Tìm kiếm
Chương VII Bộ luật hình sự 2015: Các biện pháp tư pháp
| Số hiệu: | 100/2015/QH13 | Loại văn bản: | Luật |
| Nơi ban hành: | Quốc hội | Người ký: | Nguyễn Sinh Hùng |
| Ngày ban hành: | 27/11/2015 | Ngày hiệu lực: | 01/01/2018 |
| Ngày công báo: | 31/12/2015 | Số công báo: | Từ số 1263 đến số 1264 |
| Lĩnh vực: | Trách nhiệm hình sự | Tình trạng: | Còn hiệu lực |
TÓM TẮT VĂN BẢN
Bộ luật hình sự 2015 vừa được ban hành ngày 27/11/2015 với các quy định mới về tội phạm; những trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự; thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự; hình phạt; các biện pháp tư pháp; quyết định hình phạt; chấp hành hình phạt; xóa án tích; pháp nhân thương mại phạm tội;…
Bộ luật hình sự 2015 gồm 3 Phần, 26 Chương, 426 Điều (thay vì Bộ Luật Hình sự 1999 gồm 2 Phần, 24 Chương, 344 Điều). Cấu trúc Bộ luật hình sự năm 2015 có nhiều thay đổi so với BLHS cũ như sau:
Phần thứ nhất: Những quy định chung
Chương I. Điều khoản cơ bản
Chương II. Hiệu lực của BLHS 2015
Chương III. Tội phạm
Chương IV. Những trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự
Chương V. Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, miễn trách nhiệm hình sự
Chương VI. Hình phạt
Chương VII. Các biện pháp tư pháp
Chương VIII. Quyết định hình phạt
Chương IX. Thời hiệu thi hành bản án, Miễn chấp hành hình phạt, Giảm thời hạn chấp hành hình phạt
Chương X. Xóa án tích
Chương XI. Những quy định đối với pháp nhân thương mại phạm tội
Chương XII. Những quy định đối với người dưới 18 tuổi phạm tội
Phần thứ hai: Các tội phạm
Chương XIII. Các tội xâm phạm an ninh quốc gia
Chương XIV. Các tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con người
Chương XV. Các tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do, dân chủ của công dân
Chương XVI. Các tội xâm phạm sở hữu
Chương XVII. Các tội xâm phạm chế độ hôn nhân và gia đình
Chương XVIII. Các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế
Chương XIX. Các tội phạm về môi trường
Chương XX. Các tội phạm về ma túy
Chương XXI. Các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng
Chương XXII. Các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính
Chương XXIII. Các tội phạm về chức vụ
Chương XXIV. Các tội xâm phạm hoạt động tư pháp
Chương XXV. Các tội xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm của quân nhân và trách nhiệm của người phối thuộc với quân đội trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu
Chương XXVI. Các Tội phá hoại hòa bình, chống loài người và Tội phạm chiến tranh
Phần thứ ba: Điều khoản thi hành
Theo đó, Bộ luật hình sự 2015 có những điểm sau đáng chú ý:
- Tuổi chịu trách nhiệm hình sự
+ Điều 12 Luật hình sự 2015 có quy định người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật này có quy định khác.
+ Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội giết người, tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, tội hiếp dâm, tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, tội cướp tài sản, tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản; về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một trong các Điều quy định cụ thể ở Điều 12 Bộ luật hình sự năm 2015.
- Quyết định hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng
+ Theo Điều 54 BLHS năm 2015, Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật khi người phạm tội có ít nhất hai tình tiết giảm nhẹ tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật HS 2015.
+ Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng không bắt buộc phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật đối với người phạm tội lần đầu là người giúp sức trong vụ án đồng phạm nhưng có vai trò không đáng kể.
+ Nhưng nếu điều luật chỉ có một khung hình phạt hoặc khung hình phạt đó là khung hình phạt nhẹ nhất, thì Tòa án có thể quyết định chuyển sang một hình phạt khác thuộc loại nhẹ hơn.
- Tha tù trước thời hạn có điều kiện
Người đang chấp hành án phạt tù có thể được tha tù trước thời hạn khi có đủ các điều kiện sau đây:
+ Phạm tội lần đầu;
+ Có nhiều tiến bộ, có ý thức cải tạo tốt;
+ Đã được giảm thời hạn chấp hành hình phạt tù đối với người bị kết án về tội phạm nghiêm trọng trở lên;
+ Có nơi cư trú rõ ràng;
+ Đã chấp hành xong hình phạt bổ sung là hình phạt tiền, án phí và các nghĩa vụ bồi thường dân sự;
Và một số điều kiện khác tại Điều 66 Luật hình sự 2015.
