Cho Na tác dụng vừa đủ với 1,24 gam hỗn hợp 3 ancol đơn chức X, Y, Z thấy thoát ra 0,336 lít khí H₂ (đkc). Khối lượng muối natri ancolat thu được là:

Đáp án đúng: B

* Lời giải:

Đặt công thức phân tử trung bình của ba ancol là 

Phương trình phản ứng :

* Phương pháp giải:

Tính số mol khí H²​ thoát ra.

Viết phương trình phản ứng của ancol với Na, sử dụng công thức trung bình của ancol.

Dựa vào số mol H²​ và tỉ lệ mol trong phương trình phản ứng để tính số mol ancol.

Áp dụng định luật bảo toàn khối lượng hoặc công thức tính khối lượng để tìm khối lượng muối.

* Lý thuyết nắm thêm:

1. Khái niệm, danh pháp

a. Khái niệm 

Khi thay thế nguyên tử hydrogen trong phân tử hydrocarbon bằng nguyên tử halogen, được dẫn xuất halogen của hydrocarbon. 

Công thức tổng quát của dẫn xuất halogen: 

RNx

R: gốc hydrocarbon.

X: F, Cl, Br, I. 

n: số nguyên tử halogen.

b. Danh pháp

*Danh pháp thay thế

Tên theo danh pháp thay thế của dẫn xuất halogen: 

 

Halogeno: Đuôi "-Ine" trong tên halogen được đổi thành đuổi “-o”.

*Tên thông thường

Một số dẫn xuất halogen thường gặp được gọi theo tên thông thường như chloroform (CHCI3), bromoform (CHBr3), iodoform (CHI3), CCI4 (carbon tetrachloride).

2. Đặc điểm cấu tạo

Trong phân tử dẫn xuất halogen, liên kết C-X phân cực về phía nguyên tử halogen, nguyên tử carbon mang một phần điện tích dương và nguyên tử halogen mang một phần điện tích âm. Vì vậy, liên kết C-X dễ bị phân cắt trong các phản ứng hoá học.

3. Tính chất vật lí 

Phân tử của dẫn xuất halogen phân cực nên chúng có nhiệt độ nóng chảy và nhiệt độ sôi cao hơn các hydrocarbon có phân tử khối tương đương. 

Ở điều kiện thường, một số chất còn phân tử khối nhỏ (CH3CI, CH3F...) ở trạng thái khí. Các dẫn xuất có phân tử khối lớn hơn ở trạng thái lỏng hoặc rắn. 

Các dẫn xuất halogen hầu như không tan trong nước, tan tốt trong các dung môi hữu cơ nhu hydrocarbon, ether,…

4. Tính chất hoá học

a. Phản ứng thế nguyên tử halogen

Các dẫn xuất halogen có thể tham gia phản ứng với dung dịch kiềm, nguyên tử halogen bị thay thế bởi nhóm OH-, tạo thành alcohol theo phản ứng:

R-X + OH- → ROH + X-

(X = Cl, Br, I; X liên kết với nguyên tử carbon no, ROH là  alcohol).

b. Phản ứng tách hydrogen halide 

Các dẫn xuất monohalogen của alkane có thể bị tách hydrogen hallde tạo thành alkene theo sơ đồ:

Xem thêm các bài viết liên quan hay, chi tiết khác:

Lý thuyết Dẫn xuất halogen – Hóa 11 Kết nối tri thức

Các dạng bài tập Dẫn xuất halogen - Ancol - Phenol