Lý thuyết Địa lí 8 Bài 11 (Kết nối tri thức): Phạm vi Biển Đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam

Lý thuyết Địa lí 8 Bài 11: Phạm vi Biển Đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam

A. Lý thuyết Phạm vi Biển Đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam

1. Khái quát về phạm vi Biển Đông

Biển Đông nằm trong Thái Bình Dương, rộng từ 3°N đến 26°B và 100°Đ đến 121°Đ, diện tích khoảng 3,44 triệu km², lớn thứ hai ở Thái Bình Dương và thứ ba thế giới. Các nước liền kề Biển Đông với Việt Nam bao gồm Trung Quốc, Philippines, Indonesia, Brunei, Malaysia, Singapore, Thái Lan, và Campuchia. Biển Đông khá đóng và kín.

2. Các vùng biển của Việt Nam ở Biển Đông

- Biển Việt Nam có diện tích khoảng 1 triệu km, được chia thành nội thuỷ, lãnh hải, tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và vùng thềm lục địa theo Luật Biển. Đường cơ sở được sử dụng để xác định phạm vi và chiều rộng lãnh hải.

+ Nội thuỷ là bộ phận lãnh thổ của Việt Nam.

+ Lãnh hải là vùng biển 12 hải lí tính từ đường cơ sở ra phía biển. Ranh giới ngoài là biên giới quốc gia.

+ Vùng tiếp giáp lãnh hải là vùng biển 12 hải lí tính từ ranh giới ngoài lãnh hải.

+ Vùng đặc quyền kinh tế là vùng biển 200 hải lí tính từ đường cơ sở.

+ Thềm lục địa Việt Nam là biển và lòng đất dưới đáy biển nằm ngoài lãnh hải, trên toàn bộ phần đất liền, đảo và quần đảo của Việt Nam.

- Nếu mép ngoài của rìa lục địa cách đường cơ sở dưới 200 hải lí thì kéo dài thềm lục địa đến 200 hải lí tính từ đường cơ sở.

- Nếu mép ngoài của rìa lục địa vượt quá 200 hải lí tính từ đường cơ sở, thì kéo dài thêm lục địa tại đó không quá 350 hải lí tính từ đường cơ sở hoặc không quá 100 hải lí tính từ đường động sâu 2.500 m.

- Việt Nam có hai vịnh biển quan trọng là vịnh Thái Lan và vịnh Bắc Bộ.

- Ngày 25-12-2000, Việt Nam và Trung Quốc kí Hiệp định Phân định vịnh Bắc Bộ để xác định biên giới lãnh hải, thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế giữa hai nước.

- Đường phân định vịnh Bắc Bộ giữa Việt Nam và Trung Quốc được xác định qua 21 điểm nổi tuần tự với nhau bằng các đoạn thẳng.

3. Đặc điểm tự nhiên của vùng biển đảo Việt Nam

a) Địa hình

- Các dạng địa hình ven biển nước ta rất đa dạng, bao gồm vịnh cửa sông, bờ biển mài mòn, tam giác châu, các bãi cát phẳng, cồn cát, đầm phá, vũng vịnh nước sâu,...

- Địa hình thềm lục địa tiếp nối với địa hình trên đất liền: nông và bằng phẳng ở phía bắc và phía nam, hẹp và sâu ở miền Trung.

- Địa hình đảo: Nước ta có hệ thống đảo ven bờ tập trung ở vùng biển Quảng Ninh, Hải Phòng, Khánh Hoà, Kiên Giang,... Phú Quốc (Kiên Giang), Cát Bà (Hải Phòng) là các đảo ven bờ có diện tích lớn nhất. Ở phía bắc, quần đảo thường có cấu tạo từ đá vôi với các dạng địa hình các-xtơ. Ở phía nam, nhiều đảo và quần đảo lớn có nguồn gốc hình thành từ san hô.

b) Khí hậu

- Vùng biển đảo nước ta có khí hậu nhiệt đới gió mùa, nhiệt độ bề mặt nước trung bình năm trên 23°C, biên độ nhiệt độ nhỏ hơn trên đất liền.

- Hướng gió thay đổi theo mùa, gió trên biển mạnh hơn trên đất liền, lượng mưa trên biển nhỏ hơn trên đất liền, nhưng các đảo có lượng mưa lớn hơn.

