Bảng tính ở Hình 1 ghi lại điểm một bài thực hành môn Tin học được sắp xếp tăng dần của ba nhóm học sinh A, B và C. Coi mỗi dãy điểm là một mẫu số liệu.Theo em, trong ba tham số: trung bình, trung vị và mốt, tham số nào đặc trưng tốt cho từng mẫu số liệu?

Hãy nêu tên các loại biểu đồ được đánh số trong Hình 1 và cho ví dụ thực tế về cách sử dụng từng loại.

Hãy nhập dữ liệu về điểm kiểm tra một môn học cho một nhóm học sinh như bảng tính ở Hình 6a. Từ đó, hãy tạo biểu đồ tần số (biểu đồ Histogram) như Hình 6b để trực quan hoá dữ liệu tần số của biến "Điểm" (cột "Điểm" của bảng tính).

Hãy thực hiện các yêu cầu sau:

1) Từ bảng số liệu tổng hợp cho ở Hình 2, hãy tạo biểu đồ quạt tròn hoặc biểu đồ cột.

2) Định dạng, mô tả lại một số thành phần của biểu đồ sao cho đẹp hoặc hợp lí hơn.

3) Thêm nhãn dữ liệu (Data Label) để dễ dàng hiểu thông tin từ biểu đồ.

Hãy đưa ra nhận xét ngắn gọn về dữ liệu đã được trực quan hóa bằng biểu đồ

Hãy trả lời các câu hỏi sau:

1) Nếu được yêu cầu vẽ biểu đồ thể hiện tỉ lệ phần trăm số học sinh một lớp theo xếp loại học lực thì em sẽ chọn loại biểu đồ nào trong số 4 loại được đánh số ở Hình 1?

2) Với 3 loại biểu đồ còn lại, hãy cho các ví dụ thực tế khi nào nên dùng.

Chuẩn bị

Một số kính lúp, một vài mẫu vật nhỏ (sợi tóc, các vết nứt trên bề mặt vật …).

Tiến hành thí nghiệm và thảo luận

- Đặt vật cần quan sát lên mặt tờ giấy trắng.

- Dịch chuyển kính lúp đến vị trí sao cho:

+ Khoảng cách từ vật đến kính lúp nhỏ hơn tiêu cự.

+ Khoảng cách từ vật đến kính lúp bằng tiêu cự.

- Trong mỗi trường hợp, đặt mắt ở vị trí thích hợp để nhìn rõ ảnh của vật. Mô tả tính chất ảnh quan sát được.

Người già thường đeo kính là thấu kính hội tụ để đọc sách. Nếu thấu kính có tiêu cự f = 50 cm thì cần đặt sách cách thấu kính bao nhiêu để ảnh của các dòng chữ trên sách cách thấu kính 50 cm?

Nêu một số trường hợp dùng kính lúp.

Dựa vào hình vẽ, em chứng tỏ trong trường hợp vật cách thấu kính d = 2f thì ảnh cách thấu kính d' = 2f và ảnh có độ cao bằng vật.

Đặt một vật cao 8 mm trước thấu kính hội tụ. Ảnh hứng được trên màn cách thấu kính 12 cm, cao 3,2 cm, vuông góc trục chính.

a. Xác định khoảng cách từ vật tới thấu kính.

b. Tìm tiêu cự của thấu kính.

Một thấu kính hội tụ tiêu cự f = 10 cm. Đặt vật ở đâu để thu được ảnh cao bằng vật? Nhận xét tính chất ảnh.

Ở hình 6.3, chỉ ra các cặp tam giác đồng dạng. Viết các tỉ số đồng dạng của mỗi cặp tam giác đó.

Khi dịch chuyển màn chắn trong thí nghiệm trên, trường hợp nào không tìm được vị trí cho ảnh rõ nét trên màn chắn?

Chuẩn bị

Nguồn điện và dây nối, nguồn sáng, thấu kính hội tụ, thấu kính phân kì, vật sáng (khe chữ F), màn chắn.

Tiến hành thí nghiệm và thảo luận

Thí nghiệm 1. Thấu kính hội tụ

a. Khoảng cách từ vật đến thấu kính lớn hơn tiêu cự

- Lắp đặt dụng cụ như hình 6.5.

Tìm hiểu và vẽ ảnh của vật sáng AB không vuông góc với trục chính của thấu kính ở hình 6.4.

Từ kết quả xác định ảnh trong mỗi trường hợp trên, nêu điều kiện về vị trí đặt vật trước thấu kính để có ảnh thật hoặc ảnh ảo.

Vẽ ảnh của điểm sáng S và vật sáng AB vào vở trong một số trường hợp sau:

Lấy ví dụ về các trường hợp nhìn được ảnh của vật qua thấu kính trong thực tế.

Quan sát bông hoa qua thấu kính hội tụ, ta thấy bông hoa lớn hơn so với khi nhìn trực tiếp (hình 6.1). Vì sao lại như vậy?

Một kệ sách có 150 quyển gồm hai loại: sách giáo khoa và sách tham khảo. Số sách giáo khoa bằng $\frac{1}{3}$ số sách trong kệ. Hỏi kệ sách có bao nhiêu quyển sách tham khảo?

