Tìm kiếm
Chương XXIII Bộ luật Dân sự 2015: Thừa kế theo pháp luật
| Số hiệu: | 91/2015/QH13 | Loại văn bản: | Luật |
| Nơi ban hành: | Quốc hội | Người ký: | Nguyễn Sinh Hùng |
| Ngày ban hành: | 24/11/2015 | Ngày hiệu lực: | 01/01/2017 |
| Ngày công báo: | 28/12/2015 | Số công báo: | Từ số 1243 đến số 1244 |
| Lĩnh vực: | Quyền dân sự | Tình trạng: | Còn hiệu lực |
TÓM TẮT VĂN BẢN
Bộ luật dân sự 2015 vừa được ban hành ngày 24/11/2015 với nhiều nội dung mới về xác lập, bảo vệ quyền dân sự; năng lực pháp luật dân sự của cá nhân, pháp nhân; hộ gia đình, tổ hợp tác; tài sản; giao dịch dân sự; đại diện; thời hạn, thời hiệu; quyền tài sản; …
Bộ luật dân sự 2015 gồm 6 Phần, 27 Chương, 689 Điều (Thay vì Bộ luật dân sự 2005 là 7 Phần, 36 Chương, 777 Điều). Cấu trúc Bộ luật dân sự năm 2015 có phần khác biệt BLDS cũ, được sắp xếp như sau:
Phần thứ nhất: Quy định chung
Chương I: Những quy định chung
Chương II: Xác lập, thực hiện và bảo vệ quyền dân sự
Chương III: Cá nhân
Chương IV: Pháp nhân
Chương V: Nhà nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, cơ quan nhà nước ở trung ương, ở đỊa phương trong quan hệ dân sự
Chương VI: Hộ gia đình, tổ hợp tác và tổ chức khác không có tư cách pháp nhân trong quan hệ dân sự
Chương VII: Tài sản
Chương VIII: Giao dịch dân sự
Chương IX: Đại diện
Chương X: Thời hạn và thời hiệu
Phần thứ hai: Quyền sở hữu và quyền khác đối với tài sản
Chương XI: Quy định chung
Chương XII: Chiếm hữu
Chương XIII: Quyền sở hữu
Chương XIV: Quyền khác đối với tài sản
Phần thứ ba: Nghĩa vụ và hợp đồng
Chương XV: Quy định chung
Chương XVI: Một số hợp đồng thông dụng
Chương XVII: Hứa thưởng , thi có giải
Chương XVIII: Thực hiện công việc không có uỷ quyền
Chương XIX: Nghĩa vụ hoàn trả do chiếm hữu, sử dụng tài sản, được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật
Chương XX: Trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng
Phần thứ tư: Thừa kế
Chương XXI: Quy định chung
Chương XXII: Thừa kế theo di chúc
Chương XXIII: Thừa kế theo pháp luật
Chương XXIV: Thanh toán và phân chia di sản
Phần thứ năm: Pháp luật áp dụng đối với quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài
Chương XXV: Quy định chung
Xhương XXVI: Pháp luật áp dụng đối với cá nhân, pháp nhân
Chương XXVII: Pháp luật áp dụng đối với quan hệ tài sản, quan hệ nhân thân
Phần thứ sáu: Điều khoản thi hành
Theo đó, Bộ luật DS 2015 có những điểm sau đáng chú ý:
- Chuyển đổi giới tính
Theo Điều 37 Bộ luật dân sự 2015, việc chuyển đổi giới tính được thực hiện theo quy định của luật. Cá nhân đã chuyển đổi giới tính có quyền, nghĩa vụ đăng ký thay đổi hộ tịch; có quyền nhân thân phù hợp với giới tính đã được chuyển đổi theo quy định của BLDS 2015 và luật khác có liên quan.
- Pháp nhân thương mại
Tại Điều 75 Luật dân sự 2015 có quy định pháp nhân thương mại là pháp nhân có mục tiêu chính là tìm kiếm lợi nhuận và lợi nhuận được chia cho các thành viên. Pháp nhân thương mại bao gồm doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế khác.
