Lý thuyết Công nghệ 11 Bài 24 (Kết nối tri thức): Hệ thống lái

Lý thuyết Công nghệ 11 Bài 24: Hệ thống lái

A. Lý thuyết Hệ thống lái

I - Cấu tạo và nguyên lí hoạt động

Cấu tạo chung của hệ thống lái gồm (Hình 24.2) bộ phận cơ cấu lái, bộ phận dẫn động lái và hệ thống trợ lực lái.

1. Cơ cấu lái

a) Nhiệm vụ

Cơ cấu lái tạo ra tỉ số truyền chính của hệ thống lái để người lái có thể quay bánh xe đến các góc độ khác nhau

b) Cấu tạo

- Có nhiều loại cơ cấu lái khác nhau, bao gồm cơ cấu lái bánh răng - thanh răng được sử dụng phổ biến trên ô tô con.

- Cơ cấu lái bánh răng - thanh răng bao gồm bánh răng và thanh răng lắp chung trong một vỏ hộp để tạo ra tỉ số truyền.

c) Nguyên lí hoạt động

- Khi quay vành lái, bánh răng quay và làm thanh răng dịch chuyển qua lại. Các thanh đòn sẽ quay bánh xe dẫn hướng sang bên phải hoặc sang bên trái.

- Các bánh xe dẫn hướng bên trái và bên phải quay theo cùng chiều, phụ thuộc vào chiều quay vành lái.

2. Dẫn động lái

a) Nhiệm vụ

Bộ phận dẫn động lái truyền chuyển động quay từ vành lái đến cơ cấu lái và từ cơ cấu lái đến các bánh xe dẫn hướng.

b) Cấu tạo

Bộ phận dẫn động phía trước bao gồm vành lái và các trục quay nối với nhau bằng khớp các đăng. Bộ phận dẫn động phía sau nối đến các bánh xe thông qua các thanh đòn và các khớp cầu.

c) Nguyên lí hoạt động

Khi người lái xe quay vành lái, mô men quay được truyền qua các trục và khớp các đăng đến cơ cấu lái. Mô men đó được cơ cấu lái biến đổi và truyền qua các thanh đòn cùng khớp cầu đến các bánh xe dẫn hướng, làm quay các bánh xe dẫn hướng.

3. Trợ lực lái

a) Nhiệm vụ

Hệ thống trợ lực lái giảm lực cần tác dụng lên vành lái để điều khiển xe.

b) Cấu tạo

- Hệ thống trợ lực lái bằng điện đang được sử dụng nhiều trên ô tô con, nhưng hệ thống trợ lực lái bằng thuỷ lực vẫn phổ biến nhất.

- Các bộ phận chính của hệ thống trợ lực lái bằng thuỷ lực gồm: bơm trợ lực, cụm van phân phối, các đường ống dẫn dầu, pít tông trợ lực.

c) Nguyên lí hoạt động

- Khi xe chuyển động thẳng, dầu từ bơm trợ lực chảy qua các ống dẫn áp suất cao và trở về bơm.

- Khi người lái quay vành lái sang trái, cụm van phân phối đóng mở các van thuỷ lực, dầu từ bơm trợ lực tạo lực đẩy pít tông trợ lực sang bên phải, tạo lực trợ lực cùng với lực tác dụng từ vành lái, làm quay các bánh xe dẫn hướng sang bên trái.

II - Sử dụng bảo dưỡng

- Hệ thống lái rất quan trọng đối với an toàn chuyển động của ô tô.

- Việc kiểm tra, bảo dưỡng định kì là cần thiết để duy trì trạng thái làm việc an toàn và tin cậy của hệ thống lái.

- Việc tự theo dõi hệ thống lái để phát hiện tình trạng hoạt động bất thường cũng rất quan trọng.

- Các hiện tượng bất thường cần được kiểm tra và khắc phục: lực điều khiển vành lái nặng, độ rơ lỏng của vành lái lớn, xe không còn khả năng tự ổn định hướng chuyển động thẳng trên đường bằng phẳng, đèn cảnh báo tình trạng kĩ thuật bất thường của hệ thống lái bật sáng.