Trong một buổi sinh hoạt, lớp 5A có $\frac{2}{3}$ số bạn chơi bóng rổ và $\frac{1}{4}$ số bạn tập hát.

a) Hỏi số bạn tham gia hai hoạt động trên bằng bao nhiêu phần số học sinh của lớp 5A?

b) Hỏi số bạn chơi bóng rổ nhiều hơn số bạn tập hát là bao nhiêu phần số học sinh của lớp 5A?

Tính (theo mẫu SGK)

a) $\frac{2}{5}\times \frac{9}{8}$ = ............................................................................................................................

$\frac{10}{7}\times \frac{21}{20}$ = ..............................................................................................................................

$6\times \frac{3}{4}$ = ..................................................................................................................................

$\frac{9}{10}\times \frac{7}{3}\times \frac{5}{14}$ = .......................................................................................................................

b) $\frac{6}{5}:\frac{9}{20}$ = .........................................................................................................................

$8:\frac{16}{5}$ = ..................................................................................................................................

$\frac{21}{4}:7$ = ................................................................................................................................

$6\times \frac{1}{12}:\frac{5}{2}$ = ..........................................................................................................................

Tính

a)$\frac{2}{5}+\frac{3}{5}$  = ...........................................................................................................................

$\frac{1}{3}-\frac{2}{12}$ = ................................................................................................................................

$5+\frac{1}{4}$ = ..................................................................................................................................

$1-\frac{1}{2}+\frac{1}{6}$ = ...........................................................................................................................

b) $\frac{2}{7}+\frac{1}{5}$ = ...........................................................................................................................

$\frac{2}{3}-\frac{5}{8}$ = ................................................................................................................................

$\frac{7}{8}+\frac{1}{6}$ = ................................................................................................................................

Số?

$\frac{5}{6}-\frac{3}{4}=\frac{20}{\mathrm{......}}-\frac{18}{\mathrm{......}}=\frac{\mathrm{......}}{24}=\frac{\mathrm{......}}{12}$

Đọc nội dung trong SGK, viết vào chỗ chấm.

• Quy đồng mẫu số hai phân số $\frac{1}{2}$ và $\frac{1}{3}$

Mẫu số chung là: 2 × 3 = ..............

$\frac{1}{2}=\frac{1\times \mathrm{........}}{2\times \mathrm{........}}=\frac{3}{6}$                                                    $\frac{1}{3}=\frac{1\times \mathrm{.........}}{3\times \mathrm{.........}}=\frac{2}{6}$

• Thực hiện phép cộng, phép trừ hai phân số $\frac{1}{2}$ và $\frac{1}{3}$

$\frac{1}{2}+\frac{1}{3}=\frac{3}{\mathrm{.....}}+\frac{2}{\mathrm{.....}}=\frac{\mathrm{.....}}{\mathrm{.....}}$                                                    $\frac{1}{2}-\frac{1}{3}=\frac{\mathrm{.....}}{6}-\frac{\mathrm{.....}}{6}=\frac{\mathrm{.....}}{\mathrm{.....}}$

Đã tô màu .......... phần của tờ giấy.

Phần tô màu xanh nhiều hơn phần tô màu hồng là ......... phần của tờ giấy.

Nội dung SGK

Quan sát hình vẽ dưới đây.

$\frac{1}{2}$ tờ giấy được tô màu xanh,

$\frac{1}{3}$ tờ giấy được tô màu hồng

Để tạo ra chùm sáng có phạm vi rộng và có cường độ sáng tương đối ổn định trên toàn bộ bề rộng của chùm sáng, người ta đã chế tạo ra thấu kính Fresnel (hình 5.12). Thấu kính này có một số ưu điểm: bề mặt thấu kính rộng nhưng lại mỏng làm thấu kính có khối lượng nhỏ đồng thời làm giảm phần ánh sáng bị thấu kính hấp thụ. Thấu kính này được chế tạo từ những phần mặt cầu trong suốt được mô tả ở hình 5.13a. Thấu kính này có cùng tiêu cự với thấu kính ở hình 5.13b nhưng mỏng hơn rất nhiều.

Em hãy tìm hiểu và giải thích sự khúc xạ của các tia sáng qua thấu kính này.

Hình 5.11 biểu diễn tia tới một thấu kính được đặt trong hộp kín và tia ló tương ứng. Xác định loại thấu kính ở trong hộp kín và tiêu điểm của thấu kính đó.

Vẽ vào vở hai tia tới thấu kính hội tụ tương ứng với hai tia ló ở hình 5.10.

Tìm hiểu tiêu cự của thấu kính có phụ thuộc vào màu sắc ánh sáng không. Vì sao?

Chuẩn bị: Đèn laser, thấu kính hội tụ, thấu kính phân kì, bút, thước, bảng thép.

Tiến hành thí nghiệm và thảo luận

- Vẽ một đường thẳng nằm ngang lên bảng, đặt thấu kính sao cho trục chính của thấu kính trùng với đường thẳng đó.

- Bật đèn, lần lượt chiếu tia tới theo các phương khác nhau đi qua quang tâm O của thấu kính (hình 5.8), quan sát tia ló.

Nêu cách xác định quang tâm và trục chính của thấu kính trên hình vẽ?

Tìm hiểu kính của bạn bị cận thị đang đeo và cho biết đó là loại thấu kính nào.

Theo em, kính lúp ở hình 5.1 là loại thấu kính nào?

Ngoài cách phân loại thấu kính thành thấu kính rìa mỏng và thấu kính rìa dày, dựa vào thí nghiệm, em có thể phân loại thấu kính theo cách nào?