- Thời hiệu thừa kế
+ Điều 623 Bộ luật dân sự 2015 quy định thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế. Hết thời hạn này thì di sản thuộc về người thừa kế đang quản lý di sản đó.
+ Thời hiệu để người thừa kế yêu cầu xác nhận quyền thừa kế của mình hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác là 10 năm, kể từ thời điểm mở thừa kế.
+ Thời hiệu yêu cầu người thừa kế thực hiện nghĩa vụ về tài sản của người chết để lại là 03 năm, kể từ thời điểm mở thừa kế.
- Điều kiện giao dịch chung trong giao kết hợp đồng
Tại Điều 406 Luật dân sự 2015 có quy định:
+ Điều kiện giao dịch chung là những điều khoản ổn định do một bên công bố để áp dụng chung cho bên được đề nghị giao kết hợp đồng; nếu bên được đề nghị chấp nhận giao kết hợp đồng thì coi như chấp nhận các điều khoản này.
+ Điều kiện giao dịch chung chỉ có hiệu lực với bên xác lập giao dịch trong trường hợp điều kiện giao dịch này đã được công khai để bên xác lập giao dịch biết hoặc phải biết về điều kiện đó.
+ Trường hợp điều kiện giao dịch chung có quy định về miễn trách nhiệm của bên đưa ra điều kiện giao dịch chung, tăng trách nhiệm hoặc loại bỏ quyền lợi chính đáng của bên kia thì quy định này không có hiệu lực, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.
- Quyền khác đối với tài sản tại Điều 159 Bộ luật dân sự năm 2015
+ Quyền khác đối với tài sản là quyền của chủ thể trực tiếp nắm giữ, chi phối tài sản thuộc quyền sở hữu của chủ thể khác.
+ Quyền khác đối với tài sản bao gồm: Quyền đối với bất động sản liền kề; Quyền hưởng dụng; Quyền bề mặt.
BLDS 2015 có hiệu lực từ ngày 01/01/2017.
Văn bản tiếng việt
Văn bản tiếng anh
Thừa kế theo pháp luật là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế do pháp luật quy định.
1. Thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp sau đây:
a) Không có di chúc;
b) Di chúc không hợp pháp;
c) Những người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế;
d) Những người được chỉ định làm người thừa kế theo di chúc mà không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
2. Thừa kế theo pháp luật cũng được áp dụng đối với các phần di sản sau đây:
a) Phần di sản không được định đoạt trong di chúc;
b) Phần di sản có liên quan đến phần của di chúc không có hiệu lực pháp luật;
c) Phần di sản có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng họ không có quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản, chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; liên quan đến cơ quan, tổ chức được hưởng di sản theo di chúc, nhưng không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế.
1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:
a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.
3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
Trường hợp con của người để lại di sản chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống; nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì chắt được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống.
1. Trường hợp vợ, chồng đã chia tài sản chung khi hôn nhân còn tồn tại mà sau đó một người chết thì người còn sống vẫn được thừa kế di sản.
2. Trường hợp vợ, chồng xin ly hôn mà chưa được hoặc đã được Tòa án cho ly hôn bằng bản án hoặc quyết định chưa có hiệu lực pháp luật, nếu một người chết thì người còn sống vẫn được thừa kế di sản.
3. Người đang là vợ hoặc chồng của một người tại thời điểm người đó chết thì dù sau đó đã kết hôn với người khác vẫn được thừa kế di sản.
INHERITANCE AT LAW
Article 649. Inheritance at law
Inheritance at law means inheritance in accordance with the order of priority of inheritance and the conditions and procedures of inheritance provided by law.
Article 650. Cases of inheritance at law
1. Inheritance at law shall apply in the following cases:
a) There is no will;
b) The will is unlawful;
c) All heirs under the will died prior to or at the same time as the testator dying, or the bodies or organizations which are entitled to inherit under the will no longer exist at the time of commencement of the inheritance;
d) The persons appointed as heirs under the will do not have the right to inherit or disclaimed the right to inherit.
