Hồ sơ, thủ tục ly thân chi tiết mới nhất 2025

1. Hồ sơ, thủ tục ly thân chi tiết mới nhất 2025

Hiện nay, pháp luật Việt Nam chưa chính thức thừa nhận ly thân là một tình trạng pháp lý độc lập, vì vậy cũng chưa có quy định cụ thể về hồ sơ và thủ tục ly thân trong hệ thống pháp luật hiện hành. Ly thân chủ yếu là sự thỏa thuận riêng giữa hai vợ chồng mà không cần qua tòa án hoặc bất kỳ thủ tục pháp lý bắt buộc nào.

Trong trường hợp này, thủ tục ly thân sẽ phụ thuộc vào sự tự nguyện và thỏa thuận của hai bên. Vợ chồng có thể chủ động bàn bạc với nhau về các vấn đề như nơi ở riêng, chế độ tài sản trong thời gian sống ly thân, quyền và nghĩa vụ nuôi con, cũng như việc cấp dưỡng nuôi con nếu có. Việc này không chỉ giúp hai bên rõ ràng về trách nhiệm, mà còn tạo cơ sở thuận lợi để sau này, khi quyết định tiến tới thủ tục ly hôn chính thức, mọi vấn đề vướng mắc đã được giải quyết ổn thỏa.

Đặc biệt, thời gian ly thân cũng là khoảng thời gian để hai vợ chồng suy nghĩ thấu đáo hơn về mối quan hệ của mình. Nếu trong quá trình này hai bên tìm được tiếng nói chung và mong muốn hàn gắn lại tình cảm, thì hoàn toàn có thể quay về sống chung mà không cần phải làm thêm thủ tục pháp lý nào. Sau khi đã tự thỏa thuận về việc ly thân và nếu quyết định đi đến ly hôn, hai vợ chồng có thể cùng nhau lựa chọn thời điểm thích hợp để thực hiện thủ tục ly hôn tại Tòa án. Khi đó, do các vấn đề về tài sản và con cái đã được giải quyết từ trước, quá trình ly hôn sẽ thuận lợi và nhanh chóng hơn rất nhiều.

2. Mẫu Đơn xin ly thân viết tay mới nhất 2025 và hướng dẫn soạn đơn chuẩn quy định

Hướng dẫn soạn thảo đơn theo mẫu:

• Phần mở đầu, quốc hiệu và tiêu đề đơn giữ nguyên, không cần thay đổi gì cả.

• Thông tin vợ chồng:

  • Chỗ “Chúng tôi là”, bạn ghi tên của bản thân mình (nếu bạn là người viết đơn) hoặc ghi đủ tên của cả hai vợ chồng luôn.

  • “Sinh năm” thì ghi năm sinh tương ứng.

  • “Hiện cư ngụ tại” là địa chỉ cư trú hiện tại của mỗi người, ghi rõ số nhà, phường, quận, tỉnh/thành phố.

• Phần đăng ký kết hôn: Bạn điền ngày tháng năm mà hai vợ chồng đã đăng ký kết hôn và nơi đăng ký là ở đâu (ví dụ: UBND phường X, quận Y, TP. Hà Nội).

• Con chung: Nếu có con, bạn ghi rõ tên các con và năm sinh của từng bé. Nếu chưa có con thì có thể ghi rõ "Chưa có con chung".

• Lý do ly thân: Mẫu đã ghi sẵn lý do là do mâu thuẫn không giải quyết được, muốn ly thân để mỗi người có thời gian suy nghĩ thêm. Nếu bạn muốn thì có thể giữ nguyên hoặc viết chi tiết hơn lý do thực tế cũng được.