- Điều kiện chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại
Điều 75 Bộ luật hình sự 2015 quy định pháp nhân thương mại chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:
+ Hành vi phạm tội được thực hiện nhân danh pháp nhân thương mại;
+ Hành vi phạm tội được thực hiện vì lợi ích của pháp nhân thương mại;
+ Hành vi phạm tội được thực hiện có sự chỉ đạo, điều hành hoặc chấp thuận của pháp nhân thương mại;
+ Chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tại khoản 2 và khoản 3 Điều 27 của BLHS 2015.
- Tội tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại
Bộ luật HS năm 2015 quy định người nào tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
Bộ luật hình sự 2015 có hiệu lực từ ngày 01/07/2016.
Văn bản tiếng việt
Văn bản tiếng anh
1. Biện pháp tư pháp đối với người phạm tội bao gồm:
a) Tịch thu vật, tiền trực tiếp liên quan đến tội phạm;
b) Trả lại tài sản, sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại; buộc công khai xin lỗi;
c) Bắt buộc chữa bệnh.
2. Biện pháp tư pháp đối với pháp nhân thương mại phạm tội bao gồm:
a) Tịch thu vật, tiền trực tiếp liên quan đến tội phạm;
b) Trả lại tài sản, sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại; buộc công khai xin lỗi;
c) Khôi phục lại tình trạng ban đầu;
d) Thực hiện một số biện pháp nhằm khắc phục, ngăn chặn hậu quả tiếp tục xảy ra.
1. Việc tịch thu sung vào ngân sách nhà nước hoặc tịch thu tiêu hủy được áp dụng đối với:
a) Công cụ, phương tiện dùng vào việc phạm tội;
b) Vật hoặc tiền do phạm tội hoặc do mua bán, đổi chác những thứ ấy mà có; khoản thu lợi bất chính từ việc phạm tội;
c) Vật thuộc loại Nhà nước cấm lưu hành.
2. Đối với vật, tiền bị người phạm tội chiếm đoạt hoặc sử dụng trái phép, thì không tịch thu mà trả lại cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp.
3. Vật, tiền là tài sản của người khác, nếu người này có lỗi trong việc để cho người phạm tội sử dụng vào việc thực hiện tội phạm, thì có thể bị tịch thu.
1. Người phạm tội phải trả lại tài sản đã chiếm đoạt cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp, phải sửa chữa hoặc bồi thường thiệt hại vật chất đã được xác định do hành vi phạm tội gây ra.
2. Trong trường hợp phạm tội gây thiệt hại về tinh thần, Tòa án buộc người phạm tội phải bồi thường về vật chất, công khai xin lỗi người bị hại.
1. Đối với người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi mắc bệnh quy định tại Điều 21 của Bộ luật này, Viện kiểm sát hoặc Tòa án căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh.
2. Đối với người phạm tội trong khi có năng lực trách nhiệm hình sự nhưng trước khi bị kết án đã mắc bệnh tới mức mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, Tòa án có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh. Sau khi khỏi bệnh, người đó có thể phải chịu trách nhiệm hình sự.
3. Đối với người đang chấp hành hình phạt tù mà bị bệnh tới mức mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì căn cứ vào kết luận giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, Tòa án có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh. Sau khi khỏi bệnh, nếu không có lý do khác để miễn chấp hành hình phạt, thì người đó phải tiếp tục chấp hành hình phạt.
Thời gian bắt buộc chữa bệnh được trừ vào thời hạn chấp hành hình phạt tù.
Chapter VII
JUDICIAL MEASURES
Article 46. Judicial measures
1. Judicial measures taken against a person committing a crime include:
a) Confiscation of money and items directly related to the crime;
b) Return, repair of property or provision of compensation; offering of public apology;
c) Mandatory disease treatment.
2. Judicial measures taken against a corporate legal entity committing a crime include:
a) Confiscation of money and items directly related to the crime;
b) Return, repair of property or provision of compensation; offering of public apology;
c) Restoration of original state;
d) Implementation of other measures for mitigation and prevention of consequences.
Article 47. Confiscation of money and items directly related to the crime
1. Expropriation or destruction shall be applied to:
a) Instruments, vehicles used for the commission of the crime;
b) Items or money earned from the commission of the crime or from selling, exchanging them; illegal profits earned from the commission of the crime;
c) Items banned from trading by the State.
2. Items and money illegally appropriated or used by the offender shall be returned to their lawful owners or managers instead of being confiscated.