- Vùng biển nước ta chịu nhiều thiên tai như bão, áp thấp nhiệt đới, lốc,... hàng năm có 3 - 4 cơn bão trực tiếp đổ bộ vào vùng biển Việt Nam.

c) Hải văn

- Độ muối trung bình của vùng biển Việt Nam khoảng 32%% – 33%%, có biến động theo mùa và khu vực.

- Dòng biển ven bờ ở nước ta thay đổi theo mùa, về hướng chảy và cường độ. Dòng biển mùa đông chảy mạnh hơn mùa hạ.

- Trên vùng biển Việt Nam xuất hiện các vùng nước trồi, vận động thẳng đứng và cung cấp dinh dưỡng cho sinh vật biển.

- Chế độ thuỷ triều dọc bờ biển Việt Nam rất đa dạng, bao gồm nhật triều đều, nhật triều không đều, bán nhật triều và bán nhật triều không đều. Độ cao triều thay đổi tùy đoạn bờ biển.

B. Trắc nghiệm Địa lí 8 Kết nối tri thức Bài 11

Câu 1: Hướng gió của vùng biển có đặc điểm?

A. Thay đổi theo mùa , mạnh hơn trên đất liền rõ rệt

B. Từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau, gió mùa mùa đông và Tín phong có hướng đông bắc chiếm ưu thế

C. Từ tháng 5 đến tháng 9, gió mùa hướng đông nam chiếm ưu thế

D. Cả ba đáp án trên đều đúng

Đáp án đúng: D

Câu 2: Lượng mưa trên biển như thế nào?

A. Nhỏ hơn trên đất liền

B. Khoảng trên 1100 mm/năm

C. Các đảo có lượng mưa lớn hơn

D. Cả ba đáp án trên đều đúng

Đáp án đúng: D

Giải thích: Biển Đông có gió hướng đông bắc chiếm ưu thế từ tháng 10 - tháng 4, các tháng còn lại gió tây nam chiếm ưu thế. Lượng mưa trên biển. Lượng mưa trên biển nhỏ hơn đất liền và ven biển, đạt khoảng 1100 mm/năm.

Câu 3: Các đảo ven bờ có diện tích lớn ở nước ta là ?

A. Phú Quốc

B. Cát Bà

C. Phú Quý

D. Cả ba đáp án trên đều đúng

Đáp án đúng: D

Câu 4: Vùng biển đảo nước ta mang tính chất?

A. Xích đạo ẩm

B. Bán hoang mạc

C. Nhiệt đới gió mùa

D. Đáp án khác

Đáp án đúng: C

Giải thích: Vùng biển Việt Nam mang tính chất nhiệt đới gió mùa thể hiện qua các yếu tố khí hậu biển: Chế độ gió, chế độ nhiệt và chế độ mưa.

Câu 5: Nhiệt độ bề mặt nước biển trung bình năm là?

A. Dưới 23°C

B. Trên 23°C

C. Trên 24°C

D. Dưới 25°C

Đáp án đúng: B

Giải thích: Chế độ nhiệt ở Biển Đông có mùa hạ mát hơn, mùa đông ấm hơn đất liền. Nhiệt độ trung bình năm trên mặt biển là trên 23oC. Trong năm: biên độ nhiệt nhỏ.

Trắc nghiệm Địa lí 10 Bài 11: Phạm vi Biển Đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam

Câu 1. Vùng biển của Việt Nam không giáp với vùng biển của quốc gia nào dưới đây?

A. Xin-ga-po.

B. Phi-lip-pin.

C. Đông Ti-mo.

D. Ma-lai-xi-a.

Câu 2. Biển Đông có diện tích khoảng

A. 3,24 triệu km².

B. 3,43 triệu km².

C. 3,34 triệu km².

D. 3,44 triệu km².

Câu 3. Vùng biển của Việt Nam có diện tích khoảng

A. 1,0 triệu km².

B. 1,1 triệu km².

C. 1,2 triệu km².

D. 1,3 triệu km².

Câu 4. Biển Đông trải rộng từ khoảng vĩ độ

A. 4°N đến vĩ độ 26°B.

B. 3°N đến vĩ độ 27°B.

C. 3°N đến vĩ độ 26°B.

D. 4°N đến vĩ độ 27°B.

Câu 5. Vùng biển của Việt Nam thông qua hai đại dương lớn nào dưới đây?