- Các công việc kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống lái bao gồm: kiểm tra và điều chỉnh độ rơ lỏng của vành lái, kiểm tra mức dầu trợ lực lái và hoạt động của hệ thống trợ lực lái, kiểm tra các khớp nối và điều chỉnh nếu cần.

B. Bài tập Hệ thống lái

Đang cập nhật…

Trắc nghiệm Công nghệ 11 Bài 24: Hệ thống lái

Câu 1. Cấu tạo chung của hệ thống lái gồm mấy bộ phận chính?

A. 1

B. 2

C. 3

D. 4

Câu 2. Cấu tạo chung của hệ thống lái có bộ phận nào dưới đây?

A. Cơ cấu lái.

B. Dẫn động lái.

C. Trợ lực lái.

D. Cơ cấu lái, dẫn động lái và trợ lực lái.

Câu 3. Bộ phận nào tạo ra tỉ số truyền chính của hệ thống lái?

A. Cơ cấu lái.

B. Dẫn động lái.

C. Trợ lực lái.

D. Cơ cấu lái, dẫn động lái và trợ lực lái.

Câu 4. Có mấy loại cơ cấu lái?

A. 1

B. 2

C. 3

D. Nhiều

Câu 5. Cơ cấu lái bánh răng – thanh răng sử dụng phổ biến trên loại xe nào?

A. Ô tô khách

B. Ô tô tải

C. Ô tô con

D. Ô tô tải và ô tô khách.

Câu 6. Ô tô tải có nhiều cầu, mấy bánh xe thuộc hai cầu trước là bánh xe dẫn hướng?

A. 1

B. 2

C. 3

D. 4

Câu 7. Dẫn động lái truyền chuyển động quay từ

A. Vành lái đến cơ cấu lái.

B. Cơ cấu lái đến vành lái.

C. Bánh xe dẫn hướng đến cơ cấu lái.

D. Vành lái và bánh xe dẫn hướng đến cơ cấu lái.

Câu 8. Vành lái nối với trục quay thông qua

A. Khớp các đăng.

B. Các thanh đòn.

C. Các khớp nối.

D. Các thanh đòn và các khớp nối.

Câu 9. Cơ cấu lái nối với bánh xe thông qua

A. Các thanh đòn.

B. Các khớp cầu.

C. Các thanh đòn và các khớp cầu.

D. Khớp các đăng.

Câu 10. Bộ phận chính của cơ cấu lái là

A. Bánh răng.

B. Thanh răng.

C. Bánh răng và thanh răng.

D. Vành lái.

Câu 11. Vai trò của cơ cấu lái là gì?

A. Tạo ra tỉ số truyền chính của hệ thống lái.

B. Truyền chuyển động quay từ vành lái đến cơ cấu lái.

C. Truyền chuyển động quay từ cơ cấu lái đến bánh xe dẫn hướng.

D. Giảm nhẹ lực cần tác dụng lên vành lái để điều khiển hướng chuyển động của xe.

Câu 12. Vai trò của trợ lực lái là gì?

A. Tạo ra tỉ số truyền chính của hệ thống lái.

B. Truyền chuyển động quay từ vành lái đến cơ cấu lái.

C. Truyền chuyển động quay từ cơ cấu lái đến bánh xe dẫn hướng.

D. Giảm nhẹ lực cần tác dụng lên vành lái để điều khiển hướng chuyển động của xe.

Xem thêm các bài lý thuyết Công nghệ 11 sách Kết nối tri thức hay, chi tiết tại:

Lý thuyết Bài 25: Hệ thống phanh. An toàn khi tham gia giao thông

Lý thuyết Bài 1: Vai trò và triển vọng của chăn nuôi

Lý thuyết Bài 2: Vật nuôi và phương thức chăn nuôi

Lý thuyết Bài 3: Khái niệm, vai trò của giống trong chăn nuôi

Lý thuyết Bài 4: Chọn giống vật nuôi

Xem thêm tài liệu Công nghệ lớp 11:

Giải Công nghệ 11 Bài 24: Hệ thống lái