3. Items, money under the ownership of a person might be confiscated if such person allows the offender to use them for the commission of the crime.
Article 48. Return, repair of property or provision of compensation; offering of public apology
1. The offender must return appropriated property to its lawful owner or manager, make repair or provide compensation for the damage caused by the crime.
2. If the offence results in psychological trauma of the victim, the court shall require the offender to provide compensation in kind and offer a public apology.
Article 49. Mandatory disease treatment
1. A person who commits an act dangerous to society while suffering from a disease specified in Article 21 hereof, the Procuracy or Court, according to the forensic examination conclusion or mental forensic examination, shall decide to send him/her to a specialized medical facility for mandatory treatment.
2. If a person has criminal capacity when committing the crime but loses his/her awareness or control of his/her acts before conviction, according to the forensic examination conclusion or mental forensic examination, the Court may decide to send him/her to a specialized medical facility for mandatory treatment. After the disease is treated, that person might bear criminal responsibility.
3. If a person serving an imprisonment sentence suffers from a diseases that causes him/her to loses his/her awareness or control of his/her acts, according to the forensic examination conclusion or mental forensic examination, the Court may decide to send him/her to a specialized medical facility for mandatory treatment. After the disease is treated, that person shall keep serving the sentence if there are no reasons to do otherwise.
The duration of mandatory treatment shall be deducted from the imprisonment duration.
Cập nhật
Bài viết liên quan
Mức phạt tội che giấu tội phạm theo quy định pháp luật mới nhất 2025
Mức phạt tội che giấu tội phạm theo quy định pháp luật mới nhất 2025
Che giấu tội phạm là hành vi cố ý không tố giác hoặc có hành động giúp người phạm tội trốn tránh việc bị phát hiện, bắt giữ hoặc xử lý theo pháp luật. Đây là hành vi vi phạm nghiêm trọng trật tự pháp luật, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm. Tùy vào tính chất, mức độ vi phạm và loại tội phạm bị che giấu, người thực hiện hành vi này có thể bị xử lý hình sự với mức phạt nghiêm khắc. Bài viết sau sẽ phân tích chi tiết tội danh “che giấu tội phạm” theo quy định mới nhất tại Bộ luật Hình sự sửa đổi, bổ sung năm 2025, đồng thời làm rõ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ và ví dụ thực tiễn để bạn đọc dễ hiểu và áp dụng. 24/05/2025Vay tiền FE Credit, MCredit không trả có phạm tội lừa đảo không?
Vay tiền FE Credit, MCredit không trả có phạm tội lừa đảo không?
Trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động, không ít người lựa chọn hình thức vay tiêu dùng nhanh qua các công ty tài chính như FE Credit hay MCredit để giải quyết nhu cầu trước mắt. Tuy nhiên, khi đến hạn thanh toán mà người vay không đủ khả năng chi trả, nhiều người lo lắng việc chậm trả, hoặc mất khả năng trả nợ, liệu có bị coi là “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” theo quy định của pháp luật hay không. Đây là vấn đề không chỉ liên quan đến quyền lợi pháp lý của người vay mà còn phản ánh sự hiểu biết pháp luật trong xã hội hiện đại. Bài viết này sẽ giải đáp những thắc mắc trên của bạn đọc. 05/06/2025Tội buôn lậu thuốc lá theo BLHS mới nhất 2025 xử lý ra sao?
Tội buôn lậu thuốc lá theo BLHS mới nhất 2025 xử lý ra sao?
Buôn lậu thuốc lá là một trong những hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng, gây ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn thu ngân sách nhà nước, an ninh thị trường và sức khỏe cộng đồng. Mặc dù thuốc lá là mặt hàng tiêu dùng phổ biến, nhưng việc vận chuyển, kinh doanh trái phép mặt hàng này qua biên giới đã trở thành một thủ đoạn tinh vi của nhiều đối tượng nhằm trục lợi bất chính. Bài viết dưới đây sẽ làm rõ căn cứ pháp lý và các khung hình phạt đối với tội danh này theo quy định mới nhất. 29/05/2025Tội buôn lậu xăng dầu thu lợi bất chính có bị xử phạt tù hay không?
Tội buôn lậu xăng dầu thu lợi bất chính có bị xử phạt tù hay không?
