Tìm kiếm
Chương XVII Bộ luật hình sự 2015: Các tội xâm phạm chế độ hôn nhân và gia đình
| Số hiệu: | 100/2015/QH13 | Loại văn bản: | Luật |
| Nơi ban hành: | Quốc hội | Người ký: | Nguyễn Sinh Hùng |
| Ngày ban hành: | 27/11/2015 | Ngày hiệu lực: | 01/01/2018 |
| Ngày công báo: | 31/12/2015 | Số công báo: | Từ số 1263 đến số 1264 |
| Lĩnh vực: | Trách nhiệm hình sự | Tình trạng: | Còn hiệu lực |
TÓM TẮT VĂN BẢN
Bộ luật hình sự 2015 vừa được ban hành ngày 27/11/2015 với các quy định mới về tội phạm; những trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự; thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự; hình phạt; các biện pháp tư pháp; quyết định hình phạt; chấp hành hình phạt; xóa án tích; pháp nhân thương mại phạm tội;…
Bộ luật hình sự 2015 gồm 3 Phần, 26 Chương, 426 Điều (thay vì Bộ Luật Hình sự 1999 gồm 2 Phần, 24 Chương, 344 Điều). Cấu trúc Bộ luật hình sự năm 2015 có nhiều thay đổi so với BLHS cũ như sau:
Phần thứ nhất: Những quy định chung
Chương I. Điều khoản cơ bản
Chương II. Hiệu lực của BLHS 2015
Chương III. Tội phạm
Chương IV. Những trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự
Chương V. Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, miễn trách nhiệm hình sự
Chương VI. Hình phạt
Chương VII. Các biện pháp tư pháp
Chương VIII. Quyết định hình phạt
Chương IX. Thời hiệu thi hành bản án, Miễn chấp hành hình phạt, Giảm thời hạn chấp hành hình phạt
Chương X. Xóa án tích
Chương XI. Những quy định đối với pháp nhân thương mại phạm tội
Chương XII. Những quy định đối với người dưới 18 tuổi phạm tội
Phần thứ hai: Các tội phạm
Chương XIII. Các tội xâm phạm an ninh quốc gia
Chương XIV. Các tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con người
Chương XV. Các tội xâm phạm quyền tự do của con người, quyền tự do, dân chủ của công dân
Chương XVI. Các tội xâm phạm sở hữu
Chương XVII. Các tội xâm phạm chế độ hôn nhân và gia đình
Chương XVIII. Các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế
Chương XIX. Các tội phạm về môi trường
Chương XX. Các tội phạm về ma túy
Chương XXI. Các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng
Chương XXII. Các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính
Chương XXIII. Các tội phạm về chức vụ
Chương XXIV. Các tội xâm phạm hoạt động tư pháp
Chương XXV. Các tội xâm phạm nghĩa vụ, trách nhiệm của quân nhân và trách nhiệm của người phối thuộc với quân đội trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu
Chương XXVI. Các Tội phá hoại hòa bình, chống loài người và Tội phạm chiến tranh
Phần thứ ba: Điều khoản thi hành
Theo đó, Bộ luật hình sự 2015 có những điểm sau đáng chú ý:
- Tuổi chịu trách nhiệm hình sự
+ Điều 12 Luật hình sự 2015 có quy định người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật này có quy định khác.
+ Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội giết người, tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, tội hiếp dâm, tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, tội cướp tài sản, tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản; về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một trong các Điều quy định cụ thể ở Điều 12 Bộ luật hình sự năm 2015.
- Quyết định hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng
+ Theo Điều 54 BLHS năm 2015, Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật khi người phạm tội có ít nhất hai tình tiết giảm nhẹ tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật HS 2015.
+ Tòa án có thể quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt được áp dụng nhưng không bắt buộc phải trong khung hình phạt liền kề nhẹ hơn của điều luật đối với người phạm tội lần đầu là người giúp sức trong vụ án đồng phạm nhưng có vai trò không đáng kể.