  • Ví dụ 1: "Trong quá trình chung sống, chúng tôi thường xuyên xảy ra mâu thuẫn về quan điểm sống và cách nuôi dạy con cái. Hai bên đã nhiều lần cố gắng hòa giải nhưng không đạt được sự thống nhất. Vì vậy, chúng tôi quyết định ly thân để mỗi người có thời gian suy nghĩ thấu đáo hơn về cuộc hôn nhân này."
  • Ví dụ 2: "Chúng tôi đã không còn tiếng nói chung trong cuộc sống vợ chồng, thường xuyên xảy ra tranh cãi do bất đồng về tài chính và công việc. Việc này ảnh hưởng lớn đến tâm lý của cả hai bên cũng như các con. Vì vậy, chúng tôi mong muốn có thời gian ly thân để xem xét lại mối quan hệ này trước khi đưa ra quyết định cuối cùng."
  • Ví dụ 3: "Do những áp lực từ cuộc sống và công việc, chúng tôi dần trở nên xa cách, không còn sự chia sẻ, cảm thông như trước. Dù đã cố gắng hàn gắn nhưng vẫn không thể khắc phục được những khúc mắc hiện tại. Vì vậy, chúng tôi mong muốn tạm thời ly thân để mỗi người có không gian riêng và nhìn nhận lại mối quan hệ."

• Thời gian bắt đầu ly thân: Ghi rõ ngày tháng năm mà hai vợ chồng chính thức bắt đầu thời gian ly thân.

• Phần cuối đơn: Ghi ngày lập đơn cho đúng thời điểm bạn viết. Sau đó thì cả hai người ký và ghi rõ họ tên vào chỗ ký tên. Nếu chỉ một người làm đơn thì chỉ cần chữ ký của người đó.

Lưu ý: Ở Việt Nam, như đã giải thích, pháp luật chưa có thủ tục chính thức về ly thân, nên không bắt buộc phải có đơn xin ly thân. Tuy nhiên, mẫu đơn này vẫn được sử dụng trong một số tình huống, chủ yếu mang tính chất chứng cứ hoặc thỏa thuận nội bộ giữa hai vợ chồng, hoặc khi cần làm căn cứ trong những trường hợp sau:

• Hai vợ chồng muốn lập văn bản rõ ràng để làm căn cứ về thỏa thuận ly thân
• Mục đích: Giúp hai bên thống nhất về thời gian ly thân, quyền nuôi con, trách nhiệm tài chính, tài sản…
• Giá trị: Văn bản này không có giá trị pháp lý như quyết định của Tòa, nhưng có thể là căn cứ để chứng minh sự thỏa thuận tự nguyện giữa hai vợ chồng nếu sau này có tranh chấp.
• Chuẩn bị cho quá trình ly hôn sau này
• Mẫu đơn có thể ghi rõ tình trạng mâu thuẫn, lý do ly thân và những thỏa thuận tạm thời.
• Khi làm hồ sơ ly hôn, nếu cần, văn bản này có thể được sử dụng như chứng cứ về tình trạng hôn nhân đã trầm trọng và không thể hàn gắn.
• Tranh chấp phát sinh trong thời gian ly thân: Nếu trong thời gian ly thân mà phát sinh mâu thuẫn về quyền nuôi con, nghĩa vụ cấp dưỡng, hoặc tài sản… thì mẫu đơn ly thân có thể giúp chứng minh về tình trạng thực tế của quan hệ vợ chồng tại thời điểm đó.

3. Vợ chồng ly thân có quyền và nghĩa vụ với nhau như thế nào mới nhất 2025?

Ly thân không làm chấm dứt quan hệ hôn nhân, do đó quyền và nghĩa vụ của vợ chồng ly thân vẫn phải được đảm bảo như khi hai người chưa ly thân. Cụ thể vợ chồng ly thân có quyền và nghĩa vụ sau:

