Trong tiến trình Chiến tranh thế giới thứ hai, Hồng quân Liên Xô tiến vào các nước Đông Âu nhằm mục đích gì?

Đáp án đúng là: C

- Trong tiến trình Chiến tranh thế giới thứ hai, Hồng quân Liên Xô tiến vào các nước Đông Âu nhằm mục đích giúp nhân dân các nước này tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa phát xít.

Nhằm giải phóng các quốc gia này khỏi sự chiếm đóng của phát xít Đức và tiêu diệt chủ nghĩa phát xít. Tuy nhiên, mục đích chiến lược của Liên Xô còn bao gồm việc mở rộng ảnh hưởng chính trị và xây dựng các chính quyền cộng sản tại khu vực Đông Âu.

→ C đúng 

- A sai vì giải phóng các quốc gia này khỏi sự chiếm đóng của phát xít Đức. Liên Xô tiến vào để đánh bại quân phát xít và bảo vệ sự sống còn của các nước đồng minh, chứ không phải để xâm lược hay chiếm đóng.

- B sai vì khi Hồng quân tiến vào các nước Đông Âu là giải phóng các quốc gia này khỏi sự chiếm đóng của quân Đức. Liên Xô cũng muốn bảo vệ an ninh và mở rộng ảnh hưởng chính trị tại khu vực Đông Âu sau chiến tranh.

- D sai vì Hồng quân tiến vào các nước này trong Chiến tranh thế giới thứ hai là giải phóng các quốc gia khỏi sự chiếm đóng của phát xít Đức. Việc thành lập chế độ dân chủ nhân dân là kết quả của sự can thiệp chính trị sau khi quân phát xít bị đánh bại.

Hồng quân Liên Xô tiến vào các nước Đông Âu trong Chiến tranh Thế giới thứ hai với mục đích chủ yếu là đánh bại quân phát xít Đức và giải phóng các quốc gia bị chiếm đóng. Tuy nhiên, mục đích này không chỉ dừng lại ở việc tiêu diệt chủ nghĩa phát xít mà còn nhằm mở rộng ảnh hưởng của Liên Xô tại khu vực Đông Âu. Sau khi đánh bại quân phát xít, Liên Xô đã giúp các quốc gia này thiết lập các chính quyền cộng sản, biến Đông Âu thành một vùng ảnh hưởng của mình. Hành động này của Liên Xô là một phần trong chiến lược đối đầu với các thế lực phương Tây trong bối cảnh chiến tranh Lạnh sau khi chiến tranh kết thúc. Mặc dù Liên Xô tuyên bố giúp đỡ nhân dân các quốc gia Đông Âu, nhưng thực tế, sự hiện diện quân sự và sự can thiệp chính trị của Liên Xô đã khiến nhiều quốc gia trong khu vực trở thành vệ tinh của Liên Xô, dẫn đến mâu thuẫn với các quốc gia phương Tây.

Trong tiến trình Chiến tranh thế giới thứ hai, Hồng quân Liên Xô tiến vào các nước Đông Âu với mục đích chính là giải phóng các quốc gia này khỏi sự chiếm đóng của phát xít Đức. Liên Xô muốn đánh bại quân đội phát xít và chấm dứt sự áp bức, tàn bạo mà chế độ phát xít đã áp đặt lên nhân dân các quốc gia Đông Âu. Bên cạnh đó, sự hiện diện của Hồng quân còn nhằm bảo vệ biên giới của Liên Xô, ngăn ngừa nguy cơ tấn công từ phía Đức. Sau khi đánh bại quân phát xít, Liên Xô tiếp tục duy trì sự kiểm soát quân sự và chính trị tại khu vực Đông Âu, giúp thành lập các chính quyền cộng sản, biến Đông Âu thành khu vực ảnh hưởng của Liên Xô trong chiến lược đối phó với phương Tây, đặc biệt trong bối cảnh chiến tranh Lạnh. Sự can thiệp này không chỉ có yếu tố quân sự mà còn mang tính chất chiến lược, nhằm xây dựng và củng cố hệ thống chính trị cộng sản ở Đông Âu.

* Mở rộng:

I. LIÊN XÔ VÀ ĐÔNG ÂU TỪ 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70.

1. Liên Xô từ 1945 đến giữa những năm 70

a. Công cuộc khôi phục kinh tế (1945 - 1950)

* Bối cảnh:

- Thuận lợi: + Uy tín chính trị và địa vị quốc tế của Liên Xô được nâng cao.

+ Nhân dân gắn bó, tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản.