2. Inheritance at law shall also apply to the following parts of an estate:
a) Parts of an estate in respect of which no disposition has been made in the will;
b) Parts of an estate related to an ineffective part of the will;
c) Parts of an estate related to heirs under the will not having the right to inherit, having disclaimed the right to inherit, or having died prior to or at the same time as the testator dying; and parts of an estate related to bodies or organizations entitled to inherit under the will but no longer existing at the time of commencement of the inheritance.
1. Heirs at law are categorized in the following order of priority:
a) The first level of heirs comprises: spouses, biological parents, adoptive parents, offspring and adopted children of the deceased;
b) The second level of heirs comprises: grandparents and siblings of the deceased; and biological grandchildren of the deceased;
c) The third level of heirs comprises: biological great-grandparents of the deceased, biological uncles and aunts of the deceased and biological nephews and nieces of the deceased.
2. Heirs at the same level shall be entitled to equal shares of the estate.
3. Heirs at a lower level shall be entitled to inherit where there are no heirs at a higher level because such heirs have died, or because they are not entitled to inherit, have been deprived of the right to inherit or have disclaimed the right to inherit.
Where a child of a testator died prior to or at the same time as the testator, the grandchildren of the testator shall inherit that part of the estate which their father or mother would have been entitled to inherit had such father or mother still been alive. If the grandchildren also died prior to or at the same time as the testator, the great-grandchildren of the testator shall inherit that part of the estate which their father or mother would have been entitled to inherit had such father or mother still been alive.
Article 653. Inheritance relations between adopted children and their adoptive parents and biological parents
An adopted child and his or her adoptive parents may inherit each other's estates and may also inherit in accordance with articles 651 and 652 of this Code.
Article 654. Inheritance relations between stepchildren and their stepparents
If a stepchild and his or her stepparents care for and support each other as though they were biologically related, they may inherit each other's estates and may also inherit in accordance with articles 652 and 653 of this Code.
Article 655. Inheritance where wives and husbands have divided multiple ownership property, have applied for divorce or have remarried
1. Where a wife and husband have divided their multiple ownership property while they are still married and one of them subsequently dies, the surviving spouse shall still be entitled to inherit the estate of the deceased.
2. Where a wife and husband have applied for but not yet obtained a legally effective divorce pursuant to a judgment or decision of a court, or they have obtained such a divorce but the judgment or decision of the court is not yet effective, and one of them dies, the surviving spouse shall, nevertheless, be entitled to inherit the estate of the deceased.
3. A person who is the wife or husband of the deceased at the time when his or her spouse dies shall be entitled to inherit the estate of the deceased even if that person subsequently remarries.
Văn bản liên quan
Cập nhật
Mục 3. BẢO ĐẢM THỰC HIỆN NGHĨA VỤ
Điều 294. Bảo đảm thực hiện nghĩa vụ trong tương lai
Điều 297. Hiệu lực đối kháng với người thứ ba
Điều 305. Nhận chính tài sản bảo đảm để thay thế cho việc thực hiện nghĩa vụ của bên bảo đảm
Điều 311. Nghĩa vụ của bên cầm cố
Điều 312. Quyền của bên cầm cố
Tiểu mục 4. ĐẶT CỌC, KÝ CƯỢC, KÝ QUỸ