+ Nhưng nếu điều luật chỉ có một khung hình phạt hoặc khung hình phạt đó là khung hình phạt nhẹ nhất, thì Tòa án có thể quyết định chuyển sang một hình phạt khác thuộc loại nhẹ hơn.
- Tha tù trước thời hạn có điều kiện
Người đang chấp hành án phạt tù có thể được tha tù trước thời hạn khi có đủ các điều kiện sau đây:
+ Phạm tội lần đầu;
+ Có nhiều tiến bộ, có ý thức cải tạo tốt;
+ Đã được giảm thời hạn chấp hành hình phạt tù đối với người bị kết án về tội phạm nghiêm trọng trở lên;
+ Có nơi cư trú rõ ràng;
+ Đã chấp hành xong hình phạt bổ sung là hình phạt tiền, án phí và các nghĩa vụ bồi thường dân sự;
Và một số điều kiện khác tại Điều 66 Luật hình sự 2015.
- Điều kiện chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại
Điều 75 Bộ luật hình sự 2015 quy định pháp nhân thương mại chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:
+ Hành vi phạm tội được thực hiện nhân danh pháp nhân thương mại;
+ Hành vi phạm tội được thực hiện vì lợi ích của pháp nhân thương mại;
+ Hành vi phạm tội được thực hiện có sự chỉ đạo, điều hành hoặc chấp thuận của pháp nhân thương mại;
+ Chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tại khoản 2 và khoản 3 Điều 27 của BLHS 2015.
- Tội tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại
Bộ luật HS năm 2015 quy định người nào tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
Bộ luật hình sự 2015 có hiệu lực từ ngày 01/07/2016.
Văn bản tiếng việt
Văn bản tiếng anh
Người nào cưỡng ép người khác kết hôn trái với sự tự nguyện của họ, cản trở người khác kết hôn hoặc duy trì quan hệ hôn nhân tự nguyện, tiến bộ hoặc cưỡng ép hoặc cản trở người khác ly hôn bằng cách hành hạ, ngược đãi, uy hiếp tinh thần, yêu sách của cải hoặc bằng thủ đoạn khác, đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 03 năm.
1. Người nào đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm:
a) Làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn;
b) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát;
b) Đã có quyết định của Tòa án hủy việc kết hôn hoặc buộc phải chấm dứt việc chung sống như vợ chồng trái với chế độ một vợ, một chồng mà vẫn duy trì quan hệ đó.
Người nào tổ chức việc lấy vợ, lấy chồng cho những người chưa đến tuổi kết hôn, đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm.
Người nào giao cấu với người mà biết rõ người đó cùng dòng máu về trực hệ, là anh chị em cùng cha mẹ, anh chị em cùng cha khác mẹ hoặc cùng mẹ khác cha, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.
1. Người nào đối xử tồi tệ hoặc có hành vi bạo lực xâm phạm thân thể ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Thường xuyên làm cho nạn nhân bị đau đớn về thể xác, tinh thần;
b) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm:
a) Đối với người dưới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu;
b) Đối với người khuyết tật nặng, khuyết tật đặc biệt nặng hoặc người mắc bệnh hiểm nghèo.
Người nào có nghĩa vụ cấp dưỡng và có khả năng thực tế để thực hiện việc cấp dưỡng đối với người mà mình có nghĩa vụ cấp dưỡng theo quyết định của Tòa án mà từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng, làm cho người được cấp dưỡng lâm tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, sức khỏe hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
1. Người nào tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
a) Đối với 02 người trở lên;
b) Phạm tội 02 lần trở lên;
c) Lợi dụng danh nghĩa của cơ quan, tổ chức;
d) Tái phạm nguy hiểm.