Trong bối cảnh tình trạng buôn lậu xăng dầu ngày càng diễn biến phức tạp, gây thất thoát lớn cho ngân sách Nhà nước và làm méo mó thị trường, vấn đề xử lý hành vi buôn lậu xăng dầu thu lợi bất chính nhận được sự quan tâm đặc biệt từ dư luận. Việc xác định trách nhiệm hình sự đối với hành vi này không chỉ mang tính răn đe mà còn thể hiện quyết tâm của cơ quan chức năng trong việc ngăn chặn tội phạm kinh tế. Vậy buôn lậu xăng dầu thu lợi bất chính có bị xử phạt tù hay không? Hãy cũng tìm hiểu trong bài viết dưới đây. 29/05/2025Cản trở người thi hành công vụ là gì? Hình phạt mới nhất 2025 tội cản trở người thi hành công vụ ra sao?
Cản trở người thi hành công vụ là gì? Hình phạt mới nhất 2025 tội cản trở người thi hành công vụ ra sao?
Trong quá trình thực hiện chức năng quản lý nhà nước, các cơ quan công quyền và người thi hành công vụ thường xuyên phải đối mặt với những hành vi chống đối, gây rối hoặc cản trở từ một bộ phận cá nhân, tổ chức thiếu ý thức chấp hành pháp luật. Những hành vi này không chỉ gây khó khăn cho hoạt động quản lý nhà nước mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội. Hãy cùng tìm hiểu về cản trở người thi hành công vụ là gì? Hình phạt mới nhất 2025 tội cản trở người thi hành công vụ ra sao? 29/05/2025Tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không?
Tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không?
Trong khoa học luật hình sự, việc xác định ranh giới giữa hành vi phạm tội và hành vi chưa cấu thành tội phạm đóng vai trò quan trọng trong quá trình đánh giá trách nhiệm hình sự. Một trong những chế định đặc biệt thể hiện sự nhân đạo và khuyến khích người phạm tội từ bỏ hành vi nguy hiểm là chế định "tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội". Hãy cùng tìm hiểu về tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không? 29/05/2025Tội hủy hoại rừng mức phạt mới nhất 2025 theo luật hình sự quy định thế nào?
Tội hủy hoại rừng mức phạt mới nhất 2025 theo luật hình sự quy định thế nào?
Rừng không chỉ là "lá phổi xanh" của Trái đất, mà còn là một phần quan trọng trong hệ sinh thái, môi trường sống và sinh kế của con người. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, tình trạng chặt phá, lấn chiếm và hủy hoại rừng diễn ra ngày càng nghiêm trọng, gây ra những hậu quả to lớn về môi trường, khí hậu và đa dạng sinh học. Hãy cùng tìm hiểu về tội hủy hoại rừng mức phạt mới nhất 2025 theo luật hình sự quy định thế nào? 29/05/2025Có bị tịch thu phương tiện khai thác khoáng sản trái phép khi phạm tội khai thác khoáng sản trái phép không?
Có bị tịch thu phương tiện khai thác khoáng sản trái phép khi phạm tội khai thác khoáng sản trái phép không?
Tài nguyên khoáng sản là một phần quan trọng của “kho báu” thiên nhiên mà mỗi quốc gia sở hữu, đóng vai trò thiết yếu trong phát triển kinh tế, công nghiệp và xây dựng cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, cùng với nhu cầu khai thác ngày càng tăng là tình trạng khai thác khoáng sản trái phép đang diễn ra ở nhiều nơi, gây ra những hệ lụy nghiêm trọng cả về môi trường, kinh tế và an ninh trật tự xã hội. Hãy cùng tìm hiểu về quy định có bị tịch thu phương tiện khai thác khoáng sản trái phép khi phạm tội khai thác khoáng sản trái phép không? 28/05/2025Gian lận thương mại và buôn lậu khác nhau ra sao? So sánh chuẩn pháp lý mới nhất 2025
Gian lận thương mại và buôn lậu khác nhau ra sao? So sánh chuẩn pháp lý mới nhất 2025
Gian lận thương mại và buôn lậu là hai hành vi vi phạm pháp luật phổ biến trong lĩnh vực kinh tế, nhưng lại có những điểm khác biệt quan trọng về mặt pháp lý và bản chất hành vi. Trong bối cảnh các quy định pháp luật được cập nhật mới nhất năm 2025, việc hiểu rõ sự khác nhau giữa hai tội danh này không chỉ giúp cơ quan chức năng xử lý đúng người, đúng tội mà còn hỗ trợ doanh nghiệp, cá nhân tuân thủ pháp luật một cách hiệu quả. Bài viết dưới đây sẽ so sánh chi tiết chuẩn pháp lý của gian lận thương mại và buôn lậu. 29/05/2025Phân biệt chuẩn pháp lý tội buôn lậu và tội vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới mới nhất 2025
