Lý thuyết Ethylic alcohol KHTN lớp 9 (Kết nối tri thức)

Lý thuyết KHTN 9 Bài 26: Ethylic alcohol

I. Công thức và đặc điểm cấu tạo

- Ethylic alcohol (ethanol) là hợp chất hữu cơ có công thức phân tử C₂H₆O. Trong phân tử ethylic alcohol có nhóm – OH, đây là nhóm nguyên tử gây nên tính chất đặc trưng của ethylic alcohol.

II. Tính chất vật lí

- Ethylic alcohol là chất lỏng, không màu, có mùi đặc trưng, vị cay, sôi ở 78,3^oC, có khối lượng riêng là 0,789 g/mL (ở 20^oC), tan vô hạn trong nước, hoà tan được nhiều chất như iodine, benzene,…

- Độ cồn là số mililit ethylic alcohol nguyên chất có trong 100 mL dung dịch ở 20^oC. Độ cồn thường được kí hiệu là X^o hoặc X% vol.

Ví dụ: cồn y tế 70^o có nghĩa là trong 100 mL cồn 70^o có chứa 70 mL ethylic alcohol nguyên chất.

III. Tính chất hoá học

1. Phản ứng cháy của ethylic alcohol

- Ethylic alcohol dễ cháy trong không khí tạo thành carbon dioxide, hơi nước và toả nhiều nhiệt.

${\mathrm{C}}_2{\mathrm{H}}_5\mathrm{O}\mathrm{H}+3{\mathrm{O}}_2\stackrel{{\mathrm{t}}^{°}}{\to }2\mathrm{C}{\mathrm{O}}_2+3{\mathrm{H}}_2\mathrm{O}$

2. Phản ứng với natri

- Các kim loại mạnh như Na, K thay thế được nguyên tử hydrogen trong nhóm –OH của ethylic alcohol, sản phẩm phản ứng có khí hydrogen được tạo thành.

2C₂H₅OH + 2Na → 2C₂H₅ONa + H₂

IV. Điều chế

1. Điều cế ethylic alcohol từ tinh bột

Ethylic alcohol được điều chế bằng phương pháp lên men các nguyên liệu chứa tinh bột (gạo, ngô, sắn,…):

Ngoài ra, người ta còn sử dụng phụ phẩm của công nghiệp sản xuất đường (rỉ đường), nguyên liệu chứa cellulose (rơm, rạ, gỗ phế liệu,…) để sản xuất ethylic alcohol.

2. Điều chế ethylic alcohol từ ethylene

Sản xuất ethylic alcohol trong công nghiệp được điều chế bằng phản ứng cộng nước với ethylene:

$\mathrm{C}{\mathrm{H}}_2=\mathrm{C}{\mathrm{H}}_2+{\mathrm{H}}_2\mathrm{O}\stackrel{{\mathrm{t}}^{°},{\mathrm{H}}^{+}}{\to }{\mathrm{C}}_2{\mathrm{H}}_5\mathrm{O}\mathrm{H}$

V. Ứng dụng

Ethylic alcohol là một trong những hoá chất được sử dụng phổ biến trong công nghiệp và đời sống.

VI. Tác hại của việc lạm dụng rượu, bia, đồ uống có cồn

- Sử dụng quá nhiều đồ uống này sẽ tăng nguy cơ bị viêm gan, viêm loét dạ dày, tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, gây tổn thương hệ thần kinh, rối loạn tâm thần.

- Việc lạm dụng rượu, bia là một trong các nguyên nhân gây tai nạn giao thông, tai nạn lao động, bạo lực trong các mối quan hệ gia đình và xã hội.

Trắc nghiệm: Ethylic alcohol

Câu 1: Ethylic alcohol trong phân tử gồm

A. nhóm ethyl (–C₂­H₅) liên kết với nhóm – OH.

B. nhóm methyl (–CH₃) liên kết với nhóm – OH.

C. nhóm hydrocarbon liên kết với nhóm – OH.

D. nhóm methyl (–CH₃) liên kết với oxygen.

Câu 2. Công thức cấu tạo của ethylic alcohol là

A. CH₃ – CH₂ – CH₂ – OH.

B. CH₃ – OH.

C. CH₃ – CH₂ – OH.

D. CH₃ – O – CH₃.

Câu 3. Ethylic alcohol có tính chất đặc trưng là do

A. trong phân tử có 2 nguyên tử C.

B. trong phân tử có nhóm –OH.

C. trong phân tử có nguyên tử O.

D. trong phân tử có gốc – C₂H₅.

Câu 4. Chất nào sau đây tác dụng được với Na?

