Tìm kiếm
Chương VII Bộ luật hình sự 2015: Các biện pháp tư pháp
| Số hiệu: | 100/2015/QH13 | Loại văn bản: | Luật |
| Nơi ban hành: | Quốc hội | Người ký: | Nguyễn Sinh Hùng |
| Ngày ban hành: | 27/11/2015 | Ngày hiệu lực: | 01/01/2018 |
| Ngày công báo: | 31/12/2015 | Số công báo: | Từ số 1263 đến số 1264 |
| Lĩnh vực: | Trách nhiệm hình sự | Tình trạng: | Còn hiệu lực |
TÓM TẮT VĂN BẢN
Bộ luật hình sự 2015 vừa được ban hành ngày 27/11/2015 với các quy định mới về tội phạm; những trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự; thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự; hình phạt; các biện pháp tư pháp; quyết định hình phạt; chấp hành hình phạt; xóa án tích; pháp nhân thương mại phạm tội;…
Bộ luật hình sự 2015 gồm 3 Phần, 26 Chương, 426 Điều (thay vì Bộ Luật Hình sự 1999 gồm 2 Phần, 24 Chương, 344 Điều). Cấu trúc Bộ luật hình sự năm 2015 có nhiều thay đổi so với BLHS cũ như sau:
Phần thứ nhất: Những quy định chung
Chương I. Điều khoản cơ bản
Chương II. Hiệu lực của BLHS 2015
Chương III. Tội phạm
Chương IV. Những trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự
Chương V. Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, miễn trách nhiệm hình sự
Chương VI. Hình phạt
Chương VII. Các biện pháp tư pháp
Chương VIII. Quyết định hình phạt
Chương IX. Thời hiệu thi hành bản án, Miễn chấp hành hình phạt, Giảm thời hạn chấp hành hình phạt
Chương X. Xóa án tích
Chương XI. Những quy định đối với pháp nhân thương mại phạm tội
Chương XII. Những quy định đối với người dưới 18 tuổi phạm tội
Phần thứ hai: Các tội phạm
Chương XIII. Các tội xâm phạm an ninh quốc gia
Chương XIV. Các tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con người
Chương XV. Các tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do, dân chủ của công dân
Chương XVI. Các tội xâm phạm sở hữu
Chương XVII. Các tội xâm phạm chế độ hôn nhân và gia đình
Chương XVIII. Các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế
Chương XIX. Các tội phạm về môi trường
Chương XX. Các tội phạm về ma túy
Chương XXI. Các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng
Chương XXII. Các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính
Chương XXIII. Các tội phạm về chức vụ
Chương XXIV. Các tội xâm phạm hoạt động tư pháp
Chương XXV. Các tội xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm của quân nhân và trách nhiệm của người phối thuộc với quân đội trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu
Chương XXVI. Các Tội phá hoại hòa bình, chống loài người và Tội phạm chiến tranh
Phần thứ ba: Điều khoản thi hành
Theo đó, Bộ luật hình sự 2015 có những điểm sau đáng chú ý:
- Tuổi chịu trách nhiệm hình sự
+ Điều 12 Luật hình sự 2015 có quy định người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật này có quy định khác.
+ Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội giết người, tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, tội hiếp dâm, tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, tội cướp tài sản, tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản; về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một trong các Điều quy định cụ thể ở Điều 12 Bộ luật hình sự năm 2015.
- Quyết định hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng
+ Theo Điều 54 BLHS năm 2015, Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật khi người phạm tội có ít nhất hai tình tiết giảm nhẹ tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật HS 2015.
+ Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng không bắt buộc phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật đối với người phạm tội lần đầu là người giúp sức trong vụ án đồng phạm nhưng có vai trò không đáng kể.
+ Nhưng nếu điều luật chỉ có một khung hình phạt hoặc khung hình phạt đó là khung hình phạt nhẹ nhất, thì Tòa án có thể quyết định chuyển sang một hình phạt khác thuộc loại nhẹ hơn.
- Tha tù trước thời hạn có điều kiện
Người đang chấp hành án phạt tù có thể được tha tù trước thời hạn khi có đủ các điều kiện sau đây:
+ Phạm tội lần đầu;
+ Có nhiều tiến bộ, có ý thức cải tạo tốt;
+ Đã được giảm thời hạn chấp hành hình phạt tù đối với người bị kết án về tội phạm nghiêm trọng trở lên;
+ Có nơi cư trú rõ ràng;
+ Đã chấp hành xong hình phạt bổ sung là hình phạt tiền, án phí và các nghĩa vụ bồi thường dân sự;
Và một số điều kiện khác tại Điều 66 Luật hình sự 2015.
