Lý thuyết Tin 12 (Cánh diều) Bài 1: Giới thiệu về trí tuệ nhân tạo

Lý thuyết Tin 12 Cánh diều Bài 1: Giới thiệu về trí tuệ nhân tạo

1. Khái niệm Trí tuệ nhân tạo (AI)

a) Trí tuệ con người và trí tuệ nhân tạo

- AI (Trí tuệ nhân tạo): là khả năng của máy tính thực hiện các công việc mang tính trí tuệ của con người.

- Mục đích: xây dựng các phần mềm giúp máy tính có năng lực trí tuệ tương tự con người.

b) Vài nét về sự phát triển của AI

- Lịch sử đầu tiên của trí tuệ nhân tạo bắt đầu tại hội thảo Dartmouth năm 1956, với mục tiêu tạo ra các hệ thống có khả năng suy luận và giải quyết vấn đề như con người. Có cả AI yếu, nhằm vào các ứng dụng cụ thể và cần sự hỗ trợ của con người để hoạt động hiệu quả.

- Hệ thống MYCIN trong y học và thành tựu hiện đại như AlphaGo của Google, thể hiện khả năng suy luận và giải quyết các vấn đề phức tạp. Các ứng dụng gần đây của AI trong các lĩnh vực như trợ lý ảo và xe tự lái, có khả năng hiểu và tương tác với con người.

- Xoxe của AlLife, một sản phẩm AI mới có khả năng nghe, nhìn và học hỏi từ tương tác với con người, cho thấy tiềm năng của AI trong tương lai và sự phát triển của công nghệ nhận thức và giao tiếp.

c) Một số đặc trưng của AI

- Khả năng học cho phép máy tính điều chỉnh hành vi dựa trên dữ liệu mới (ví dụ: như hệ thống khuyến nghị YouTube, thuật toán)

- Khả năng nhận thức cảm nhận và hiểu biết môi trường qua cảm biến (ví dụ: như máy tính điều khiển xe tự lái).

- Khả năng suy luận áp dụng logic và tri thức để đưa ra quyết định (như hệ thống chẩn đoán y tế).

- Khả năng hiểu ngôn ngữ là khả năng xử lí ngôn ngữ tự nhiên (như các công cụ tìm kiếm Google)

- Khả năng giải quyết vấn đề giúp máy tính tìm ra cách giải quyết các tình huống phức tạp (ví dụ như hệ thống dự báo thời tiết).

Lưu ý: AI có sự khác biệt so với tự động hoá, vì nó yêu cầu sự kết hợp của nhiều đặc trưng trí tuệ để thực hiện các nhiệm vụ phức tạp

2. Một số lĩnh vực nghiên cứu phát triển AI

a) Học máy

Là lĩnh vực nghiên cứu làm cho máy tính có khả năng học từ dữ liệu thu được.

b) Xử lý ngôn ngữ tự nhiên

Là lĩnh vực nghiên cứu các mô hình ngôn ngữ, các phương pháp để máy tính và con người giao tiếp được với nhau như: email, tin nhắn thoại, văn bản, bài đăng...

c) Thị giác máy tính

Là lĩnh vực nghiên cứu phương pháp thu nhận, xử lý ảnh, kỹ thuật số, phân tích nhận dạng hình ảnh nhằm phát triển hệ thống phương tiện tự lái hay camera nhận dạng khuôn mặt.

d) AI tạo sinh (Generative AI)

Là lĩnh vực nghiên cứu xây dựng hệ thống AI tạo ra văn bản, hình ảnh, âm thanh... từ dữ liệu đã có.

Ví dụ: ChatGPT, AI tạo nhạc: Mubert, Beatoven, AI tạo hình ảnh: Midjourney, DALL-E

Trắc nghiệm: Giới thiệu về trí tuệ nhân tạo

PHẦN I. Câu trắc nghiệm nhiều phương án lựa chọn. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 10. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ lựa chọn một phương án.

Câu 1: Trí tuệ nhân tạo (AI) là gì?

A. Khả năng của máy tính thực hiện các công việc cơ học.

B. Khả năng của máy tính thực hiện các công việc trí tuệ của con người.

C. Khả năng của máy tính chơi trò chơi.

D. Khả năng của máy tính xử lý dữ liệu nhanh hơn.

Câu 2: Sự kiện nào đánh dấu sự khởi đầu của lịch sử trí tuệ nhân tạo?

