Hành quyết là gì? Tử hình có phải hành quyết không?

1. Hành quyết là gì? Tử hình có phải hành quyết không?

Hành quyết là Thi hành án tử hình do người có thẩm quyền thưc hiện theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định.

Hành quyết hay chính là tử hình.

2. Các tội phạm áp dụng hình phạt tử hình ở Việt Nam

Hiện nay, trong Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), có 18 tội phạm áp dụng hình phạt tử hình ở Việt Nam bao gồm:

• Tội phản bội Tổ quốc (Điều 108)
• Tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân (Điều 109)
• Tội gián điệp (Điều 110)
• Tội bạo loạn (Điều 112)
• Tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân (Điều 113)
• Tội phá hoại cơ sở vật chất - kỹ thuật của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (Điều 114)
• Tội giết người (Điều 123)
• Tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi (Điều 142)
• Tội sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh (Điều 194)
• Tội sản xuất trái phép chất ma túy (Điều 248)
• Tội vận chuyển trái phép chất ma túy (Điều 250)
• Tội mua bán trái phép chất ma túy (Điều 251)
• Tội khủng bố (Điều 299)
• Tội tham ô tài sản (Điều 353)
• Tội nhận hối lộ (Điều 354)
• Tội phá hoại hòa bình, gây chiến tranh xâm lược (Điều 421)
• Tội chống loài người (Điều 422)
• Tội phạm chiến tranh (Điều 423)

3. Các tội có khung hình phạt cao nhất là tử hình

Theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) có tất cả 18 tội có khung hình phạt cao nhất là tử hình, bao gồm:

4. Quy trình thực hiện tiêm thuốc thi hành án tử hình mới nhất năm 2025

Quy trình thực hiện tiêm thuốc thi hành án tử hình được quy định cụ thể tại Điều 6 Nghị định 43/2020/NĐ-CP

• Trước khi tiêm thuốc:
  • Thuốc sử dụng cho thi hành án tử hình phải được Hội đồng thi hành án tử hình kiểm tra, mở niêm phong và lập biên bản theo quy định
  • Người bị thi hành án tử hình được cố định vào giường với tư thế nằm ngửa, bảo đảm không làm cản trở sự lưu thông máu.
• Quy trình tiêm thuốc

Cán bộ trực tiếp thi hành án tử hình chịu trách nhiệm thực hiện các bước sau:

(1) Chuẩn bị đủ 03 liều thuốc (trong đó có 02 liều dự phòng);

(2) Xác định tĩnh mạch để thực hiện tiêm; trường hợp không xác định được tĩnh mạch thì báo cáo Chủ tịch Hội đồng thi hành án tử hình để yêu cầu bác sĩ hỗ trợ xác định tĩnh mạch;

(3) Đưa kim tiêm đã nối sẵn với ống truyền thuốc vào tĩnh mạch đã được xác định theo quy trình:

• Bước 1: Tiêm thuốc làm mất tri giác.

Sau khi tiêm thuốc xong, cán bộ chuyên môn thực hiện thi hành án tử hình phải tiến hành kiểm tra, nếu người bị thi hành án tử hình chưa mất tri giác thì tiếp tục tiêm thuốc cho đến khi họ mất tri giác.

• Bước 2: Tiêm thuốc làm liệt hệ vận động.
• Bước 3: Tiêm thuốc làm ngừng hoạt động của tim.

(4) Kiểm tra hoạt động tim của người bị thi hành án tử hình qua máy điện tâm đồ. Trường hợp sau mười phút mà người bị thi hành án tử hình chưa chết, cán bộ kiểm tra phải báo cáo Chủ tịch Hội đồng thi hành án tử hình để ra lệnh sử dụng thuốc dự phòng;

Mỗi lần tiêm thuốc sau mười phút mà người bị thi hành án tử hình chưa chết, cán bộ kiểm tra phải báo cáo Chủ tịch Hội đồng thi hành án tử hình để ra lệnh tiếp tục sử dụng liều thuốc dự phòng tiêm lần thứ hai, thứ ba;

Trường hợp tiêm hết liều thuốc thứ ba sau mười phút mà người bị thi hành án chưa chết thì Đội trưởng Đội thi hành án phải báo cáo Chủ tịch Hội đồng thi hành án tử hình ra quyết định tạm dừng thi hành án.

Trong đó, việc thực hiện các bước theo quy định tại (2), (3), (4) có thể được tiến hành theo phương pháp tự động hoặc trực tiếp.

• Sau khi tiêm thuốc xong
  • Theo lệnh của Chủ tịch Hội đồng thi hành án tử hình, bác sĩ pháp y tiến hành kiểm tra, xác định tình trạng của người bị thi hành án tử hình và báo cáo kết quả cho Hội đồng.
  • Sau khi bác sĩ pháp y kết luận người bị thi hành án tử hình đã chết, theo lệnh của Chủ tịch Hội đồng thi hành án tử hình, cán bộ thi hành án tử hình ngừng truyền và đưa kim tiêm, đường ống dẫn ra khỏi người bị thi hành án tử hình.
  • Hội đồng thi hành án tử hình lập biên bản theo quy định về việc người bị thi hành án đã chết.
  • Việc giải quyết các thủ tục sau khi người bị thi hành án đã chết thực hiện theo quy định tại các điểm e, g và h khoản 4 Điều 82 và Điều 83 Luật Thi hành án hình sự 2019.

5. Câu hỏi thường gặp

5.1. Việc thi hành án tử hình có bị giám sát không?

Có. Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh nơi thi hành án có trách nhiệm kiểm sát việc thi hành án tử hình, bảo đảm tuân thủ đúng pháp luật, quy trình và quyền con người.

5.2. Trong trường hợp phát hiện sai phạm trong thi hành án tử hình, ai chịu trách nhiệm?

Người đứng đầu Hội đồng thi hành án tử hình và những cá nhân có liên quan trực tiếp sẽ phải chịu trách nhiệm hành chính, hình sự hoặc kỷ luật tùy theo tính chất, mức độ sai phạm.

5.3. Có cần lập biên bản khi thi hành án tử hình không?

Có. Hội đồng thi hành án tử hình phải lập biên bản chi tiết, bao gồm: thời gian, địa điểm, thành phần tham gia, diễn biến tiêm thuốc, tình trạng của người bị thi hành án, xác nhận tử vong và các thủ tục liên quan.

5.4. Thời điểm nào thi hành án tử hình được coi là kết thúc?

Thi hành án tử hình được coi là kết thúc sau khi bác sĩ pháp y kết luận người bị thi hành án đã tử vong, và Hội đồng lập biên bản xác nhận việc thi hành án đã hoàn tất.