3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Chapter XVII
CRIMINAL OFFENCES AGAINST FAMILY LAW
Article 181. Forced marriage or divorce, obstruction of voluntary and civilized marriage, obstruction of voluntary divorce
Any person who forces another person to marry against his/her will, obstructs another person from marrying or maintaining their voluntary and civilized marriage, forces or obstructs a divorce by means of abuse, mental intimidation, demand for property or other methods despite the fact that he/she has incurred a administrative penalty for the same offence shall receive a warning or face a penalty of up to 03 years' community sentence or 03 - 36 months' imprisonment.
Article 182. Adultery
1. Any married person who marries or cohabits with another person, any unmarried person who marries or cohabits with another person in the knowledge that he/she is already married and in any of the following circumstances shall receive a warning or face a penalty of up to 01 year's community sentence or 03 - 12 months' imprisonment:
a) The offence results in the divorce of one or both parties;
b) The offender has incurred an administrative penalty for the same offence.
2. This offence committed in any of the following circumstances carries a penalty of 06 - 36 months'' imprisonment:
a) The offence results in the suicide of the spouse or child of either party;
b) The court has issued a decision on dissolution of the marriage or compulsory termination of the cohabitation but the offender still defies such decision.
Article 183. Organization of child marriage
Any person who organizes a marriage entered into by a person under the marriageable age despite the fact that he/she has incurred a administrative penalty for the same offence shall be liable to a fine of from VND 10,000,000 to VND 30,000,000 or face a penalty of up to 02 years' community sentence.
Article 184. Incest
Any person who engages in sexual intercourse with another person in the knowledge that he/she is in a consanguineous relationship, a sibling or half-sibling shall face a penalty of 01 - 05 years' imprisonment.
Article 185. Maltreatment or abuse of one's grandparent, parent, spouse, child, grandchild or caregiver
1. Any person who maltreats or commits violent acts against his/her grandparent, parent, spouse, child, grandchild or caregiver in any of the following circumstances shall receive a warning, face a penalty of up to 03 years' community sentence or 06 - 36 months' imprisonment:
a) The victim suffers from regular physical and mental pain;
b) The offender has incurred an administrative penalty for the same offence.
2. This offence committed in any of the following circumstances carries a penalty of 02 - 05 years' imprisonment:
a) The offence is committed against a person under 16, a woman with the full knowledge of her pregnancy or an old and weak person;
b) The offence is committed against a person with severe or extremely severe disabilities or a person having a fatal disease.
Article 186. Denial or avoidance of obligation to provide support
If a person who has an obligation to provide support and is capable of providing support for another person for whom the former is responsible for providing support under a court decision denies or avoids such obligation and such denial or avoidance results in serious bodily harm of the recipient or the offender has incurred an administrative penalty for the same offence, the offender shall receive a warning, face a penalty of up to 02 year's community sentence or 03 - 24 months' imprisonment.
Article 187. Surrogacy for commercial purposes
1. A person who organizes surrogacy for commercial purposes shall be liable for a fine of from VND 50,000,000 to VND 200,000,000, face a penalty of up to 02 years' community sentence or 03 - 24 months' imprisonment.
2. This offence committed in any of the following circumstances carries a penalty of 01 - 05 years' imprisonment:
a) The offence is committed against 02 or more people;
b) The offence has been committed more than once;
c) The offence is committed in the name of an agency or organization;
d) Dangerous recidivism.
3. The offender might also be liable to a fine of from VND 10,000,000 to VND 50,000,000, be prohibited from holding certain positions or doing certain works for 01 - 05 years.
Cập nhật
Bài viết liên quan
Tát người khác có bị xử phạt không? Cập nhật mức phạt mới nhất 2025
Tát người khác có bị xử phạt không? Cập nhật mức phạt mới nhất 2025
Tát người khác tưởng chừng là hành vi nhỏ, nhưng theo quy định pháp luật mới nhất năm 2025, đây có thể bị coi là hành vi xâm phạm thân thể người khác và bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây thương tích. Vì vậy, dù chỉ là một cái tát, người thực hiện vẫn có thể đối mặt với hậu quả pháp lý nghiêm trọng. 31/05/2025Đánh nhau tay không mà gây thương tích bị xử lý như thế nào?