A. Hội thảo tại MIT vào năm 1960.

B. Hội thảo tại Stanford vào năm 1955.

C. Hội thảo Dartmouth năm 1956.

D. Sự phát triển của hệ thống MYCIN vào những năm 1970.

Câu 3: AI yếu được thiết kế để làm gì?

A. Thực hiện các nhiệm vụ không cần sự can thiệp của con người.

B. Tương tác tự nhiên với con người mà không cần trợ giúp.

C. Giải quyết các vấn đề phức tạp trong nhiều lĩnh vực khác nhau.

D. Ứng dụng vào các nhiệm vụ cụ thể và cần sự hỗ trợ của con người

Câu 4: Một trong những thành tựu nổi bật của AI hiện đại là gì?

A. Hệ thống MYCIN trong y học.

B. Google Translate.

C. AlphaGo của Google.

D. IBM Watson.

Câu 5: Khả năng nào sau đây KHÔNG phải là đặc trưng của AI?

A. Khả năng học.

B. Khả năng nhận thức.

C. Khả năng bay.

D. Khả năng hiểu ngôn ngữ

Câu 6: Lĩnh vực nào nghiên cứu cách máy tính và con người giao tiếp với nhau?

A. Học máy.

B. Xử lý ngôn ngữ tự nhiên.

C. Thị giác máy tính.

D. AI tạo sinh.

Câu 7: Lĩnh vực nào liên quan đến việc thu nhận và phân tích nhận dạng hình ảnh?

A. Học máy.

B. Xử lý ngôn ngữ tự nhiên.

C. Thị giác máy tính.

D. AI tạo sinh.

Câu 8: Ví dụ nào sau đây KHÔNG phải là ứng dụng của AI tạo sinh?

A. ChatGPT.

B. Mubert.

C. Google Search.

D. Midjourney.

Câu 9: AI khác với tự động hóa ở điểm nào?

A. AI yêu cầu sự kết hợp của nhiều đặc trưng trí tuệ.

B. AI chỉ làm việc với dữ liệu số.

C. AI không cần con người can thiệp.

D. AI không thể học hỏi từ dữ liệu mới

Câu 10: Hệ thống AI nào được biết đến với khả năng nghe, nhìn và học hỏi từ tương tác với con người?

A. AlphaGo.

B. Xoxe của AILife.

C. IBM Watson.

D. Siri của Apple.

PHẦN II. Câu trắc nghiệm đúng sai. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 2. Trong mỗi ý a), b), c), d) ở mỗi câu, thí sinh chọn đúng hoặc sai

Câu 1: Phát biểu sau đây đúng hay sai khi nói về AI?

a) AI là khả năng của máy tính thực hiện các công việc trí tuệ của con người.

b) Mục đích của AI là xây dựng các phần mềm giúp máy tính có năng lực trí tuệ tương tự con người.

c) Lịch sử đầu tiên của trí tuệ nhân tạo bắt đầu tại hội thảo MIT năm 1956.

d) Hệ thống MYCIN trong y học và AlphaGo của Google là các ví dụ về AI yếu.

Câu 2: Đánh dấu đúng hoặc sai về một số lĩnh vực nghiên cứu phát triển AI?

a) Học máy là lĩnh vực nghiên cứu làm cho máy tính có khả năng học từ dữ liệu thu được.

b) Xử lý ngôn ngữ tự nhiên là nghiên cứu các mô hình ngôn ngữ để máy tính và con người giao tiếp với nhau.

c) Thị giác máy tính là lĩnh vực nghiên cứu phương pháp thu nhận và phân tích nhận dạng hình ảnh.

d) AI tạo sinh chỉ tạo ra văn bản từ dữ liệu đã có.

PHẦN III. Câu trả lời ngắn. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 3

Câu 1: Khái niệm về trí tuệ nhân tạo (AI)?

Câu 2: Sự kiện nào đánh dấu sự khởi đầu của trí tuệ nhân tạo và năm nào?

Câu 3: Một trong những đặc trưng quan trọng của AI là khả năng học. Đặc trưng này có nghĩa là gì?