- Điều kiện chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại
Điều 75 Bộ luật hình sự 2015 quy định pháp nhân thương mại chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:
+ Hành vi phạm tội được thực hiện nhân danh pháp nhân thương mại;
+ Hành vi phạm tội được thực hiện vì lợi ích của pháp nhân thương mại;
+ Hành vi phạm tội được thực hiện có sự chỉ đạo, điều hành hoặc chấp thuận của pháp nhân thương mại;
+ Chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tại khoản 2 và khoản 3 Điều 27 của BLHS 2015.
- Tội tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại
Bộ luật HS năm 2015 quy định người nào tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
Bộ luật hình sự 2015 có hiệu lực từ ngày 01/07/2016.
Văn bản tiếng việt
Văn bản tiếng anh
1. Biện pháp tư pháp đối với người phạm tội bao gồm:
a) Tịch thu vật, tiền trực tiếp liên quan đến tội phạm;
b) Trả lại tài sản, sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại; buộc công khai xin lỗi;
c) Bắt buộc chữa bệnh.
2. Biện pháp tư pháp đối với pháp nhân thương mại phạm tội bao gồm:
a) Tịch thu vật, tiền trực tiếp liên quan đến tội phạm;
b) Trả lại tài sản, sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại; buộc công khai xin lỗi;
c) Khôi phục lại tình trạng ban đầu;
d) Thực hiện một số biện pháp nhằm khắc phục, ngăn chặn hậu quả tiếp tục xảy ra.
1. Việc tịch thu sung vào ngân sách nhà nước hoặc tịch thu tiêu hủy được áp dụng đối với:
a) Công cụ, phương tiện dùng vào việc phạm tội;
b) Vật hoặc tiền do phạm tội hoặc do mua bán, đổi chác những thứ ấy mà có; khoản thu lợi bất chính từ việc phạm tội;
c) Vật thuộc loại Nhà nước cấm lưu hành.
2. Đối với vật, tiền bị người phạm tội chiếm đoạt hoặc sử dụng trái phép, thì không tịch thu mà trả lại cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp.
3. Vật, tiền là tài sản của người khác, nếu người này có lỗi trong việc để cho người phạm tội sử dụng vào việc thực hiện tội phạm, thì có thể bị tịch thu.
1. Người phạm tội phải trả lại tài sản đã chiếm đoạt cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp, phải sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại vật chất đã được xác định do hành vi phạm tội gây ra.
2. Trong trường hợp phạm tội gây thiệt hại về tinh thần, Tòa án buộc người phạm tội phải bồi thường về vật chất, công khai xin lỗi người bị hại.
1. Đối với người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi mắc bệnh quy định tại Điều 21 của Bộ luật này, Viện kiểm sát hoặc Tòa án căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh.
2. Đối với người phạm tội trong khi có năng lực trách nhiệm hình sự nhưng trước khi bị kết án đã mắc bệnh tới mức mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, Tòa án có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh. Sau khi khỏi bệnh, người đó có thể phải chịu trách nhiệm hình sự.
3. Đối với người đang chấp hành hình phạt tù mà bị bệnh tới mức mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, Tòa án có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh. Sau khi khỏi bệnh, nếu không có lý do khác để miễn chấp hành hình phạt, thì người đó phải tiếp tục chấp hành hình phạt.
Thời gian bắt buộc chữa bệnh được trừ vào thời hạn chấp hành hình phạt tù.
Chapter VII
JUDICIAL MEASURES
Article 46. Judicial measures
1. Judicial measures taken against a person committing a crime include:
a) Confiscation of money and items directly related to the crime;
b) Return, repair of property or provision of compensation; offering of public apology;
c) Mandatory disease treatment.
2. Judicial measures taken against a corporate legal entity committing a crime include:
a) Confiscation of money and items directly related to the crime;
b) Return, repair of property or provision of compensation; offering of public apology;
c) Restoration of original state;
d) Implementation of other measures for mitigation and prevention of consequences.
Article 47. Confiscation of money and items directly related to the crime
1. Expropriation or destruction shall be applied to:
a) Instruments, vehicles used for the commission of the crime;
b) Items or money earned from the commission of the crime or from selling, exchanging them; illegal profits earned from the commission of the crime;
c) Items banned from trading by the State.