Đánh nhau tay không mà gây thương tích bị xử lý như thế nào?
Trong thực tế, nhiều người cho rằng đánh nhau bằng tay không, không sử dụng hung khí thì chỉ là hành vi xô xát thông thường và sẽ không bị xử lý nghiêm khắc. Tuy nhiên, theo quy định pháp luật hiện hành, kể cả khi không có vũ khí, nếu hành vi gây ra thương tích cho người khác thì vẫn có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ hậu quả. Vậy đánh nhau tay không nhưng gây thương tích sẽ bị xử lý như thế nào theo quy định mới nhất năm 2025? Nội dung dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn. 31/05/2025Xô xát đánh nhau bị phạt bao nhiêu tiền? Mức xử lý theo luật mới nhất 2025
Xô xát đánh nhau bị phạt bao nhiêu tiền? Mức xử lý theo luật mới nhất 2025
Trong thực tế, các vụ xô xát đánh nhau không chỉ gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự mà còn có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe, tính mạng của người liên quan. Vì vậy, pháp luật Việt Nam quy định rõ ràng về chế tài xử lý đối với hành vi này, từ xử phạt hành chính đến truy cứu trách nhiệm hình sự, tùy theo tính chất và mức độ vi phạm. Trong năm 2025, các quy định này vẫn tiếp tục được áp dụng theo hướng nghiêm khắc nhằm răn đe và đảm bảo trật tự xã hội. Vậy xô xát đánh nhau bị phạt bao nhiêu tiền? Mức xử lý cụ thể ra sao? Cùng tìm hiểu chi tiết qua phần dưới đây. 31/05/2025Mức phạt tội mua bán trái phép chất ma túy theo Bộ luật Hình sự mới nhất 2025
Mức phạt tội mua bán trái phép chất ma túy theo Bộ luật Hình sự mới nhất 2025
Tội phạm ma túy luôn được xác định là một trong những loại tội phạm đặc biệt nghiêm trọng, đe dọa đến an ninh xã hội, sức khỏe cộng đồng và sự phát triển bền vững của đất nước. Trong đó, hành vi mua bán trái phép chất ma túy là một mắt xích nguy hiểm trong đường dây tội phạm ma túy, thường gắn liền với tổ chức, đường dây, hoặc có yếu tố xuyên quốc gia. Nhằm tăng cường hiệu quả đấu tranh, phòng ngừa và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, Bộ luật Hình sự sửa đổi, bổ sung mới nhất năm 2025 đã có những quy định chặt chẽ, cụ thể hơn về mức phạt đối với tội mua bán trái phép chất ma túy. Trong bài viết dưới đây, chúng tôi sẽ phân tích chi tiết các mức hình phạt theo quy định mới nhất, đồng thời làm rõ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ và căn cứ pháp lý liên quan. 31/05/2025Hình phạt tội bức tử theo luật hình sự hiện nay - Mức xử lý mới nhất 2025
Hình phạt tội bức tử theo luật hình sự hiện nay - Mức xử lý mới nhất 2025
Trong hệ thống pháp luật hình sự Việt Nam, tội bức tử được quy định tại Điều 130 Bộ luật Hình sự 2015 và vẫn giữ nguyên hiệu lực đến năm 2025. Hành vi này bao gồm việc đối xử tàn ác, thường xuyên ức hiếp, ngược đãi hoặc làm nhục người lệ thuộc mình, dẫn đến việc người đó tự sát. Tùy theo tính chất và mức độ nghiêm trọng, người phạm tội có thể bị xử lý theo hai khung hình phạt. từ 2 đến 7 năm tù đối với trường hợp cơ bản, và từ 5 đến 12 năm tù nếu phạm tội đối với hai người trở lên, người dưới 16 tuổi hoặc phụ nữ mà biết là có thai . Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các mức xử lý đối với tội bức tử theo quy định mới nhất năm 2025. 26/05/2025Tội bức tử khác tội hành hạ người khác ở dấu hiệu nào? So sánh chi tiết theo luật 2025
