Đọc hiểu Nơi dựa (Nguyễn Đình Thi) có đáp án

Đọc hiểu Nơi dựa

NƠI DỰA

Người đàn bà nào dắt đứa nhỏ đi trên đường kia ?

Khuôn mặt trẻ đẹp chìm vào những miền xa nào..

Đứa bé đang lẫm chẫm muôn chạy lên, hai chân nó cứ ném về phía trước, bàn tay hoa hoa một điệu múa kì lạ.

Và cái miệng líu lo không thành lời, hát một bài hát chưa từng có.

Ai biết đâu, đứa bé bước còn chưa vững lại chính là nơi dựa cho người đàn bà kia sống.

Người chiến sĩ nào đỡ bà cụ trên đường kia?

Đôi mắt anh có cái ánh riêng của đôi mắt đã nhiều lần nhìn vào cái chết.

Bà cụ lưng còng tựa trên cánh tay anh bước từng bước run rẩy.

Trên khuôn mặt già nua, không biết bao nhiêu nếp nhăn đan vào nhau, mỗi nếp nhăn chứa đựng bao nỗi cực nhọc gắng gỏi một đời.

Ai biết đâu, bà cụ bước không còn vững lại chính là nơi dựa cho người chiến sĩ kia đi qua những thử thách.

(Nguyễn Đình Thi, Tia nắng, NXB Văn học, Hà Nội, 1983)

Đọc hiểu Nơi dựa - Đề số 1

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong bài thơ. Bài thơ thuộc thể thơ nào?

Câu 2: Xác định phong cách chức năng ngôn ngữ của bài thơ trên.

Câu 3: Giải thích nhan đề “Nơi dựa” của bài thơ. Nêu nội dụng chính của bài thơ.

Câu 4: Hai phần của bài thơ có gì giống nhau?

Câu 5: Hãy chỉ ra nghịch lí trong hai câu in đậm của văn bản.

Câu 6: Xác định các dạng của phép điệp trong văn bản trên và nêu hiệu quả nghệ thuật của chúng.

Câu 7: Chỉ ra và phân tích hiệu quả nghệ thuật của phép lặp cú pháp được sử dụng trong bài thơ.

Câu 8: Theo anh/chị, đôi mắt "có cái ánh riêng của đôi mắt đã nhiều lần nhìn vào cái chết" là đôi mắt như thế nào? Điều đó cho ta biết điều gì về người chiến sĩ trong bài thơ?

Câu 9: Liệt kê những từ láy được sử dụng trong bài thơ và phân tích hiệu quả nghệ thuật của việc sử dụng từ láy đó.

Câu 10: Bài thơ được chia làm 2 phần, với hai bối cảnh tưởng như không hề liên quan tới nhau, nhưng thực ra lại có liên kết chặt chẽ. Theo anh/chị, sự liên kết đó được tạo nên bởi những yếu tố nào?

Trả lời:

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong bài thơ là biểu cảm. Thể thơ của bài thơ trên là thơ - văn xuôi.

Câu 2: Phong cách chức năng ngôn ngữ của văn bản trên là Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật

Câu 3: “Nơi dựa” là chỗ, nơi (vị trí người và vật) để ta tựa vào nhằm có thêm sức mạnh (vật chất và tinh thần). “Nơi dựa” trong bài thơ là nơi dựa về mặt tinh thần, tình cảm của con người.

Ý nghĩa của nơi dựa trong bài thơ: Nơi dựa là nơi dựa tinh thần, nơi con người tìm thấy niềm vui, niềm hạnh phúc và ý nghĩa của cuộc sống.

Câu 4: Hai phần của bài thơ giống nhau ở chỗ: Hai phần của bài thơ có cách cấu trúc và hình tượng tương tự như nhau. Cụ thể là: số lượng câu thơ ở mỗi phần như nhau đều có hai hình tượng và cùng làm nổi bật chủ đề của bài thơ.

Câu 5: Nghịch lí: Thông thường, người yếu đuối tìm nơi dựa ở người vững mạnh. Ở đây ngược lại. Người mẹ trẻ khỏe dựa vào đứa con mới biết đi chập chững, già yếu

Câu 6:

- Các dạng của phép điệp trong văn bản: điệp từ (đứa bé, bà cụ,…), điệp ngữ (ai biết đâu, lại chính là nơi dựa,…), điệp cấu trúc (câu mở đầu của 2 đoạn có cấu trúc giống nhau, câu kết của 2 đoạn cũng vậy), điệp kết cấu giữa hai đoạn. Tạo sự cân xứng, nhịp nhàng, hài hòa giữa hai đoạn thơ.