2. Items and money illegally appropriated or used by the offender shall be returned to their lawful owners or managers instead of being confiscated.
3. Items, money under the ownership of a person might be confiscated if such person allows the offender to use them for the commission of the crime.
Article 48. Return, repair of property or provision of compensation; offering of public apology
1. The offender must return appropriated property to its lawful owner or manager, make repair or provide compensation for the damage caused by the crime.
2. If the offence results in psychological trauma of the victim, the court shall require the offender to provide compensation in kind and offer a public apology.
Article 49. Mandatory disease treatment
1. A person who commits an act dangerous to society while suffering from a disease specified in Article 21 hereof, the Procuracy or Court, according to the forensic examination conclusion or mental forensic examination, shall decide to send him/her to a specialized medical facility for mandatory treatment.
2. If a person has criminal capacity when committing the crime but loses his/her awareness or control of his/her acts before conviction, according to the forensic examination conclusion or mental forensic examination, the Court may decide to send him/her to a specialized medical facility for mandatory treatment. After the disease is treated, that person might bear criminal responsibility.
3. If a person serving an imprisonment sentence suffers from a diseases that causes him/her to loses his/her awareness or control of his/her acts, according to the forensic examination conclusion or mental forensic examination, the Court may decide to send him/her to a specialized medical facility for mandatory treatment. After the disease is treated, that person shall keep serving the sentence if there are no reasons to do otherwise.
The duration of mandatory treatment shall be deducted from the imprisonment duration.
Cập nhật
Bài viết liên quan
Mức phạt hành chính đối với hành vi công nhiên chiếm đoạt tài sản mới nhất 2025
Mức phạt hành chính đối với hành vi công nhiên chiếm đoạt tài sản mới nhất 2025
Hành vi công nhiên chiếm đoạt tài sản không chỉ có thể bị xử lý hình sự mà còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính trong những trường hợp chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm. Theo các quy định pháp luật mới nhất năm 2025, mức xử phạt hành chính đối với hành vi này đã có sự điều chỉnh nhằm tăng cường tính răn đe và giáo dục. Việc nắm rõ các quy định về xử phạt hành chính sẽ giúp cá nhân, tổ chức ý thức rõ hơn về hậu quả pháp lý khi thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản một cách công khai. 02/05/2025Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản và tội trộm cắp khác nhau ra sao mới nhất 2025?
Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản và tội trộm cắp khác nhau ra sao mới nhất 2025?
Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản và tội trộm cắp tài sản đều là các hành vi xâm phạm quyền sở hữu tài sản, được quy định trong Bộ luật Hình sự Việt Nam. Tuy nhiên, hai tội danh này có những điểm khác biệt rõ rệt về phương thức thực hiện hành vi phạm tội và mức độ công khai trong hành vi chiếm đoạt. Việc phân biệt đúng giữa hai tội danh này không chỉ giúp áp dụng pháp luật một cách chính xác mà còn đảm bảo quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan. 02/05/2025Các yếu tố cấu thành tội công nhiên chiếm đoạt tài sản mới nhất 2025
Các yếu tố cấu thành tội công nhiên chiếm đoạt tài sản mới nhất 2025
Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản là một trong những tội phạm xâm phạm quyền sở hữu phổ biến, được quy định trong Bộ luật Hình sự Việt Nam. Khác với hành vi cướp hoặc cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản thể hiện sự ngang nhiên, thách thức mà không cần dùng thủ đoạn vũ lực hay lén lút. Việc nhận diện rõ hành vi này có ý nghĩa quan trọng trong việc xử lý đúng người, đúng tội và góp phần bảo vệ trật tự, an toàn xã hội. 02/05/2025Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản theo Điều 172 Bộ luật Hình sự mới nhất 2025
Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản theo Điều 172 Bộ luật Hình sự mới nhất 2025
Tội công nhiên chiếm đoạt tài sản là một trong những tội phạm xâm phạm quyền sở hữu phổ biến, được quy định trong Bộ luật Hình sự Việt Nam. Khác với hành vi cướp hoặc cướp giật tài sản, công nhiên chiếm đoạt tài sản thể hiện sự ngang nhiên, thách thức mà không cần dùng thủ đoạn vũ lực hay lén lút. Việc nhận diện rõ hành vi này có ý nghĩa quan trọng trong việc xử lý đúng người, đúng tội và góp phần bảo vệ trật tự, an toàn xã hội. 02/05/2025Tội cướp giật tài sản trẻ vị thành niên mức phạt mới nhất 2025 ra sao?
