Lý thuyết Lịch sử 8 (Kết nối tri thức) Bài 19: Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam

Lý thuyết Lịch sử 8 Bài 19: Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam

A. Lý thuyết Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam

1. Tác động của cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp ở Việt Nam

- Thực dân Pháp khai thác thuộc địa Việt Nam lần đầu từ 1897 đến 1914 sau khi bình định bằng quân sự.

- Chính sách cai trị, khai thác, bóc lột của Pháp biến đổi Việt Nam từ một nước độc lập sang nửa phong kiến, tạo ra hai mâu thuẫn cơ bản: giữa dân tộc Việt Nam và thực dân Pháp, và giữa nông dân và địa chủ phong kiến.

- Về Chính trị: Người Pháp giữ quyền lực và sử dụng địa chủ phong kiến để thống trị Việt Nam.

- Về Kinh tế: Việt Nam làm đồn điền và thị trường tiêu thụ cho Pháp, kinh tế chậm phát triển và phụ thuộc nặng vào Pháp.

- Về văn hoá, xã hội: Sự phát triển đô thị và sự tác động mạnh mẽ của văn hoá phương Tây vào cuộc sống ở Việt Nam.

- Tình hình cơ cấu xã hội thay đổi: Nông dân vẫn chiếm đa số nhưng số lượng công nhân tăng nhanh và xuất hiện tầng lớp mới.

2. Hoạt động yêu nước của Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh

- Tư tưởng dân chủ tư sản ở châu Âu và trào lưu duy tân ở phương Đông tác động đến Việt Nam đầu thế kỉ XX.

- Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh và các trí thức Nho học tiến bộ khởi xướng vận động cứu nước mới.

a) Phan Bội Châu

- Phan Bội Châu (1867 – 1940) từng đỗ đầu kì thi Hương và tìm người cùng chỉ hướng để khôi phục được nước Việt Nam.

- Năm 1904, ông thành lập Hội Duy tân với mục đích đấu tranh cho độc lập của Việt Nam, sau đó đến Nhật Bản để xin giúp đỡ.

- Hội Duy tân phát động phong trào Đông du, đưa các thanh niên Việt Nam đi tập.

- Năm 1912, Phan Bội Châu thành lập Việt Nam Quang phục hội với mục tiêu đánh đuổi giặc Pháp, khôi phục Việt Nam và thành lập Cộng hoà Dân quốc Việt Nam.

- Tuy nhiên, ám sát tên thực dân đầu sỏ và tay sai của Quang phục hội thất bại và Phan Bội Châu bị bắt và tù ở Quảng Đông.

b) Phan Châu Trinh

- Phan Châu Trinh (1872 – 1926) từng đỗ Phó bảng và được bổ dụng một chức quan trong triều đình nhưng sau đó từ quan về quê để hoạt động cứu nước.

- Năm 1906, ông cùng nhóm sĩ phu tiến bộ khởi xướng cuộc vận động Duy tân với chủ trương cải cách trên các lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội.

- Phan Châu Trinh đưa ra những chủ trương mở mang công thương nghiệp, phát triển sản xuất, mở trường học kiểu mới, tổ chức diễn thuyết về các đề tài sinh hoạt xã hội, phá hủ tục lạc hậu.

- Cuộc vận động Duy tân châm ngòi cho phong trào chống sưu thuế của nhân dân Trung Kì (1908) và bị thực dân Pháp đàn áp, bắt giữ nhiều nhà yêu nước, trong đó có Phan Châu Trinh, dẫn đến tan rã của phong trào.

3. Buổi đầu hoạt động cứu nước của Nguyễn Tất Thành

- Nguyễn Tất Thành, sinh năm 1890 tại tỉnh Nghệ An, không đồng tán thành đường lối đấu tranh của các nhà yêu nước tiền bối.

- Năm 1911, Nguyễn Tất Thành làm phụ bếp trên tàu buôn Pháp, khởi hành sang Tây và qua nhiều châu lục.

- Năm 1917, Nguyễn Tất Thành trở về Pháp, hoạt động tích cực trong phong trào công nhân và Hội người Việt Nam yêu nước.

- Cách mạng tháng Mười Nga đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến tư tưởng của Nguyễn Tất Thành, xác định con đường cứu nước đúng đắn cho Việt Nam.

B. Trắc nghiệm Lịch sử 8 Kết nối tri thức Bài 19 (có đáp án)

Câu 1: Vì sao Nguyễn Tất Thành không tán thành quan điểm cứu nước của các bậc tiền bối đi trước?