Câu 7: Câu mở đầu và câu kết của 2 đoạn thơ có cấu trúc giống nhau. Tạo nên sự cân xứng, hài hòa, nhịp nhàng giữa 2 đoạn thơ. Góp phần khẳng định, nhấn mạnh nội dung của bài thơ: Nơi dựa của mỗi người trong cuộc đời chính là nơi dựa tinh thần, nơi con người tìm thấy niềm vui, niềm hạnh phúc và ý nghĩa của cuộc sống.

Câu 8:

- Đôi mắt "có cái ánh riêng của đôi mắt đã nhiều lần nhìn vào cái chết" là đôi mắt đã qua nhiều trải nghiệm, ung dung trước những biến thiên của cuộc đời.

- Qua đôi mắt cho ta thấy người chiến sĩ đã qua nhiều lần chứng kiến, nhiều hy sinh, mất mát, rèn rũa cho anh lòng dũng cảm.

Câu 9:

- Các từ láy được sử dụng trong bài thơ: lẫm chẫm, líu lo, run rẩy, gắng gỏi

Các từ láy có tác dụng miêu tả cụ thể hơn hình dáng, chi tiết đặc điểm của em bé, cụ già.

Câu 10: Bài thơ được chia làm 2 phần, với hai bối cảnh tưởng như không hề liên quan tới nhau, nhưng thực ra lại có liên kết chặt chẽ. Sự liên kết đó chính là liên kết ở chủ đề: nơi dựa, chỗ dựa tinh thần của người tưởng như vững mạnh nhưng lại cần dựa tinh thần để tiếp thêm sức mạnh của những người tưởng như nhỏ bé, yếu đuối

Đọc hiểu Nơi dựa - Đề số 2

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên.

Câu 2: Nêu nội dung chính của văn bản.

Câu 3: Phân tích hiệu quả nghệ thuật của phép lặp cú pháp được sử dụng trong bài thơ trên.

Câu 4: Từ bài thơ, anh/chị trình bày suy nghĩ của mình về nơi dựa của mỗi người trong cuộc sống

Trả lời:

Câu 1:

Phương thức biểu đạt chính của văn bản trên là: biểu cảm.

Câu 2:

Nội dung chính của văn bản là muốn nói về ý nghĩa của nơi dựa với mỗi người.

Câu 3:

Phép lặp cú pháp được sử dụng trong bài thơ trên là ở câu mở đầu và câu kết của 2 đoạn thơ.

→ Tác dụng: Làm cho câu thơ sinh động hơn và nhấn mạnh được nội dung cần truyền tải.

Câu 4:

Mỗi người có một nơi dựa khác nhau. Nơi dựa không chỉ chỉ về vật chất mà còn về tinh thần. Đó là nơi khi mệt mỏi chúng ta có thể nương tựa, khi hạnh phúc chúng ta có thể sẻ chia.

Đọc hiểu Nơi dựa - Đề số 3

Câu 1: Văn bản trên thuộc phong cách ngôn ngữ nào?

Câu 2: Em hiểu như thế nào về “nơi dựa” trong hai câu: “Ai biết đâu, đứa bé bước còn chưa vững lại chính là nơi dựa cho người đàn bà kia sống” và “Ai biết đâu, bà cụ bước không còn vững lại chính là nơi dựa cho người chiến sĩ kia đi qua những thử thách”.

Câu 3: Viết đoạn văn ngắn trình bày những hiểu biết của em về nơi dựa trong cuộc sống?

Trả lời:

Câu 1: Văn bản thuộc phong cách ngôn ngữ nghệ thuật/ văn chương.

Câu 2:

“Nơi dựa” ở đoạn thơ trên là chỗ dựa tinh thần. Nhưng điều đặc biệt ở chỗ là những đối tượng tưởng chừng như gan góc, mạnh mẽ lại lấy chỗ dựa tinh thần vào những người có thế yêu hơn: Người phụ nữ, chiến sĩ - em bé và bà cụ.