A. CH₄.

B. CH₃ – O – CH₃.

C. CH₃ – CH₂ – OH.

D. C₂H₄.

Câu 5. Trên nhãn của một chai rượu ghi 18^o có nghĩa là

A. nhiệt độ sôi của ethylic alcohol là 18 ^oC.

B. nhiệt độ đông đặc của ethylic alcohol là 18 ^oC.

C. trong 100 mL rượu có 18 mL ethylic alcohol nguyên chất và 82 mL nước.

D. trong 100 mL rượu có 18 mL nước và 82 mL ethylic alcohol nguyên chất.

Câu 6. Tính chất vật lý của ethylic alcohol là

A. chất lỏng không màu, nhẹ hơn nước, tan vô hạn trong nước, hòa tan được nhiều chất như iodine, benzene,….

B. chất lỏng màu hồng, nhẹ hơn nước, tan vô hạn trong nước, hòa tan được nhiều chất như: iodine, benzen,….

C. chất lỏng không màu, không tan trong nước, hòa tan được nhiều chất như: iodine, benzene,….

D. chất lỏng không màu, nặng hơn nước, tan vô hạn trong nước, hòa tan được nhiều chất như: iodine, benzene,….

Câu 7. Đốt cháy dẫn xuất của hydrocarbon X theo sơ đồ sau: X + 3O₂ $\stackrel{t^o}{\to }$ 2CO₂ + 3H₂O

X là

A. C₂H₄O.

B. C₂H₆O.

C. C₃H₈O.

D. C₂H₆O₂.

Câu 8. Cho ethylic alcohol 70^o tác dụng với Na. Số phản ứng hóa học có thể xảy ra là

A. 1.

B. 2.

C. 3.

D. 4.

Câu 9. Hợp chất hữu cơ X được điều chế bằng cách cho C₂H₄ phản ứng với nước có acid làm xúc tác. Vậy X là chất nào trong các chất sau?

A. CH₃COOOH.

B. C₃H₇OH.

C. C₂H₅OH.

D. CH₃OH.

Câu 10. Phương pháp điều chế ethylic alcohol từ chất nào sau đây là phương pháp sinh hóa?

A. Ethane.

B. Ethyl chloride.

C. Tinh bột.

D. Ethylene.

Câu 11: Cho các phát biểu sau:

Câu 12: Cho các phát biểu:

Câu 13: Khi cho hỗn hợp các alcohol đơn chức (phân tử chứa 1 nhóm –OH) tác dụng với m gam K (vừa đủ), thu được 4,958 lít H₂ (đkc). Tính giá trị của m?

Đáp án: ……………………………………………………………………………

Câu 14: Cho 0,1 lít ethylic alcohol 95^o tác dụng với Na dư, thu được V lít khí H₂ (đkc). Biết rằng ethylic alcohol nguyên chất có khối lượng riêng là 0,8 g/mL, khối lượng riêng của nước là 1 g/mL. Tính giá trị của V?

Đáp án: ……………………………………………………………………………

Câu 15: Thể tích không khí (đkc) (chứa 20% thể tích oxygen) cần dùng để đốt cháy hoàn toàn 9,2 gam ethylic alcohol nguyên chất là

Đáp án: ……………………………………………………………………………

Xem thêm tóm tắt lý thuyết Khoa học tự nhiên 9 sách Kết nối tri thức hay, chi tiết khác:

Lý thuyết Bài 27: Acetic acid

Lý thuyết Bài 28: Lipid

Lý thuyết Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose

Lý thuyết Bài 30: Tinh bột và cellulose

Lý thuyết Bài 31: Protein

Xem thêm tài liệu Khoa học tự nhiên lớp 9:

Giải KHTN 9 Bài 26: Ethylic alcohol

Giải SBT KHTN 9 Bài 26: Ethylic alcohol

Giáo án điện tử Ethylic alcohol lớp 9