cau chạy trước hè,
Một mảnh vườn bên rào giậu nứa.
Xuân về hoa cải nở vàng hoe.

Gạo nếp ngày xuân gói bánh chưng,
Cả đêm cuối chạp nướng than hồng.
Quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn,
Cơm tám, dưa hành, thịt mỡ đông.

Bài thơ mở đầu bằng hình ảnh "Bà tôi ở một túp nhà tre," một hình ảnh giản dị, mộc mạc nhưng rất đỗi quen thuộc trong ký ức của mỗi người. Ngôi nhà tre, dù đơn sơ nhưng ấm áp, là nơi chốn thân thương mà mọi người luôn nhớ về. Hình ảnh ngôi nhà được làm nổi bật qua chi tiết "Có một hàng cau chạy trước hè," và "Một mảnh vườn bên rào giậu nứa," thể hiện sự gần gũi, bình dị của làng quê Việt Nam. Những hình ảnh này không chỉ mô tả không gian vật chất mà còn là nơi chất chứa bao kỷ niệm, tình cảm gia đình. Những chi tiết này không chỉ đơn thuần miêu tả cảnh vật mà còn gợi lên hình ảnh về một cuộc sống đầm ấm, yên bình nơi làng quê.

Khung cảnh xuân về hiện lên qua hình ảnh “hoa cải nở vàng hoe”, một dấu hiệu đặc trưng của mùa xuân ở vùng nông thôn Bắc Bộ. Hoa cải vàng không chỉ là một cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp mà còn là biểu tượng cho sự tươi mới, sự khởi đầu của một năm mới. Từ hình ảnh này, người đọc có thể cảm nhận được không khí rộn ràng, tươi vui của mùa xuân đang tràn ngập khắp nơi. Khi Tết đến, người dân quê lại tất bật chuẩn bị những món ăn truyền thống. Bài thơ miêu tả cảnh chuẩn bị Tết với các chi tiết “gạo nếp ngày xuân gói bánh chưng”, “cả đêm cuối chạp nướng than hồng”. Đây là những hình ảnh rất đặc trưng cho ngày Tết cổ truyền của dân tộc. Cảnh gói bánh chưng, nướng than hồng không chỉ thể hiện sự khéo léo của người phụ nữ trong gia đình mà còn là một phần của nghi thức đón Tết, một phong tục đẹp đẽ mà các thế hệ người Việt luôn giữ gìn và truyền lại.

Bài thơ tiếp tục bằng những hình ảnh đầy màu sắc và hương vị của Tết: "Quần đào, áo đỏ, tranh gà lợn." Đây là những thứ trang phục và đồ vật đặc trưng của Tết, với màu đỏ tượng trưng cho sự may mắn, phúc lộc. Hình ảnh "tranh gà lợn" gợi nhớ về những bức tranh Đông Hồ, một nét văn hóa truyền thống lâu đời của người Việt. Cuối cùng, những món ăn Tết không thể thiếu được tác giả nhắc đến: "Cơm tám, dưa hành, thịt mỡ đông." Những món ăn đơn giản, quen thuộc nhưng mang đậm hương vị của Tết, khiến cho bất cứ ai, dù đi xa, cũng không thể quên được hương vị của ngày Tết quê hương. Qua đó, tác giả không chỉ tái hiện lại một bức tranh sinh động về ngày Tết mà còn thể hiện sự gắn bó sâu sắc với những giá trị văn hóa truyền thống.

“Tết Quê Bà” không chỉ là bức tranh về một cái Tết đơn thuần mà còn chứa đựng tình cảm sâu sắc của người cháu dành cho bà. Ngôi nhà của bà không chỉ là nơi sinh hoạt hàng ngày mà còn là nơi lưu giữ những giá trị truyền thống, nơi mà những ký ức tuổi thơ và tình cảm gia đình luôn hiện hữu. Từ việc gói bánh chưng, nướng than hồng đến những món ăn truyền thống, tất cả đều mang đậm dấu ấn của người bà, của những thế hệ đi trước đã truyền lại cho con cháu. Bài thơ còn phản ánh tình cảm sâu nặng của tác giả dành cho bà và quê hương. Hình ảnh người bà hiện lên một cách thân thương, giản dị, nhưng rất đỗi gần gũi và yêu thương. Bà là người giữ gìn những nét đẹp truyền thống của ngày Tết, là biểu tượng của sự gắn bó, yêu thương trong gia đình. Qua những dòng thơ, tác giả không chỉ thể hiện tình yêu thương, kính trọng với bà mà còn gửi gắm niềm tự hào và lòng biết ơn đối với những giá trị truyền thống, phong tục tập quán của dân tộc.

Bài thơ "Tết quê bà" của Đoàn Văn Cừ, dù ngắn gọn nhưng đã khắc họa một bức tranh Tết quê đầy đủ màu sắc, hương vị và tình cảm. Qua bài thơ, ta cảm nhận được tình yêu quê hương sâu nặng của tác giả, đồng thời nhắc nhở ta về giá trị của những truyền thống tốt đẹp, về tình cảm gia đình mà mỗi người nên trân trọng, giữ gìn.