Phản ứng của các nước tư bản Tây Âu đối với hệ thống thuộc địa cũ những năm sau chiến tranh thế giới thứ hai là gì?

Đáp án đúng là: A

Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, các nước tư bản Tây Âu đều tìm cách để quay trở lại xâm chiếm các thuộc địa cũ của mình. VD: Pháp quay trở lại xâm lược Việt Nam; Anh trở lại Miến Điện, Mã Lai; Hà Lan trở lại Inđônêxia

→ A đúng 

- B sai vì các nước tư bản Tây Âu chủ yếu tìm cách duy trì sự kiểm soát đối với thuộc địa bằng biện pháp quân sự, chính trị hơn là viện trợ hay bồi thường, nhằm bảo vệ lợi ích kinh tế và chiến lược của họ sau Chiến tranh thế giới thứ hai.

- C sai vì các nước tư bản Tây Âu không chủ động thiết lập quan hệ bình thường với thuộc địa cũ mà tìm cách duy trì ách thống trị bằng đàn áp phong trào đấu tranh giành độc lập, nhằm bảo vệ lợi ích kinh tế và chính trị của họ.

- D sai vì các nước tư bản Tây Âu không tự nguyện tôn trọng độc lập của các thuộc địa mà tìm cách duy trì ách thống trị bằng đàn áp phong trào đấu tranh giành độc lập, chỉ rút lui khi không thể kiểm soát được tình hình.

Sau Chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945), các nước tư bản Tây Âu, đặc biệt là Anh, Pháp, Hà Lan, Bồ Đào Nha, đã có những phản ứng mạnh mẽ nhằm duy trì hoặc tái chiếm hệ thống thuộc địa. Mặc dù chiến tranh đã làm suy yếu các đế quốc thực dân, nhưng do lợi ích kinh tế và chiến lược, họ vẫn cố gắng trở lại xâm chiếm các nước thuộc địa, gây ra nhiều cuộc chiến tranh giành độc lập kéo dài.

1. Nguyên nhân các nước Tây Âu muốn duy trì thuộc địa:

• Kinh tế: Sau chiến tranh, các nước châu Âu kiệt quệ về kinh tế, nên muốn khai thác tài nguyên và nhân công từ thuộc địa để phục hồi nền kinh tế.
• Chính trị: Các nước Tây Âu lo ngại nếu để thuộc địa giành độc lập, ảnh hưởng của chủ nghĩa cộng sản (do Liên Xô lãnh đạo) sẽ lan rộng.
• Chiến lược: Việc kiểm soát thuộc địa giúp các cường quốc Tây Âu duy trì vị thế trên trường quốc tế.

2. Các cuộc tái chiếm thuộc địa sau chiến tranh:

• Pháp tái chiếm Đông Dương (Việt Nam, Lào, Campuchia):

  • Sau khi Nhật Bản đầu hàng (8/1945), Việt Nam tuyên bố độc lập (2/9/1945). Tuy nhiên, Pháp đã quay lại Đông Dương, gây ra Chiến tranh Đông Dương lần thứ nhất (1946-1954).
  • Pháp thất bại nặng nề tại Điện Biên Phủ (1954), buộc phải rút lui khỏi Đông Dương.

• Hà Lan tái chiếm Indonesia:

  • Indonesia tuyên bố độc lập vào năm 1945, nhưng Hà Lan đã quay lại và tiến hành chiến tranh tái chiếm (1945-1949).
  • Cuối cùng, Hà Lan thất bại và phải công nhận nền độc lập của Indonesia vào năm 1949.

• Anh đối phó với phong trào độc lập ở Ấn Độ, Malaysia, châu Phi:

  • Phong trào đấu tranh mạnh mẽ tại Ấn Độ khiến Anh phải công nhận độc lập vào năm 1947.
  • Ở Malaysia, Anh đàn áp mạnh phong trào kháng chiến trước khi trao độc lập vào năm 1957.
  • Tại châu Phi, Anh tiếp tục kiểm soát nhiều thuộc địa nhưng dần phải nhượng bộ, trao trả độc lập cho nhiều nước vào thập niên 1950-1960.

• Bồ Đào Nha và cuộc chiến tại châu Phi:

  • Bồ Đào Nha cố gắng duy trì thuộc địa tại Angola, Mozambique, Guinea-Bissau.
  • Tuy nhiên, các cuộc chiến tranh kéo dài buộc Bồ Đào Nha phải rút quân vào năm 1975.

3. Hệ quả:

• Sự thất bại của chủ nghĩa thực dân: Các nước thuộc địa kiên trì đấu tranh, buộc các nước thực dân phải từ bỏ tham vọng tái chiếm.
• Sự trỗi dậy của phong trào giải phóng dân tộc: Phong trào đấu tranh giành độc lập bùng nổ khắp châu Á, châu Phi, Mỹ Latinh, khiến hệ thống thuộc địa của các nước Tây Âu sụp đổ hoàn toàn vào cuối thế kỷ 20.
• Mở ra thời kỳ phi thực dân hóa: Các nước mới giành độc lập bước vào quá trình xây dựng đất nước, đồng thời góp phần làm suy yếu trật tự thế giới do phương Tây chi phối.

4. Kết luận:

Như vậy, phản ứng của các nước tư bản Tây Âu sau Thế chiến II là cố gắng tái chiếm thuộc địa bằng vũ lực, nhưng vấp phải sự kháng cự quyết liệt của nhân dân các nước. Cuối cùng, phong trào giải phóng dân tộc thắng lợi, đánh dấu sự sụp đổ của hệ thống thuộc địa cũ và sự kết thúc của chủ nghĩa thực dân.