A. Con đường cứu nước của Phan Bội Châu là “đuổi hùm cửa trước, rước beo cửa sau”

B. Con đường cứu nước của Phan Châu Trinh chẳng khác nào “xin giặc rủ lòng thương”

C. Cả hai đáp án trên đều đúng

D. Đáp án khác

Đáp án đúng: C

Giải thích: Nguyễn Tất Thành không tán thành quan điểm cứu nước của các bậc tiền bối đi trước vì Người cho rằng con đường cứu nước của Phan Bội Châu là “đuổi hùm cửa trước, rước beo cửa sau” còn con đường cứu nước của Phan Châu Trinh chẳng khác nào “xin giặc rủ lòng thương”

Câu 2: Phong trào cách mạng Việt Nam diễn ra mạnh mẽ nhưng đều thất bại cho thấy điều gì?

A. Nước Việt Nam quá bé nhỏ và yếu đuối

B. Thực dân có thể dễ dàng chiếm đánh Việt Nam

C. Tình trạng khủng hoảng về đường lối cứu nước của cách mạng Việt Nam

D. Đáp án khác

Đáp án đúng: C

Giải thích: Phong trào cách mạng Việt Nam diễn ra mạnh mẽ nhưng đều thất bại cho thấy tình trạng khủng hoảng về đường lối cứu nước của cách mạng Việt Nam

Câu 3: Mục đích của việc Phan Bội Châu lập ra Duy tân hội là?

A. Dành chiến thắng trong kháng chiến chống Pháp

B. Giành lại sự tự do về kinh tế

C. Đấu tranh để lập ra một nước Việt Nam độc lập

D. Đáp án khác

Đáp án đúng: C

Giải thích: Mục đích của việc Phan Bội Châu lập ra Duy tân hội là để đấu tranh để lập ra một nước Việt Nam độc lập

Câu 4: Do đâu mà tư tưởng của Nguyễn Tất Thành có sự chuyển biến mạnh mẽ?

A. Sống và hoạt động trong phong trào công nhân Pháp

B. Tiếp nhận ảnh hưởng của Cách mạng tháng Mười Nga

C. Cả hai đáp án trên đều đúng

D. Gặp được C. Mác

Đáp án đúng: C

Câu 5: Năm 1917, Nguyễn Tất Thành trở lại nước Pháp để làm gì?

A. Tham gia hoạt động trong Hội những người yêu nước An Nam

B. Viết báo, truyền đơn, tranh thủ các diễn đàn, buổi mit tinh để tố cáo thực dân và tuyên truyền cho cách mạng Việt Nam

C. Sống và hoạt động trong phong trào công nhân Pháp

D. Cả ba đáp án trên đều đúng

Đáp án đúng: D

C. Sơ đồ tư duy Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam

Trắc nghiệm Lịch sử 8 Bài 19: Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam

Câu 1. Trong những năm 1897 - 1914, thực dân Pháp đã tiến hành

A. cuộc chiến tranh xâm lược Việt Nam.

B. cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất ở Việt Nam.

C. công cuộc bình định Việt Nam bằng quân sự.

D. cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai ở Việt Nam.

Câu 2. Nội dung nào sau đây không phản ánh đúng tác động từ chính sách khai thác thuộc địa lần thứ nhất (1897 - 1914) của thực dân Pháp đến kinh tế Việt Nam?

A. Tài nguyên thiên nhiên bị vơi cạn.

B. Nền kinh tế phát triển thiếu cân đối.

C. Quan hệ sản xuất phong kiến bị xóa bỏ.

D. Du nhập phương thức tư bản chủ nghĩa.

Câu 3. Những lực lượng xã hội nào mới xuất hiện ở Việt Nam vào đầu thế kỉ XX, dưới tác động từ cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp (1897 - 1914)?

A. tiểu tư sản thành thị và nông dân.

B. công nhân, tư sản và tiểu tư sản.

C. tư sản, công nhân và địa chủ.

D. tư sản, nông dân và tiểu tư sản.

Câu 4. Nội dung dung nào dưới đây không phản ánh đúng chính sách cai trị của thực dân Pháp trên lĩnh vực văn hóa - giáo dục ở Việt Nam trong những năm 1897 - 1914?