Tội cướp giật tài sản trẻ vị thành niên mức phạt mới nhất 2025 ra sao?
Tội cướp giật tài sản là hành vi chiếm đoạt tài sản của người khác một cách công khai, nhanh chóng, thường bằng cách giật và bỏ chạy. Khi người phạm tội là trẻ vị thành niên (dưới 18 tuổi), pháp luật Việt Nam áp dụng các quy định đặc biệt nhằm cân bằng giữa việc xử lý nghiêm minh và tạo điều kiện cho sự giáo dục, cải tạo. Theo Bộ luật Hình sự hiện hành, mức hình phạt đối với trẻ vị thành niên phạm tội cướp giật tài sản được xác định dựa trên độ tuổi, tính chất, mức độ nghiêm trọng của hành vi và các tình tiết tăng nặng hoặc giảm nhẹ. Việc hiểu rõ các quy định này là cần thiết để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người chưa thành niên và hướng đến mục tiêu giáo dục, tái hòa nhập cộng đồng. 02/05/2025Tội cướp giật tài sản và gây thương tích mức phạt mới nhất 2025 ra sao?
Tội cướp giật tài sản và gây thương tích mức phạt mới nhất 2025 ra sao?
Tội cướp giật tài sản là hành vi chiếm đoạt tài sản của người khác một cách công khai, nhanh chóng, thường bằng cách giật và bỏ chạy. Khi hành vi này đi kèm với việc gây thương tích cho nạn nhân, mức độ nghiêm trọng của tội phạm tăng lên, dẫn đến hình phạt nặng hơn theo quy định của Bộ luật Hình sự hiện hành 02/05/2025Tội cướp giật tài sản cấu thành tội phạm bởi những yếu tố nào?
Tội cướp giật tài sản cấu thành tội phạm bởi những yếu tố nào?
Tội cướp giật tài sản là một trong những tội xâm phạm quyền sở hữu phổ biến và được pháp luật hình sự Việt Nam quy định rất chặt chẽ. Để xác định một hành vi có cấu thành tội cướp giật tài sản hay không, cần xem xét đầy đủ các yếu tố pháp lý đặc thù theo quy định của Bộ luật Hình sự mới nhất năm 2025. Việc hiểu rõ các yếu tố cấu thành này không chỉ giúp nhận diện chính xác hành vi phạm tội mà còn góp phần bảo vệ quyền lợi hợp pháp của cá nhân và tổ chức trong thực tiễn. 02/05/2025Tội cướp giật tài sản phạt cao nhất chung thân mới nhất 2025?
Tội cướp giật tài sản phạt cao nhất chung thân mới nhất 2025?
Dưới góc độ pháp lý hiện hành năm 2025, tội cướp giật tài sản tiếp tục được coi là hành vi nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm trực tiếp đến quyền sở hữu tài sản và sự an toàn của công dân. Với tính chất nghiêm trọng và hậu quả lớn, Bộ luật Hình sự quy định mức xử phạt rất nghiêm khắc, trong đó mức cao nhất đối với tội danh này có thể lên tới tù chung thân đối với những trường hợp phạm tội đặc biệt nghiêm trọng. Việc nắm rõ các quy định mới nhất giúp cá nhân và tổ chức chủ động phòng tránh, đồng thời hiểu rõ hậu quả pháp lý khi vi phạm. 02/05/2025Làm bằng lái xe giả bị phạt bao nhiêu mới nhất 2025?
Làm bằng lái xe giả bị phạt bao nhiêu mới nhất 2025?
Việc sử dụng bằng lái xe giả hoặc không hợp lệ không chỉ vi phạm pháp luật mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro cho bản thân người điều khiển phương tiện và xã hội. Trong năm 2025, các cơ quan chức năng đã siết chặt hơn việc kiểm tra, xử phạt và tuyên truyền nhằm ngăn chặn tình trạng sử dụng giấy phép lái xe không hợp pháp. Do đó, việc hiểu rõ mức xử phạt khi sử dụng bằng giả, đồng thời biết cách phân biệt bằng lái xe thật – giả một cách chính xác là rất cần thiết để người dân bảo vệ quyền lợi của mình và tuân thủ đúng quy định pháp luật. 27/04/2025Sử dụng bằng lái xe bị phạt ra sao? Cách phân biệt bằng lái xe thật, giả chính xác mới nhất 2025