• Quyền và nghĩa vụ về nhân thân
  • Bình đẳng về quyền, nghĩa vụ giữa vợ, chồng (Điều 17 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Bảo vệ quyền, nghĩa vụ về nhân thân của vợ, chồng (Điều 18 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Tình nghĩa vợ chồng (Điều 19 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Lựa chọn nơi cư trú của vợ chồng (Điều 20 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Tôn trọng danh dự, nhân phẩm, uy tín của vợ, chồng (Điều 21 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của vợ, chồng (Điều 22 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Quyền, nghĩa vụ về học tập, làm việc, tham gia hoạt động chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội (Điều 23 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
• Đại diện giữa vợ và chồng (Mục 2 Chương 3 Luật Hôn nhân và gia đình 2014)
  • Vợ hoặc chồng có thể đại diện cho nhau theo thỏa thuận hoặc theo quy định pháp luật.
  • Về đại diện trong kinh doanh, nếu hai bên có thỏa thuận hoặc pháp luật quy định, một bên vẫn có thể đại diện cho bên kia trong các giao dịch phát sinh từ hoạt động kinh doanh, dù đang trong thời gian ly thân.
  • Trường hợp giấy chứng nhận quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng đối với tài sản chung chỉ đứng tên một người, vợ hoặc chồng vẫn được coi là đồng sở hữu và có quyền đại diện trong các giao dịch liên quan đến tài sản đó, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác rõ ràng.
  • Về trách nhiệm liên đới, vợ chồng dù ly thân vẫn phải chịu trách nhiệm chung với các nghĩa vụ phát sinh trong thời kỳ hôn nhân, đặc biệt là nghĩa vụ liên quan đến tài sản chung hoặc nghĩa vụ nuôi dưỡng, chăm sóc con cái.
• Chế độ tài sản của vợ chồng (Mục 3 Chương 3 Luật Hôn nhân và gia đình 2014): Chế độ tài sản của vợ chồng có thể là chế độ tài sản theo luật định hoặc chế độ tài sản theo thỏa thuận. Khi ly thân, tài sản phát sinh trong thời gian này về nguyên tắc vẫn là tài sản chung, trừ khi hai bên có thỏa thuận cụ thể hoặc có căn cứ xác định là tài sản riêng.
• Quyền và nghĩa vụ giữa cha mẹ và con (Mục 1 Chương 5 Luật Hôn nhân và gia đình 2014): Dù ly thân, cha mẹ vẫn phải thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục và bảo vệ con cái. Ly thân không làm giảm nhẹ hay miễn trừ trách nhiệm này. Hai bên cần thỏa thuận rõ ràng để bảo đảm quyền lợi tốt nhất cho con trong thời gian ly thân.

4. Các câu hỏi thường gặp

4.1. Ly thân có làm chấm dứt quan hệ vợ chồng không?

Việc ly thân không làm chấm dứt quan hệ vợ chồng chấm dứt, vì chưa có bản án quyết định ly hôn của Tòa án. Hai người chỉ thực sự không còn là vợ chồng nếu thực hiện thủ tục ly hôn và quyết định, bản án ly hôn đã có hiệu lực.

4.2. Ly thân vẫn ở chung nhà có hợp pháp không?

Pháp luật không cấm vợ chồng ly thân mà vẫn ở chung một nhà. Bởi vì, pháp luật Việt Nam hiện nay chưa có quy định cụ thể về ly thân. Ly thân hiện tại chỉ là một tình trạng thực tế chứ chưa phải là tình trạng pháp lý được công nhận chính thức. Vì vậy, việc hai vợ chồng đã ly thân nhưng vẫn sống chung một nhà là hoàn toàn hợp pháp.

Trong thực tế, có nhiều trường hợp vợ chồng tuy đã thỏa thuận ly thân nhưng vẫn sống chung nhà vì những lý do như: Chưa có điều kiện kinh tế để ra ở riêng; Muốn cùng chăm sóc con cái trong thời gian chuyển tiếp; Cân nhắc thêm về khả năng hàn gắn; Hoặc tài sản chung chưa phân chia xong, chưa thuận tiện tách riêng chỗ ở. Pháp luật tôn trọng sự thỏa thuận của hai vợ chồng trong trường hợp này, miễn là việc chung sống đó không vi phạm pháp luật (ví dụ: không có hành vi bạo lực gia đình, cưỡng ép hoặc đe dọa).