Câu 3:

Người ta thường nói, thứ đơn giản và hồn nhiên nhất chính là tâm hồn non nớt của trẻ con, cái đơn giản đó mà cả thế giới cứ mãi tìm kiếm. Đúng vậy, khoảng thời gian tuổi thơ đẹp làm sao, cái tuổi với bao khát khao, bao hoài bão, lý tưởng, cái tuổi có những ước mơ bay cao, bay xa đến mức vượt tầm vũ trụ, cái tuổi đó đẹp, mơ màng nhưng dường như không thuộc về ta nữa. Trong cuộc đời mỗi con người, ai cũng phải từng trải qua ít nhất 1 lần thất bại, hụt hẫng, đau khổ, dằn vặt... Vậy làm sao để có thể vượt qua khó khăn đó? Đó là điểm tựa niềm tin, niềm tin giúp ta vượt qua mọi khó khăn, thử thách, mang đến mọi điều tốt đẹp. Chỉ cần có niềm tin, dù phải đối diện với thử thách nghiệt ngã đến đâu chẳng nữa, bạn hãy tin rằng cuộc sống luôn còn những cơ hội cho bạn và khả năng của con người là không có giới hạn. Hơn nữa, bạn không đơn độc một mình. Bên cạnh bạn luôn có những bàn tay sẵn sàng nâng đỡ, còn có những tấm lòng chia sẻ và cả những ký ức đẹp của cuộc sống.

Đọc hiểu Nơi dựa - Đề số 4

Câu 1: Xác định thể thơ của bài thơ trên.

Câu 2: Bài thơ viết về nội dung gì?

Câu 3: Chỉ ra và phân tích hiệu quả nghệ thuật của phép lặp cú pháp được sử dụng trong bài thơ.

Câu 4: Bài thơ trên gửi đến chúng ta thông điệp gì?

Trả lời:

Câu 1

Thể thơ của bài thơ trên là thơ - văn xuôi

Câu 2

Nêu nội dung chính của bài thơ nói về nơi dựa của mỗi người trong cuộc đời. Đó chính là nơi dựa tinh thần, nơi đó con người tìm thấy niềm vui, niềm hạnh phúc sau bao vất vả của cuộc sống.

Câu 3

- Câu mở đầu và câu kết của 2 đoạn thơ có cấu trúc giống nhau.

- Tác dụng tạo nên sự cân xứng, hài hòa, nhịp nhàng giữa 2 đoạn thơ.

Câu 4

Thông điệp được gửi gắm: Trong cuộc đời nơi dựa là nơi con người tìm thấy niềm vui, niềm hạnh phúc và ý nghĩa của cuộc sống.

Đọc hiểu Nơi dựa - Đề số 5

Câu 1. Anh/chị hiểu như thế nào về “nơi dựa” trong cuộc sống?

Câu 2. Xác định những nơi dựa được đề cập trong văn bản.

Câu 3. Chỉ ra nghịch lý về “nơi dựa” được tác giả đề cập trong hai câu in đậm. Từ nghịch lý đó, anh/chị hiểu gì về quan niệm “nơi dựa” của tác giả?

Câu 4. Xác định những điểm tương đồng về hình thức của đoạn (1) và (2). Những điểm tương đồng đó có tác dụng gì trong việc thể hiện nội dung văn bản

Hiệu quả nghệ thuật: tạo sự cân xứng, nhịp nhàng, hài hòa giữa hai đoạn thơ, góp phần khẳng định nơi dựa của mỗi người trong cuộc sống chính là nơi ta tìm thấy niềm vui và hạnh phúc.

Trả lời:

Câu 1:

"Nơi dựa" trong cuộc sống là chỗ để con người ta ỷ lại, dựa vào mỗi khi mệt mỏi, khó khăn. Nơi dừng nghỉ để lấy lại năng lượng sau bao buồn phiền của cuộc sống.

Câu 2:

Những nơi dựa được đề cập đến trong văn bản là: cậu bé và cụ già

Câu 3:

Nghịch lý về “nơi dựa” được tác giả đề cập trong hai câu in đậm: cậu bé và cụ già là hai đối tượng yếu ớt về thể chất. Còn người mẹ và người chiến sĩ khoẻ mạnh, tưởng chừng như họ chính là chỗ dựa cho cậu bé và cụ già nhưng không phải, họ lại là người cần một chỗ dựa, chỗ dựa ấy đến từ cậu bé và cụ già.

- Từ đây ta có thể thấy “nơi dựa” là nơi ỷ lại, dựa dẫm tinh thần của con người sau bao muộn phiền của cuộc sống.

Câu 4:

- Những điểm tương đồng về hình thức của đoạn (1) và (2):

Cấu trúc của hai đoạn là giống nhau: mở đầu bằng một câu hỏi, sau đó nói đến người khoẻ mạnh (người mẹ, chiến sĩ), rồi mới nói đến người yếu hơn về sức mạnh (cậu bé, cụ già), cuối cùng đưa ra nghịch lý

- Những điểm tương đồng đó có tác dụng tạo sự cân xứng, nhịp nhàng giữa hai đoạn văn, nhấn mạnh thêm sự quan trọng của chỗ dựa, đồng thời cho thấy rằng, nơi dựa mở rộng ra còn có nơi dựa tinh thần.