Điều 584. Căn cứ phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệt hại
Điều 585. Nguyên tắc bồi thường thiệt hại
Điều 586. Năng lực chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại của cá nhân
Điều 588. Thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại
Điều 589. Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm
Điều 590. Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm
Điều 591. Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm
Điều 592. Thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm
Điều 598. Bồi thường thiệt hại do người thi hành công vụ gây ra
Bài viết liên quan
Đáo hạn ngân hàng là gì? Thủ tục và những lưu ý cần biết mới nhất 2025
Đáo hạn ngân hàng là gì? Thủ tục và những lưu ý cần biết mới nhất 2025
Trong nền kinh tế thị trường hiện đại, các quan hệ giao dịch ngày càng trở nên đa dạng và phức tạp, đòi hỏi sự đảm bảo về nghĩa vụ tài chính giữa các bên. Trong bối cảnh đó, bảo lãnh ngân hàng ra đời như một cơ chế đảm bảo tài chính tin cậy, góp phần tạo dựng niềm tin giữa các chủ thể trong hoạt động thương mại, xây dựng, đầu tư và hợp đồng dịch vụ. Hãy cùng tìm hiểu về đáo hạn ngân hàng là gì? Thủ tục và những lưu ý cần biết mới nhất 2025. 06/06/2025Hợp đồng dịch vụ là gì? Mẫu hợp đồng dịch vụ thông dụng chuẩn pháp lý mới nhất 2025
Hợp đồng dịch vụ là gì? Mẫu hợp đồng dịch vụ thông dụng chuẩn pháp lý mới nhất 2025
Hợp đồng dịch vụ là loại hợp đồng dân sự phổ biến, được ký kết khi một bên đồng ý thực hiện công việc cho bên kia và nhận thù lao theo thỏa thuận. Đây là cơ sở pháp lý để xác định quyền và nghĩa vụ của các bên trong quá trình cung cấp và sử dụng dịch vụ. Trong năm 2025, nhu cầu sử dụng mẫu hợp đồng dịch vụ chuẩn, rõ ràng và phù hợp với quy định pháp luật ngày càng tăng cao – đặc biệt trong các lĩnh vực như tư vấn, sửa chữa, vận chuyển, truyền thông và công nghệ. Việc sử dụng mẫu hợp đồng dịch vụ đúng chuẩn không chỉ giúp hạn chế rủi ro mà còn đảm bảo tính minh bạch, công bằng trong giao dịch dân sự. 21/05/2025Mẫu hợp đồng mua bán ô tô giữa công ty và cá nhân đầy đủ đúng luật mới nhất 2025
Mẫu hợp đồng mua bán ô tô giữa công ty và cá nhân đầy đủ đúng luật mới nhất 2025
Việc mua bán ô tô giữa công ty và cá nhân đòi hỏi phải lập hợp đồng rõ ràng, đầy đủ để đảm bảo quyền lợi cho cả hai bên và tuân thủ đúng quy định pháp luật. Một mẫu hợp đồng chuẩn, đúng luật không chỉ giúp tránh tranh chấp mà còn là căn cứ quan trọng khi đăng ký sang tên xe. Bài viết sau sẽ cung cấp mẫu hợp đồng mua bán ô tô giữa công ty và cá nhân mới nhất năm 2025 kèm hướng dẫn chi tiết cách soạn thảo phù hợp với quy định hiện hành. 19/05/2025Di chúc là gì? Quy định pháp luật hiện hành về chia thừa kế theo di chúc mới nhất 2025
Di chúc là gì? Quy định pháp luật hiện hành về chia thừa kế theo di chúc mới nhất 2025
Di chúc là một công cụ pháp lý quan trọng, cho phép cá nhân xác định và điều chỉnh cách thức phân chia tài sản của mình sau khi qua đời, theo ý muốn của mình. Trong bối cảnh xã hội ngày càng phát triển và nhu cầu về quản lý tài sản trở nên cấp thiết hơn, việc hiểu rõ về di chúc và các quy định pháp luật hiện hành liên quan đến việc chia thừa kế theo di chúc trở nên rất quan trọng. Di chúc không chỉ giúp đảm bảo quyền lợi hợp pháp của các bên thừa kế mà còn giúp tránh các tranh chấp pháp lý, bảo vệ nguyện vọng cuối cùng của người lập di chúc. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về khái niệm di chúc, các yêu cầu pháp lý liên quan, và quy định của pháp luật hiện hành về việc chia thừa kế theo di chúc, nhằm giúp độc giả hiểu rõ hơn về quy trình và quy định liên quan đến việc lập và thực hiện di chúc trong thực tiễn. 21/12/2024Áp dụng tương tự pháp luật là gì? Áp dụng tập quán trước hay áp dụng tương tự pháp luật trước?
Áp dụng tương tự pháp luật là gì? Áp dụng tập quán trước hay áp dụng tương tự pháp luật trước?