A. Mở các trường dạy tiếng Pháp.

B. Truyền bá văn hóa phương Tây.

C. Đào tạo một lớp người thân Pháp.

D. Xóa bỏ các hủ tục, tệ nạn trong xã hội.

Câu 5. Phong trào Đông Du gắn liền với tên tuổi của nhà yêu nước nào?

A. Lương Ngọc Quyến.

B. Nguyễn Tất Thành.

C. Phan Châu Trinh.

D. Phan Bội Châu.

Câu 6. Năm 1912, tại Quảng Châu (Trung Quốc), Phan Bội Châu đã cùng các nhà yêu nước khác thành lập tổ chức nào?

A. Hội Duy tân.

B. Việt Nam Nghĩa đoàn.

C. Việt Nam Quang phục hội.

D. Việt Nam Quốc dân Đảng.

Câu 7. Nhân vật lịch sử nào được đề cập đến trong hai câu thơ sau?

“Năm xưa đề xướng Duy tân

Viết thất điều trần, tố cáo tội vua”

A. Lương Văn Can.

B. Phan Bội Châu.

C. Trần Cao Vân.

D. Phan Châu Trinh.

Câu 8. Phong trào chống thuế ở Trung Kì (1908) chịu ảnh hưởng trực tiếp từ

A. phong trào Đông du.

B. cuộc vận động Duy tân.

C. vụ Hà thành đầu độc.

D. phong trào Cần vương.

Câu 9. Điểm giống nhau giữa xu hướng bạo động và cải cách trong phong trào yêu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản ở Việt Nam đầu thế kỉ XX là gì?

A. Có sự kết hợp nhiệm vụ chống đế quốc và phong kiến.

B. Không bị động trông chờ sự giúp đỡ từ bên ngoài.

C. Xuất phát từ truyền thống yêu nước của dân tộc.

D. Do giai cấp tư sản khởi xướng và lãnh đạo.

Câu 10. Nội dung nào không phải là yếu tố tác động đến quyết định ra đi tìm đường cứu nước của Nguyễn Tất Thành (5/6/1911)?

A. Đất nước bị xâm lược, giải phóng dân tộc là yêu cầu cấp thiết.

B. Ảnh hưởng từ truyền thống yêu nước của quê hương, gia đình.

C. Tác động mạnh mẽ từ trào lưu cách mạng vô sản trên thế giới.

D. Yêu cầu tìm kiếm một con đường cứu nước mới cho dân tộc.

Câu 11. Hoạt động yêu nước của Nguyễn Tất Thành trong những năm 1911 - 1918 có ý nghĩa như thế nào?

A. Xác lập mối quan hệ giữa cách mạng Việt Nam và thế giới.

B. Chuẩn bị về tổ chức cho sự ra đời của Đảng Cộng sản.

C. Xác định được con đường cứu nước mới cho dân tộc.

D. Đặt cơ sở cho việc xác định con đường cứu nước mới.

Câu 12. Đầu thế kỉ XX, hoạt động yêu nước của Nguyễn Tất Thành và các sĩ phu tiến bộ ở Việt Nam đều

A. có quá trình khảo sát thực tiễn ở các nước tư bản phương Tây.

B. chủ trương cầu viện bên ngoài để giành độc lập cho dân tộc.

C. có sự chuyển biến từ chủ nghĩa yêu nước sang lập trường tư sản.

D. xuất phát từ động cơ yêu nước, nhằm mục đích cứu nước, cứu dân.

Xem thêm các bài lý thuyết Lịch sử 8 sách Kết nối tri thức hay, chi tiết tại:

Lý thuyết Bài 14: Trung Quốc và Nhật Bản từ nửa sau thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX

Lý thuyết Bài 15: Ấn Độ và Đông Nam Á từ nửa sau thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX

Lý thuyết Bài 16: Việt Nam dưới thời Nguyễn (nửa đầu thế kỉ XIX)

Lý thuyết Bài 17: Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược từ năm 1858 đến năm 1884

Lý thuyết Bài 18: Phong trào chống Pháp trong những năm 1885 - 1896

Xem thêm tài liệu Lịch sử lớp 8:

Trắc nghiệm Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến năm 1917 lớp 8

Giải Lịch sử 8 Bài 19: Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến năm 1917

Giải SBT Lịch sử 8 Bài 19: Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến năm 1917

Giáo án Phong trào yêu nước chống Pháp Ở Việt Nam từ đầu thế kỷ XX đến năm 1917 lớp 8