Câu hỏi:

17/06/2026 148

Việc sử dụng các biệt ngữ xã hội (có dấu ngoặc kép) trong câu sau (ở tác phẩm Bỉ vỏ của Nguyên Hồng) có tác dụng thể hiện đặc điểm của các nhân vật như thế nào?

Nó hết sức theo dõi nhưng không làm sao đến gần được vì “bỉ” này “hắc” lắm.

 

Trả lời:

verified Giải bởi Vietjack

* Đáp án:

Có tác dụng thể hiện đặc điểm của nhân vật, nhân vật được nhắc đến là một người con gái cẩn thận và khôn ngoan.

* Kiến thức mở rộng:

BIỆT NGỮ XÃ HỘI

I. Biệt ngữ xã hội là gì?

   - Khái niệm: Biệt ngữ xã hội là những từ ngữ có đặc điểm riêng (có thể về ngữ âm, có thể về ngữ nghĩa), hình thành trên những quy tắc riêng của một nhóm người nhất định, chỉ sử dụng trong phạm vi hẹp.

- Ví dụ về biệt ngữ xã hội:Với học sinh, sinh viên có rất nhiều biệt ngữ xã hội như “bít” (biết), “rùi” (rồi), “thui” (thôi),...

II. Nhận biết biệt ngữ xã hội

   Nhận biết biệt ngữ xã hội:

- Biệt ngữ xã hội là một bộ phận từ ngữ có đặc điểm riêng.

+ Thể hiện ở ngữ âm.

VD: Anh đây công tử không “vòm”

Ngày mai “kện rệp” biết “mòm” vào đâu.

(Nguyên Hồng, Bỉ vỏ)

Theo cuốn Bỉ vỏ chú thích: Vòm là nhà; kện rệp là hết gạo; mòm là ăn.

+ Thể hiện ở ngữ nghĩa.

VD: Tớ chỉ nhường tháng này thôi, tháng sau tớ cho cậu ngửi khói.

Cụm từ ngửi khói trong câu trên có nghĩa là tụt lại phía sau.

- Biệt ngữ xã hội thường được in nghiêng hoặc đặt trong dấu ngoặc kép và được chú thích về nghĩa.

- Biệt ngữ xã hội được sử dụng trong phạm vi hẹp. Chỉ những người có mối liên hệ riêng với nhau và nắm được quy ước mới có thể dùng biệt ngữ để giao tiếp.

III. Tác dụng của biệt ngữ xã hội

   Tác dụng của biệt ngữ xã hội:

- Giúp gắn kết và xác định địa vị xã hội của mỗi cá nhân trong một cộng đồng.

- Giúp tầng lớp hay nhóm xã hội có thể duy trì và phát triển những giá trị, quy tắc, và thông điệp của riêng mình, tạo nên sự đặc biệt và đa dạng trong văn hóa xã hội.

- Trong văn chương, biệt ngữ xã hội được dùng với mục đích làm câu chuyện và nhân vật sống động, chân thật hơn.

IV. Lưu ý khi sử dụng biệt ngữ xã hội

   - Lưu ý khi sử dụng biệt ngữ xã hội

* Sử dụng biệt ngữ xã hội trong giao tiếp hàng ngày

- Sử dụng phù hợp với đối tượng.

- Sử dụng phù hợp với hoàn cảnh.

* Sử dụng biệt ngữ xã hội trong sáng tác văn chương

- Tác giả thường sử dụng biệt ngữ xã hội nhằm mục đích làm nổi bật tính cách của nhân vật, mô tả rõ hơn về con người của tầng lớp đó.

- Không nên lạm dụng biệt ngữ xã hội vì đôi khi sẽ khiến đoạn hội thoại hay nội dung tác phẩm trở nên khó hiểu, khó cảm nhận và không mang đến ấn tượng tốt đẹp.

V. Phân biệt biệt ngữ xã hội và từ ngữ địa phương, từ ngữ nghề nghiệp

   * Biệt ngữ xã hội với từ ngữ nghề nghiệp, từ ngữ địa phương

 

Biệt ngữ xã hội

Từ ngữ nghề nghiệp

Từ ngữ địa phương

- Từ ngữ được sử dụng trong một tầng lớp nhất định (học sinh, nông dân, tri thức, buôn bán,...).

