Lý thuyết Địa lí 11 Bài 1 (Kết nối tri thức): Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

Lý thuyết Địa lí 11 Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

Bài giải Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

A. Lý thuyết Địa lí 11 Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

I. Các nhóm nước

- Theo trình độ phát triển kinh tế - xã hội, các nước trên thế giới phân chia thành nước phát triển và nước đang phát triển dựa trên các chỉ tiêu chủ yếu là:

+ Tổng thu nhập quốc gia bình quân đầu người (GNI/người);

+ Cơ cấu kinh tế;

+ Chỉ số phát triển con người (HDI).

♦ Tổng thu nhập quốc gia bình quân đầu người (GNI/người):

- Được tính bằng cách lấy tổng thu nhập quốc gia chia cho số dân của một nước.

- Chỉ tiêu này phản ánh mức sống và năng suất lao động của người dân trong một nước.

- Dựa trên chỉ tiêu này, Ngân hàng Thế giới phân chia các nước thành:

+ Nước có thu nhập cao;

+ Nước có thu nhập trung bình cao;

+ Nước nước có thu nhập trung bình thấp;

+ Nước có thu nhập thấp.

♦ Cơ cấu kinh tế:

- Là tập hợp các ngành, lĩnh vực và bộ phận kinh tế có quan hệ hữu cơ tương đối ổn định với nhau trong đó quan trọng nhất là cơ cấu ngành kinh tế.

- Cơ cấu ngành kinh tế:

+ Là chỉ tiêu phản ánh mức độ đóng góp của các ngành kinh tế vào GDP của một nước, thể hiện trình độ phát triển khoa học - công nghệ, lực lượng sản xuất,... của nền sản xuất xã hội.

- Bao gồm: nông nghiệp, lâm nghiệp và thuỷ sản; công nghiệp và xây dựng; dịch vụ.

♦ Chỉ số phát triển con người (HDI):

- Là thước đo tổng hợp phản ánh sự phát triển của con người trên các phương diện: sức khoẻ, học vấn và thu nhập.

- Dựa vào chỉ tiêu này, Liên hợp quốc phân chia các nước thành:

+ Nước có HDI rất cao (từ 0,800 trở lên);

+ Nước có HDI cao (từ 0,700 đến dưới 0,800);

+ Nước có HDI trung bình (từ 0,550 đến dưới 0,700);

+ Nước có HDI thấp (dưới 0,550).

II. Sự khác biệt về kinh tế - xã hội của các nhóm nước

1. Về kinh tế

- Các nước phát triển:

+ Có quy mô GDP lớn và tốc độ tăng trưởng GDP khá ổn định.

+ Tiến hành công nghiệp hoá từ sớm và thường tiên phong dẫn đầu trong các cuộc cách mạng công nghiệp trên thế giới (như Anh, Hoa Kỳ, Nhật Bản, Đức,...).

+ Ngành dịch vụ có đóng góp nhiều nhất trong GDP.

+ Hiện nay, các nước phát triển đang tập trung vào đổi mới và phát triển các sản phẩm có hàm lượng khoa học - công nghệ và tri thức cao.

- Các nước đang phát triển:

+ Có quy mô GDP trung bình và thấp nhưng tốc độ tăng trưởng GDP khá cao.

+ Cơ cấu kinh tế có sự chuyển dịch theo hướng công nghiệp hoá - hiện đại hoá với tỉ trọng các ngành công nghiệp và xây dựng, dịch vụ có xu hướng tăng.

+ Một số nước đang phát triển bắt đầu chú trọng phát triển các lĩnh vực có hàm lượng khoa học - công nghệ và tri thức cao.

2. Về xã hội

- Các nước phát triển:

+ Tỉ lệ tăng tự nhiên của dân số thấp, cơ cấu dân số già dẫn đến thiếu hụt lao động và tăng chi phí phúc lợi xã hội trong tương lai.

+ Quá trình đô thị hóa sớm, tỉ lệ dân thành thị cao, cơ sở hạ tầng hiện đại và đồng bộ.

+ Người dân có chất lượng cuộc sống, tuổi thọ trung bình và số năm đi học trung bình của người từ 25 tuổi trở lên cao.

+ Các dịch vụ y tế, giáo dục có chất lượng tốt.