A. Thái Bình Dương và Bắc Băng Dương.

B. Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương.

C. Ấn Độ Dương và Đại Tây Dương.

D. Đại Tây Dương và Thái Bình Dương.

Câu 6. Vùng biển Việt Nam không có bộ phận nào sau đây?

A. Nội thủy.

B. Thềm lục địa.

C. Lãnh hải.

D. Các đảo.

Câu 7. Đường phân định vịnh Bắc Bộ được xác định bằng

A. 21 điểm có toạ độ xác định.

B. 20 điểm có toạ độ xác định.

C. 23 điểm có toạ độ xác định.

D. 22 điểm có toạ độ xác định.

Câu 8. Đường cơ sở là căn cứ để xác định

A. vị trí địa lí, độ sâu của lãnh hải và các vùng biển khác.

B. giới hạn, chiều rộng của lãnh hải và các vùng biển khác.

C. độ sâu, chiều rộng của lãnh hải và các vùng biển khác.

D. phạm vi, chiều rộng của lãnh hải và các vùng biển khác.

Câu 9. Vùng biển nào sau đây được coi là một bộ phận của lãnh thổ ở nước ta?

A. Lãnh hải.

B. Tiếp giáp lãnh hải.

C. Nội thủy.

D. Thềm lục địa.

Câu 10. Đường biên giới quốc gia trên biển của Việt Nam nằm ở

A. ranh giới ngoài của nội thủy.

B. ranh giới của thềm lục địa.

C. ranh giới ngoài của lãnh hải.

D. ranh giới đặc quyền kinh tế.

Câu 11. Vùng biển của Việt Nam nằm trong khí hậu nào dưới đây?

A. Cận nhiệt gió mùa.

B. Ôn đới gió mùa.

C. Nhiệt đới gió mùa.

D. Xích đạo ẩm.

Câu 12. Trên Biển Đông gió Đông Bắc thổi trong thời gian khoảng từ

A. tháng 11 đến tháng 4.

B. tháng 10 đến tháng 4.

C. tháng 4 đến tháng 10.

D. tháng 11 đến tháng 5.

Câu 13. Chế độ nhiệt trên Biển Đông

A. mùa hạ mát, mùa đông ấm hơn đất liền, biên độ nhiệt nhỏ.

B. mùa hạ nóng, mùa đông lạnh hơn đất liền, biên độ nhiệt nhỏ.

C. mùa hạ nóng, mùa đông lạnh hơn đất liền, biên độ nhiệt lớn.

D. mùa hạ mát, mùa đông ấm hơn đất liền, biên độ nhiệt lớn.

Câu 14. Địa hình ven biển nước ta

A. khá đơn điệu.

B. chỉ có các đảo.

C. rất đa dạng.

D. chủ yếu là vịnh.

Câu 15. Địa hình thềm lục địa ở miền Nam nước ta có đặc điểm nào sau đây?

A. Hẹp và sâu.

B. Bằng phẳng.

C. Rộng, nông.

D. Nông và hẹp.

Xem thêm các bài lý thuyết Địa lí 8 sách Kết nối tri thức hay, chi tiết tại:

Lý thuyết Bài 9: Thổ nhưỡng Việt Nam

Lý thuyết Bài 10: Sinh vật Việt Nam

Lý thuyết Bài 12: Môi trường và tài nguyên thiên nhiên biển đảo Việt Nam

Lý thuyết Chủ đề chung 1: Văn minh châu thổ sông Hồng và sông Cửu Long

Lý thuyết Chủ đề chung 2: Bảo vệ chủ quyền, các quyền và lợi ích hợp pháp của Việt Nam ở biển Đông

Xem thêm tài liệu Địa lí lớp 8:

Trắc nghiệm Phạm vi Biển Đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam lớp 8

Giải Địa lí 8 Bài 11: Phạm vi biển đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam

Giải SBT Địa lí 8 Bài 11: Phạm vi biển đông. Vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam

Giáo án Phạm vi biển Đông, vùng biển đảo và đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam lớp 8