- Khó khăn:

+ Bị Chiến tranh thế giới thứ hai tàn phá nặng nề: 20 triệu người chết, 1710 thành phố và hơn 70.000 làng mạc bị thiêu hủy, 32.000 xí nghiệp bị tàn phá..

+ Các nước tư bản bao vây, cấm vận và cô lập.

* Chủ trương:

- Khôi phục kinh tế, hàn hắn vết thương chiến tranh.

- Củng cố quốc phòng, tăng cường tiềm lực đất nước.

- Tích cực ủng hộ phong trào cách mạng thế giới.

* Thành tựu: Hoàn thành kế hoạch 5 năm khôi phục kinh tế trong 4 năm 3 tháng.

- Năm 1949 chế tạo thành công bom nguyên tử, phá vỡ thế độc quyền nguyên tử của Mỹ.

- Năm 1950, sản lượng công nghiệp tăng 73%, nông nghiệp đạt mức trước chiến tranh.

b. Liên Xô tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất - kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội (từ 1950 đến nửa đầu những năm 70).

* Chủ trương: Tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất – kĩ thuật của chủ nghĩa xã hội.

* Biện phát thực hiện: thực hiện các kế hoạch Nhà nước 5 năm phát triển kinh tế - xã hội.

* Thành tựu:

- Kinh tế:

+ Công nghiệp: Giữa những năm 1970, là cường quốc công nghiệp thứ hai thế giới, đi đầu trong công nghiệp vũ trụ, công nghiệp điện hạt nhân…),...

+ Nông nghiệp: sản lượng tăng trung bình hàng năm 16%.

- Khoa học kỹ thuật:

+ Năm 1957 phóng vệ tinh nhân tạo đầu tiên của trái đất.

+ Năm 1961, phóng tàu vũ trụ đưa nhà du hành Gagarin bay vòng quanh Trái đất.

- Xã hội:

+ Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng cao.

+ Trình độ học vấn của người dân được nâng cao (3/4 số dân có trình độ trung học và đại học).

- Đối ngoại: thi hành chính sách đối ngoại: bảo vệ hòa bình thế giới, ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc, giúp đỡ các nước XHCN.

* Ý nghĩa:

- Chứng tỏ tính ưu việt của CNXH .

- Tăng cường tiềm lực cho hệ thống xã hội chủ nghĩa.

2. Các nước Đông Âu từ 1945 - 1975

a. Sự ra đời của nhà nước dân chủ nhân dân Đông Âu 1945 - 1949:

* Cơ sở ra đời: + Sự phát triển của lực lượng cách mạng ở các nước Đông Âu.

+ Chiến thắng chống Phát xít Đức của Hồng quân Liên Xô.

→ Trong những năm 1944 – 1946, các nước dân chủ nhân dân Đông Âu đã ra đời.

* Hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân:

- Từ năm 1945 – 1949, các nước Đông Âu đã hoàn thành thắng lợi những nhiệm vụ của cách mạng dân chủ nhân dân. Đó là:

+ Xây dựng bộ máy chính quyền dân chủ nhân dân.

+ Cải cách ruộng đất, quốc hữu hóa các xí nghiệp lớn của tư bản trong và ngòai nước.

+ Thực hiện quyền tự do dân chủ, cải thiện đời sống nhân dân.

⇒ Chính quyền nhân dân được củng cố, vai trò lãnh đạo của các Đảng Cộng sản ngày càng được khẳng định.

b. Công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở các nước Đông Âu:

- 1950 – 1975, các nước Đông Âu Đông Âu thực hiện nhiều kế hoạch 5 năm nhằm xây dựng cơ sở vật chất – kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội trong tình hình khó khăn và phức tạp.

- Thành tựu:

+ Xây dựng nền công nghiệp dân tộc, điện khí hóa.

+ Nông nghiệp phát triển nhanh chóng.

+ Trình độ khoa học - kỹ thuật được nâng cao.

+ Trở thành các quốc gia công - nông nghiệp.

* Ý nghĩa: làm thay đổi cục diện Châu Âu sau chiến tranh thế giới thứ hai, chủ nghĩa xã hội trở thành hệ thống.

Xem thêm các bài viết liên quan,chi tiết khác:

Lý thuyết Lịch sử 12 Bài 2: Liên Xô và các nước Đông Âu (1945 - 2000). Liên Bang Nga (1991 - 2000)

Mục lục Giải Tập bản đồ Lịch sử 12 Bài 2: Liên Xô và các nước Đông Âu (1945 – 2000). Liên bang Nga (1991 – 2000)