Thuế tài nguyên là gì? 3 căn cứ tính thuế tài nguyên mới nhất 2025

1. Thuế tài nguyên là gì?

Thuế tài nguyên là một loại thuế mà các tổ chức, cá nhân phải nộp cho Nhà nước khi khai thác các tài nguyên thiên nhiên. Nói cách khác, đây là khoản phí mà chúng ta phải trả khi sử dụng những tài sản quý giá của đất nước như khoáng sản, rừng, nước…

Ví dụ: Khi một công ty khai thác vàng, họ sẽ phải nộp thuế tài nguyên cho lượng vàng khai thác được. Tương tự, các nhà máy thủy điện cũng phải nộp thuế tài nguyên dựa trên lượng nước sử dụng để sản xuất điện.

2. Căn cứ tính thuế tài nguyên

Theo quy định tại Điều 4 Luật Thuế tài nguyên 2009, căn cứ tính thuế tài nguyên bao gồm sản lượng tài nguyên tính thuế, giá tính thuế và thuế suất.

Cụ thể, các yếu tố này được quy định chi tiết từ Điều 5 đến Điều 7 của Luật như sau:

Sản lượng tài nguyên tính thuế:

• Đối với tài nguyên có thể xác định được số lượng, trọng lượng hoặc khối lượng, sản lượng tính thuế là số lượng, trọng lượng hoặc khối lượng thực tế khai thác trong kỳ tính thuế.
• Nếu tài nguyên chứa nhiều chất hoặc tạp chất, sản lượng tính thuế được xác định theo số lượng của từng chất thu được sau khi phân loại.
• Đối với tài nguyên không bán mà dùng để sản xuất sản phẩm khác, sản lượng tính thuế dựa trên sản lượng sản phẩm sản xuất trong kỳ và định mức sử dụng tài nguyên.
• Đối với nước thiên nhiên dùng cho sản xuất thủy điện, sản lượng tính thuế là sản lượng điện bán ra hoặc giao nhận, được xác định theo hệ thống đo đạt tiêu chuẩn.
• Nước khoáng, nước nóng và nước thiên nhiên cho mục đích công nghiệp được tính theo mét khối hoặc lít dựa trên hệ thống đo đạt chuẩn.
• Tài nguyên khai thác thủ công, không thường xuyên, với giá trị dự kiến dưới 200 triệu đồng, được tính thuế theo sản lượng khoán định kỳ hoặc mùa vụ.

Giá tính thuế tài nguyên:

• Giá tính thuế là giá bán đơn vị tài nguyên chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng.
• Nếu chưa xác định được giá bán, giá tính thuế dựa trên giá bán trên thị trường của tài nguyên cùng loại hoặc do UBND tỉnh quy định.
• Một số trường hợp cụ thể:
• Đối với nước thiên nhiên cho thủy điện là giá bán điện bình quân.
• Đối với gỗ là giá tại bãi giao hoặc theo giá do UBND tỉnh quy định.
• Đối với tài nguyên xuất khẩu là giá xuất khẩu.
• Dầu thô, khí thiên nhiên và khí than được tính giá tại điểm giao nhận theo hợp đồng.

Thuế suất thuế tài nguyên:

• Thuế suất được quy định cụ thể cho từng nhóm, loại tài nguyên, từ khoáng sản kim loại, không kim loại, dầu thô, khí thiên nhiên, đến sản phẩm từ rừng tự nhiên, hải sản tự nhiên, nước thiên nhiên, và các tài nguyên khác.
• Thuế suất lũy tiến áp dụng cho dầu thô, khí thiên nhiên và khí than, dựa trên sản lượng khai thác bình quân hàng ngày.
• Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định thuế suất cụ thể cho từng loại tài nguyên trong từng thời kỳ, đảm bảo quản lý nhà nước hiệu quả và bảo vệ tài nguyên, đồng thời đảm bảo nguồn thu ngân sách và bình ổn thị trường.

3. Mức thuế suất thuế tài nguyên

Mức thuế suất thuế tài nguyên được quy định cụ thể tại Nghị quyết 1084/2015/UBTVQH13 như sau:

Biểu mức thuế suất đối với các loại tài nguyên, trừ dầu thô và khí thiên nhiên, khí than:

4. Đối tượng nào phải chịu thuế tài nguyên theo quy định mới nhất năm 2025?

Theo Luật Thuế tài nguyên 2009 (sửa đổi, bổ sung năm 2014), các đối tượng chịu thuế tài nguyên bao gồm:

• Khoáng sản kim loại
• Khoáng sản không kim loại
• Dầu thô
• Khí thiên nhiên, khí than
• Sản phẩm của rừng tự nhiên (trừ động vật)
• Hải sản tự nhiên
• Nước thiên nhiên (nước mặt và nước dưới đất)
• Yến sào thiên nhiên

5. Những câu hỏi thường gặp

5.1. Cách xác định sản lượng tính thuế tài nguyên được thực hiện như thế nào?

Sản lượng tính thuế tài nguyên được xác định dựa trên:

• Sản lượng thực tế khai thác
• Sản lượng quy đổi từ sản phẩm sản xuất, chế biến
• Tỷ lệ chất có trong tài nguyên khai thác (đối với quặng đa kim) ​

5.2. Mức thuế suất áp dụng cho từng loại tài nguyên được quy định ra sao?

Mức thuế suất thuế tài nguyên năm 2025 được quy định như sau:

• Khoáng sản kim loại: 10% - 40%
• Khoáng sản không kim loại: 5% - 25%
• Dầu thô: 6% - 40%
• Khí thiên nhiên, khí than: 1% - 10%
• Nước thiên nhiên: 1% - 8%
• Hải sản tự nhiên: 2% - 5%
• Yến sào thiên nhiên: 20%