Tội bức tử khác tội hành hạ người khác ở dấu hiệu nào? So sánh chi tiết theo luật 2025
Trong Bộ luật Hình sự, tội bức tử và tội hành hạ người khác đều là những hành vi xâm phạm đến sức khỏe, danh dự và nhân phẩm con người. Tuy nhiên, đây là hai tội danh hoàn toàn độc lập, được phân biệt dựa trên các dấu hiệu pháp lý cụ thể. Việc hiểu rõ sự khác nhau giữa hai tội này không chỉ giúp áp dụng pháp luật đúng đắn mà còn góp phần bảo vệ quyền con người một cách hiệu quả. Bài viết dưới đây sẽ so sánh chi tiết các dấu hiệu cấu thành giữa tội bức tử và tội hành hạ người khác theo quy định mới nhất của Bộ luật Hình sự năm 2025. 26/05/2025Tội bức tử là tội phạm cấu thành vật chất hay hình thức? Phân tích chi tiết theo luật mới nhất 2025
Tội bức tử là tội phạm cấu thành vật chất hay hình thức? Phân tích chi tiết theo luật mới nhất 2025
Trong hệ thống pháp luật hình sự Việt Nam, việc phân loại tội phạm dựa trên cấu thành tội phạm là cơ sở quan trọng để xác định trách nhiệm hình sự và mức độ xử lý đối với hành vi vi phạm. Một trong những tội danh đặc biệt nghiêm trọng là tội bức tử, được quy định tại Điều 130 Bộ luật Hình sự 2015. Để hiểu rõ hơn về bản chất pháp lý của tội này, cần phân tích xem tội bức tử thuộc loại cấu thành tội phạm vật chất hay hình thức. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn chi tiết về vấn đề này theo quy định mới nhất năm 2025. 26/05/2025Tội bức tử phạt tù, phạt tiền thế nào theo BLHS mới nhất 2025?
Tội bức tử phạt tù, phạt tiền thế nào theo BLHS mới nhất 2025?
Trong xã hội hiện đại, việc bảo vệ quyền con người, đặc biệt là quyền sống và nhân phẩm, được đặt lên hàng đầu. Hành vi bức tử - khi một người đối xử tàn ác, thường xuyên ức hiếp, ngược đãi hoặc làm nhục người lệ thuộc mình đến mức khiến họ tự sát - không chỉ vi phạm đạo đức mà còn bị xử lý nghiêm khắc theo pháp luật. Theo Điều 130 Bộ luật Hình sự 2015, người phạm tội này có thể bị phạt tù từ 2 đến 7 năm. Nếu hành vi phạm tội đối với từ hai người trở lên, người dưới 16 tuổi hoặc phụ nữ mà biết là có thai, mức phạt tù có thể từ 5 đến 12 năm. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các quy định pháp luật hiện hành về tội bức tử, giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về khung hình phạt và các tình tiết tăng nặng liên quan đến hành vi này. 06/06/2025Tội bắt giữ người trái pháp luật mức phạt mới nhất 2025 quy định thế nào?
Tội bắt giữ người trái pháp luật mức phạt mới nhất 2025 quy định thế nào?
Trong xã hội hiện đại, quyền tự do thân thể của mỗi cá nhân được pháp luật bảo vệ nghiêm ngặt. Hành vi bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật không chỉ xâm phạm nghiêm trọng đến quyền này mà còn bị xử lý hình sự theo quy định tại Điều 157 Bộ luật Hình sự 2015. Tùy thuộc vào tính chất và mức độ vi phạm, người phạm tội có thể đối mặt với mức án từ cải tạo không giam giữ đến 3 năm, hoặc phạt tù lên đến 12 năm trong những trường hợp nghiêm trọng . Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin chi tiết về các mức xử phạt cụ thể và các tình tiết tăng nặng theo quy định mới nhất năm 2025. 26/05/2025Người nước ngoài bị tạm giam có được phép gặp thân nhân không?