- Các nước đang phát triển:

+ Tỉ lệ tăng tự nhiên của dân số đang có xu hướng giảm nhưng ở một số quốc gia vẫn còn cao.

+ Phần lớn các nước đang phát triển có cơ cấu dân số trẻ và đang có xu hướng già hoá.

+ Tốc độ đô thị hóa diễn ra nhanh, song tỉ lệ dân thành thị chưa cao.

+ Chất lượng cuộc sống của người dân ở mức cao, trung bình và thấp; tuổi thọ trung bình và số năm đi học trung bình của người từ 25 tuổi trở lên đang tăng dần.

+ Các dịch vụ y tế, giáo dục đang dần được cải thiện.

B. Bài tập Địa lí 11 Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

Đang cập nhật ...

Bài giảng Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

Trắc nghiệm Địa lí 11 Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tê - xã hội của các nhóm nước

Câu 1. Mạng Internet phát triển đầu tiên ở quốc gia nào dưới đây?

A. Anh.

B. Pháp.

C. Đức.

D. Hoa Kì.

Câu 2. Nhóm các nước đang phát triển không có đặc điểm chung nào sau đây về phát triển kinh tế - xã hội?

A. GDP bình quân đầu người cao.

B. Chỉ số HDI ở mức thấp.

C. GDP bình quân đầu người thấp.

D. Nợ nước ngoài còn nhiều.

Câu 3. Cơ cấu GDP phân theo khu vực kinh tế của các nước phát triển có đặc điểm là

A. khu vực II rất cao, khu vực III thấp.

B. khu vực I rất thấp, khu vực II và III cao.

C. khu vực I và III cao, khu vực II thấp.

D. khu vực I rất thấp, khu vực III rất cao.

Câu 4. Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại không có tác động nào sau đây?

A. Làm xuất hiện nhiều ngành mới.

B. Đẩy mạnh nền kinh tế thị trường.

C. Làm xuất hiện nền kinh tế tri thức.

D. Thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

Câu 5. Quốc gia nào dưới đây có GDP/người ở mức cao?

A. Ấn Độ.

B. Hoa Kì.

C. Bra-xin.

D. LB Nga.

Câu 6. Các nước phát triển tập trung chủ yếu ở khu vực nào sau đây?

A. Bắc Mĩ, Tây Âu, Ô-xtrây-li-a.

B. Nam Mĩ, Tây Âu, Ô-xtrây-li-a.

C. Bắc Mĩ, Đông Nam Á, Tây Âu.

D. Bắc Mĩ, Đông Á, Ô-xtrây-li-a.

Câu 7. Cuộc cách mạng khoa học nghệ hiện đại làm xuất hiện nhiều ngành mới chủ yếu trong lĩnh vực nào sau đây?

A. Thương mại và du lịch.

B. Nông nghiệp và công nghiệp.

C. Công nghiệp và dịch vụ.

D. Dịch vụ và nông nghiệp.

Câu 8. Dựa trên cơ sở nào để phân chia các quốc gia trên thế giới thành nhóm nước phát triển và đang phát triển?

A. Đặc điểm tự nhiên; dân cư, xã hội.

B. Đặc điểm tự nhiên và tài nguyên.

C. Trình độ phát triển kinh tế - xã hội.

D. Đặc điểm tự nhiên, người lao động.

Câu 9. Nhận định nào sau đây không đúng với ảnh hưởng của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại đến sự phát triển kinh tế - xã hội?

A. Tạo ra những bước chuyển dịch cơ cấu kinh tế mạnh mẽ.

B. Chỉ tác động đến sự phát triển của ngành công nghiệp nhẹ.

C. Khoa học công nghệ trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp.

D. Xuất hiện các ngành công nghệ có hàm lượng kỹ thuật cao.

Câu 10. Người dân ở nhóm nước phát triển thường có tuổi thọ trung bình cao hơn ở nhóm nước đang phát triển do

A. chủ yếu ăn thức ăn nhanh.

B. chất lượng cuộc sống cao.

C. nguồn gốc gen di truyền.

D. chế độ phúc lợi xã hội tốt.

Câu 11. Hiện nay, nhân tố có vai trò quan trọng nhất trong nền kinh tế tri thức là

A. tài nguyên và lao động.

B. giáo dục và văn hóa.

C. khoa học và công nghệ.

D. vốn đầu tư và thị trường.

Câu 12. Khu vực có tuổi thọ trung bình của người dân thấp nhất thế giới là

A. Bắc Âu, Bắc Mĩ.

B. Đông Á, Tây Nam Á.

C. Bắc Mĩ, Trung Mĩ.

D. Tây Phi, Đông Phi.

Câu 13. Tiêu chí phân chia thành nước phát triển và nước đang phát triển không gồm có

A. GNI/người.

B. cơ cấu kinh tế.

C. chỉ số HDI.

D. tuổi thọ trung bình.

Câu 14. GNI/người phản ánh điều nào sau đây?

