Đầu tư theo hình thức PPP là gì? Quy định về hợp đồng PPP mới nhất 2025
Đầu tư theo hình thức PPP là gì? Quy định về hợp đồng PPP mới nhất 2025

1. Đầu tư theo hình thức PPP là gì? Quy định về hợp đồng PPP mới nhất 2025

1.1. Đầu tư theo hình thức PPP là gì?

Theo khoản 10 Điều 3 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020 quy định: Hình thức PPP (Public - Private - Partnership): Hình thức đầu tư theo phương thức đối tác công tư (Gọi tắt là PPP) là hình thức được thực hiện trên cơ sở hợp đồng giữa cơ quan nhà nước có thẩm quyền và khu vực tư nhân để thực hiện, quản lý, vận hành những dự án phát triển hạ tầng và cung cấp dịch vụ công Với mô hình này, Nhà nước sẽ thiết lập các tiêu chuẩn về dịch vụ và phía tư nhân được khuyến khích cung cấp bằng cơ chế thanh toán bằng chất lượng dịch vụ

1.2. Quy định về hợp đồng PPP mới nhất 2025

Khoản 16 điều 3 Luật Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020 có quy định: Hợp đồng dự án PPP là thỏa thuận bằng văn bản giữa cơ quan ký kết hợp đồng với nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án PPP về việc Nhà nước nhượng quyền cho nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án PPP thực hiện dự án PPP theo quy định của Luật này.

Quy định mới về việc phân loại dự án PPP
Quy định mới về việc phân loại dự án PPP

2. Quy định mới về việc phân loại dự án PPP

Theo quy định tại Khoản 3 Điều 4 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020 thì dự án PPP được phân loại theo thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư bao gồm:

  • Dự án thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Quốc hội;
  • Dự án thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Thủ tướng Chính phủ;
  • Dự án thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Bộ trưởng, người đứng đầu cơ quan trung ương, cơ quan khác quy định tại khoản 1 Điều 5 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020;
  • Dự án thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh.

Như vậy, dự án PPP là hình thức hợp tác công - tư nhằm phát triển cơ sở hạ tầng thông qua việc huy động nguồn lực từ khu vực tư nhân. Đồng thời, dự án PPP quy định cụ thể về quy mô tối thiểu, lĩnh vực đầu tư và phân loại dự án theo thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư.

Quy trình triển khai dự án PPP năm 2025
Quy trình triển khai dự án PPP năm 2025

3. Quy trình triển khai dự án PPP năm 2025

Theo Điều 11 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020 và được hướng dẫn bởi Điều 23 Nghị định 35/2021/NĐ-CP quy định quy trình triển khai dự án PPP như sau:

3.1. Triển khai dự án đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP)

Theo quy định tại Khoản 10 Điều 3 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020 đầu tư theo phương thức đối tác công tư (Public Private Partnership - sau đây gọi là đầu tư theo phương thức PPP) là phương thức đầu tư được thực hiện trên cơ sở hợp tác có thời hạn giữa Nhà nước và nhà đầu tư tư nhân thông qua việc ký kết và thực hiện hợp đồng dự án PPP nhằm thu hút nhà đầu tư tư nhân tham gia dự án PPP.

Theo đó, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 11 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 2020 quy trình dự án PPP theo phương thức đối tác công tư được quy định như sau:

  • Bước 1. Lập, thẩm định báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, quyết định chủ trương đầu tư, công bố dự án;
  • Bước 2. Lập, thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, phê duyệt dự án;
  • Bước 3. Lựa chọn nhà đầu tư;
  • Bước 4. Thành lập doanh nghiệp dự án PPP và ký kết hợp đồng dự án PPP;
  • Bước 5. Triển khai thực hiện hợp đồng dự án PPP.