4.3. Ly thân bao lâu thì được ly hôn?

Hiện nay, pháp luật không quy định bắt buộc vợ chồng phải ly thân trong một khoảng thời gian nhất định trước khi được quyền ly hôn. Nói cách khác, thời gian ly thân không phải là điều kiện bắt buộc để Tòa án thụ lý và giải quyết yêu cầu ly hôn.

Tuy nhiên, trong thực tế, việc vợ chồng đã ly thân có thể được xem là một căn cứ chứng minh mâu thuẫn trầm trọng trong hôn nhân, giúp Tòa án có thêm cơ sở đánh giá khách quan về tình trạng hôn nhân thực tế giữa hai bên. Đặc biệt, trong trường hợp ly hôn đơn phương, khi một bên không đồng ý chấm dứt hôn nhân, thời gian ly thân càng dài sẽ càng làm rõ sự rạn nứt và bất khả hàn gắn của quan hệ vợ chồng. Ngược lại, nếu cả hai đã thuận tình ly hôn thì có thể nộp đơn yêu cầu Tòa án giải quyết bất cứ lúc nào, không phụ thuộc vào thời gian đã ly thân. Như vậy, ly thân không phải là điều kiện tiên quyết để ly hôn, nhưng lại đóng vai trò hỗ trợ trong việc làm rõ tình trạng hôn nhân, nhất là khi các tranh chấp xảy ra.

4.4. Ly thân có được yêu người khác không?

Khi ly thân, vợ chồng vẫn đang trong quan hệ hôn nhân hợp pháp nên về pháp lý, không được yêu người khác. Nếu phát sinh tình cảm hoặc quan hệ với người khác trong thời gian này, vẫn có thể bị coi là vi phạm chế độ một vợ một chồng và bị xử phạt theo quy định pháp luật.

4.5. Ly thân có cần ra Tòa không?

Không. Hiện nay pháp luật Việt Nam chưa có quy định về thủ tục ly thân, nên đây chỉ là thỏa thuận riêng giữa hai vợ chồng mà không cần sự can thiệp của Tòa án hay cơ quan nhà nước nào. Tuy nhiên, nếu sau này hai bên quyết định tiến tới ly hôn, khi đó mới cần nộp đơn ra Tòa giải quyết.

4.6. Ly thân có phải phân chia tài sản không?

Không bắt buộc. Trong thời gian ly thân, vợ chồng có thể thỏa thuận riêng về việc quản lý và sử dụng tài sản, nhưng tài sản vẫn được coi là tài sản chung nếu phát sinh trong thời kỳ hôn nhân. Nếu tiến tới ly hôn, việc phân chia tài sản sẽ được Tòa án xem xét theo quy định.

4.7. Ly thân có ảnh hưởng đến quyền thừa kế không?

Không. Khi ly thân, quan hệ hôn nhân về mặt pháp lý vẫn tồn tại nên hai vợ chồng vẫn là hàng thừa kế của nhau theo pháp luật. Chỉ khi ly hôn thì quan hệ thừa kế giữa hai vợ chồng mới chấm dứt.

4.8. Trong thời gian ly thân, vợ hoặc chồng có quyền đơn phương bán tài sản chung không?

Không nên. Dù ly thân nhưng tài sản chung của vợ chồng vẫn phải được thỏa thuận cả hai bên khi định đoạt. Nếu một bên tự ý bán tài sản chung mà không có sự đồng ý của bên kia, giao dịch đó có thể bị vô hiệu.

4.9. Ly thân có phải làm thủ tục tách khẩu không?

Không bắt buộc. Ly thân không yêu cầu tách khẩu hay thay đổi thông tin cư trú, trừ khi vợ hoặc chồng có nhu cầu chuyển nơi ở và thực hiện theo quy định về cư trú.

4.10. Ly thân có ảnh hưởng đến quyền làm cha/mẹ không?

Không. Ly thân không làm mất đi quyền và nghĩa vụ của cha mẹ đối với con cái. Cả hai bên vẫn phải thực hiện đầy đủ trách nhiệm chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con.