A. Mức sống và năng suất lao động của người dân trong một tỉnh.

B. Mức sống và năng suất lao động của người dân trong một nước.

C. Văn hóa và năng suất lao động của người dân trong một nước.

D. Giáo dục và năng suất lao động của người dân trong một nước.

Câu 15. Cơ cấu kinh tế là tập hợp

A. các ngành, lĩnh vực và bộ phận kinh tế.

B. các vùng, lĩnh vực và bộ phận kinh tế.

C. các ngành, khu vực và lĩnh vực kinh tế.

D. các vùng, các ngành và bộ phận kinh tế.

II. TRẮC NGHIỆM ĐÚNG/SAI

Câu 1: Cho thông tin sau:

Vào tháng 7 hàng năm, Ngân hàng Thế giới sẽ cập nhật phân loại các nước theo GNI/người, theo bản cập nhật năm 2022, nước có GNI/người năm 2021 từ 1085 USD trở xuống là nước có thu nhập thấp, trong khoảng 1086 USD đến 4255 USD là nước có thu nhập trung bình thấp, trong khoảng 4256 USD đến 13 205 USD là nước có thu nhập trung bình cao, từ 13 205 USD là nước có thu nhập cao.

a) GNI/người là một tiêu chí để đánh giá trình độ phát triển của một quốc gia.

b) Các nước có GNI/người cao luôn là những nước có chất lượng cuộc sống cao.

c) Việt Nam là nước đang phát triển nằm trong nhóm nước có thu nhập trung bình thấp.

d) GNI/người phản ảnh mức sống và năng suất lao động của người dân.

Câu 2: Cho bảng số liệu:

GDP phân theo giá hiện hành và tốc độ tăng GDP của một số nước năm 2021

(Nguồn: UN, 2021)

a) Biểu đồ đường là dạng biểu đồ thích hợp nhất để thể hiện quy mô GDP và tốc độ tăng trưởng GDP của một số nước.

b) Nhóm nước phát triển tiến hành công nghiệp hóa từ sớm và thường tiên phong dẫn đầu trong cuộc cách mạng công nghiệp trên thế giới.

c) Hầu hết các nước đang phát triển có quy mô GDP cao.

d) Các nước phát triển thường có quy mô GDP nhỏ và tốc độ tăng trưởng GDP không ổn định.

III. TRẢ LỜI NGẮN

Câu hỏi: Năm 2020, tỉ lệ dân thành thị của Ca-na-đa là 81,3%. Hãy cho biết tỉ lệ dân nông thôn của Ca-na-đa năm 2020 là bao nhiêu %? (làm tròn kết quả đến một chữ số thập phân).

Xem thêm tóm tắt lý thuyết Địa lí 11 sách Kết nối tri thức hay, chi tiết khác:

Lý thuyết Bài 2: Toàn cầu hóa và khu vực hóa kinh tế

Lý thuyết Bài 3: Thực hành tìm hiểu về cơ hội và thách thức của toàn cầu hóa và khu vực hóa kinh tế

Lý thuyết Bài 4: Một số tổ chức quốc tế và khu vực, an ninh toàn cầu

Lý thuyết Bài 5: Thực hành viết báo cáo về đặc điểm và biểu hiện của nền kinh tế tri thức

Lý thuyết Bài 6: Vị trí địa lí, điều kiện tự nhiên, dân cư và xã hội khu vực Mỹ La tinh

Xem thêm tài liệu Địa lí lớp 11:

Trắc nghiệm Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước lớp 11

Giải Địa lí 11 Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước

Giải SBT Địa lí 11 Bài 1: Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước

Giáo án Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước lớp 11

Giáo án điện tử Sự khác biệt về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước lớp 11