3.2. Triển khai dự án PPP ứng dụng công nghệ cao

Đối với dự án PPP ứng dụng công nghệ cao thuộc danh mục công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển theo quy định của pháp luật về công nghệ cao, ứng dụng công nghệ mới theo quy định của pháp luật về chuyển giao công nghệ, quy trình dự án PPP được quy định như sau:

3.3. Triển khai dự án PPP theo phương án kiến trúc

Trường hợp dự án PPP có công trình phải thực hiện thi tuyển phương án kiến trúc theo quy định của pháp luật về kiến trúc thực hiện như sau:

  • Bước 1. Báo cáo nghiên cứu về tính khả thi của dự án

Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi phải thuyết minh nội dung về căn cứ pháp lý, sự cần thiết, hình thức thi tuyển và nội dung liên quan khác của việc tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc, làm cơ sở quyết định chủ trương đầu tư dự án;

  • Bước 2. Xác định chi phí thi tuyển phương án kiến trúc

Chi phí thi tuyển phương án kiến trúc được xác định theo quy định hiện hành đối với dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước theo hướng dẫn của Bộ Xây dựng và được tính vào tổng mức đầu tư của dự án.

Trường hợp dự án PPP do nhà đầu tư đề xuất, nhà đầu tư chịu trách nhiệm về chi phí thi tuyển phương án kiến trúc.

  • Bước 3. Tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc

Sau khi quyết định chủ trương đầu tư dự án, cơ quan có thẩm quyền tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc theo quy định của pháp luật về kiến trúc.

Đối với dự án thuộc kế hoạch đầu tư công được xem xét chuyển đổi thành dự án PPP thì thực hiện theo quy trình triển khai dự án đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) hoặc triển khai dự án PPP ứng dụng công nghệ cao

4. Câu hỏi thường gặp

4.1. Lĩnh vực nào được phép triển khai theo hình thức PPP?

Các lĩnh vực được áp dụng đầu tư PPP theo Luật PPP và quy định đến năm 2025 bao gồm:

  • Giao thông vận tải (đường bộ, cảng, sân bay…);

  • Cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải, rác thải;

  • Y tế, giáo dục – đào tạo;

  • Năng lượng, điện lực;

  • Hạ tầng công nghệ thông tin;

  • Nông nghiệp, phát triển nông thôn;

  • Hạ tầng khu công nghiệp, khu kinh tế.

Những dự án thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh hoặc độc quyền nhà nước thì không được triển khai theo hình thức PPP.

4.2. Ưu điểm của hình thức đầu tư PPP là gì?

  • Huy động được nguồn lực từ khu vực tư nhân để giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước.

  • Thúc đẩy cải cách thể chế, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

  • Tăng tính minh bạch và trách nhiệm giải trình trong đầu tư công.

  • Giúp phát triển nhanh hệ thống kết cấu hạ tầng thiết yếu như giao thông, y tế, giáo dục.

4.3. Nhà đầu tư PPP được hưởng những ưu đãi gì?

Nhà đầu tư có thể được hưởng:

  • Ưu đãi về thuế (thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế nhập khẩu...);

  • Ưu đãi về sử dụng đất, miễn giảm tiền thuê đất;

  • Hỗ trợ giải phóng mặt bằng;

  • Hỗ trợ tài chính từ Nhà nước (trong một số dự án quan trọng);

  • Quyền khai thác công trình trong thời hạn hợp đồng để thu hồi vốn.

4.4. Hợp đồng PPP có thể bị chấm dứt trong trường hợp nào?

Hợp đồng PPP có thể bị chấm dứt trong các trường hợp:

  • Hai bên thỏa thuận chấm dứt trước thời hạn;

  • Vi phạm nghiêm trọng điều khoản hợp đồng;

  • Nhà đầu tư bị phá sản hoặc không còn khả năng tài chính;

  • Do sự kiện bất khả kháng kéo dài;

  • Vì lý do quốc phòng, an ninh hoặc lợi ích quốc gia.

Việc chấm dứt hợp đồng phải được thực hiện đúng quy định pháp luật và có phương án xử lý tài chính, tài sản liên quan.