Trong quá trình điều chỉnh các quan hệ xã hội, không phải lúc nào pháp luật cũng có sẵn quy định cụ thể cho mọi tình huống xảy ra. Để bảo đảm công bằng và giải quyết các vấn đề phát sinh hợp lý, pháp luật cho phép áp dụng một nguyên tắc linh hoạt gọi là "áp dụng tương tự pháp luật". Đây là một cơ chế quan trọng nhằm lấp đầy khoảng trống pháp lý trong thực tiễn. Vậy ap dụng tương tự pháp luật là gì? Áp dụng tập quán trước hay áp dụng tương tự pháp luật trước? 01/07/2025Mẫu phụ lục hợp đồng mua bán ngắn gọn đầy đủ thông tin mới nhất 2025
Mẫu phụ lục hợp đồng mua bán ngắn gọn đầy đủ thông tin mới nhất 2025
Phụ lục hợp đồng là phần không thể thiếu giúp làm rõ, bổ sung hoặc điều chỉnh một số nội dung trong hợp đồng mua bán mà các bên đã ký kết. Việc lập phụ lục hợp đồng đúng quy định sẽ giúp hạn chế tranh chấp và tăng tính minh bạch trong giao dịch. Bài viết dưới đây giới thiệu mẫu phụ lục hợp đồng mua bán ngắn gọn nhưng vẫn đảm bảo đầy đủ thông tin theo quy định pháp luật mới nhất năm 2025. 19/05/2025Mức phạt chậm nộp báo cáo tài chính 2025 là bao nhiêu? Doanh nghiệp cần làm gì sau khi nộp báo cáo tài chính ?
Mức phạt chậm nộp báo cáo tài chính 2025 là bao nhiêu? Doanh nghiệp cần làm gì sau khi nộp báo cáo tài chính ?
Báo cáo tài chính là công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp phản ánh toàn diện tình hình tài chính, kết quả hoạt động kinh doanh và lưu chuyển tiền tệ trong kỳ kế toán. Việc nộp báo cáo tài chính đúng thời hạn không chỉ là nghĩa vụ bắt buộc theo quy định của pháp luật mà còn thể hiện tính minh bạch và chuyên nghiệp trong quản trị doanh nghiệp. Trong năm 2025, các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán tiếp tục được siết chặt, đặc biệt là với hành vi chậm nộp báo cáo tài chính. Vậy mức phạt cụ thể là bao nhiêu? Và sau khi nộp báo cáo tài chính, doanh nghiệp cần thực hiện những bước gì để đảm bảo tuân thủ đầy đủ? 05/06/2025Tính thanh khoản là gì? Công thức tính thanh khoản chính xác mới nhất 2025
Tính thanh khoản là gì? Công thức tính thanh khoản chính xác mới nhất 2025
Trong nền kinh tế thị trường hiện đại, các quan hệ giao dịch ngày càng trở nên đa dạng và phức tạp, đòi hỏi sự đảm bảo về nghĩa vụ tài chính giữa các bên. Trong bối cảnh đó, bảo lãnh ngân hàng ra đời như một cơ chế đảm bảo tài chính tin cậy, góp phần tạo dựng niềm tin giữa các chủ thể trong hoạt động thương mại, xây dựng, đầu tư và hợp đồng dịch vụ. Hãy cùng tìm hiểu về tính thanh khoản là gì? Công thức tính thanh khoản chính xác mới nhất 2025. 06/06/2025Mẫu hợp đồng mua bán hàng hóa thông dụng chuẩn quy định mới nhất
Mẫu hợp đồng mua bán hàng hóa thông dụng chuẩn quy định mới nhất
Theo quy định của Bộ luật dân sự 2015 thì hợp đồng là sự thỏa thuận giữa các bên về việc xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự. Theo đó, có rất nhiều loại hợp đồng như hợp đồng mua bán hàng hóa, hợp đồng tặng cho tài sản, hợp đồng vay tài sản, hợp đồng thuê tài sản,…Vậy trong lĩnh vực thương mại, khái niệm hợp đồng mua bán hàng hóa được hiểu như thế nào? Và mẫu hợp đồng mua bán hàng hóa phải có những nội dung chi tiết nào? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về vấn đề trên để có cái nhìn tổng quan hơn về hợp đồng mua bán hàng hóa, từ đó dễ dàng soạn thảo hợp đồng mua bán hàng hóa trong hoạt động thương mại. 19/05/2025Mẫu hợp đồng nguyên tắc mua bán hàng hóa kèm hướng dẫn mới nhất 2025