 

- Được sử dụng trong một lĩnh vực nghề nghiệp nhất định và chỉ những người làm cùng 1 ngành nghề mới có thể hiểu và sử dụng các từ ngữ này.

- Những từ được sử dụng tại một địa phương, một khu vực nhất định. Người trong cùng một địa phương sẽ hiểu và sử dụng từ ngữ đó.

Ví dụ:

- Tầng lớp học sinh: quẩy, trúng tủ, rùi,...

Ví dụ:

- Nghề giáo: giáo án, đề thi, chấm đề,...

Ví dụ:

- Vùng Bắc bộ: U, thầy, cha, mẹ,...

CÂU HỎI HOT CÙNG CHỦ ĐỀ

Câu 1:

Viết 1 – 2 câu có sử dụng một trong các dấu câu sau:

a. Dấu gạch ngang để đánh dấu các ý liệt kê.

……………………………………………………………………………………

Xem đáp án » 17/06/2026 1,290

Câu 2:

Viết bài văn kể sáng tạo câu chuyện Thanh âm của gió hoặc Cánh đồng hoa.

Xem đáp án » 17/06/2026 560

Câu 3:

Tìm danh từ trong các câu ca dao, tục ngữ, đoạn văn dưới đây và xếp vào nhóm phù hợp:

b.

Chuồn chuồn bay thấp thì mưa,

Bay cao thì nắng, bay vừa thì râm.

Tục ngữ

 

Chỉ con vật

Chỉ cây cối

Chỉ thời gian

Chỉ hiện tượng tự nhiên

M: cà cuống

…………………

M: khoai

…………………

M: Tháng

…………………….

M: mưa

……………

Xem đáp án » 17/06/2026 540

Câu 4:

Viết theo yêu cầu:

b. 1 – 2 câu giới thiệu về một cảnh vật mà em biết, trong đó có câu sử dụng dấu ngoặc đơn hoặc dấu gạch ngang.

Xem đáp án » 17/06/2026 534

Câu 5:

Đọc các câu sau và thực hiện yêu cầu:

a. Tìm dấu ngoặc đơn có trong mỗi câu sau:

Gọi là kênh Ba Khía vì ở đó hai bên bờ tập trung toàn những con ba khía (một loại còng biển lai cua).

Theo Đoàn Giỏi

b. Các từ ngữ đặt trong dấu ngoặc đơn có tác dụng gì đối với từ ngữ được in đậm?

Xem đáp án » 17/06/2026 506

Câu 6:

Xác định vị ngữ trong mỗi câu sau và nêu tác dụng của mỗi vị ngữ:

d. Những chùm thảo quả đã chín đỏ thẫm.

Xem đáp án » 17/06/2026 472

Câu 7:

Tìm 3 - 4 từ:

Có nghĩa trái ngược với từ đẹp 

Xem đáp án » 17/06/2026 452

Câu 8:

Tìm trong mỗi nhóm từ dưới đây những từ có nghĩa giống nhau.

c. yên bình, tĩnh lặng, thanh bình, bình tĩnh, yên tĩnh

Xem đáp án » 17/06/2026 432

Câu 9:

Đọc sách báo khoa học viết về động vật hoang dã.

 

Đọc mở rộng Bài 10 trang 54, 55 lớp 5 | Kết nối tri thức Giải Tiếng Việt lớp 5

 

 

Xem đáp án » 17/06/2026 429

Câu 10:

Viết 1 – 2 câu có sử dụng một trong các dấu câu sau:

c. Dấu ngoặc đơn để đánh dấu phần chú thích.

……………………………………………………………………………………

Xem đáp án » 17/06/2026 423

Câu 11:

Tìm từ ngữ phù hợp thay cho ... trong mỗi câu sau để câu văn cụ thể, sinh động hơn:

a. Đàn cò trắng ... bay.

Xem đáp án » 17/06/2026 404

Câu 12:

Đọc các đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi.

Chào các bạn. Tôi là chuột xù. Tôi sẽ kể cho các bạn nghe câu chuyện phiêu lưu li kì của tôi và cậu bạn thân mèo nhép.

Hôm ấy là một ngày rất đẹp trời, chúng tôi đều muốn đi chơi. Tôi thì muốn chơi ở bên này sông, còn cậu bạn của tôi lại nằng nặc đòi đi chơi ở bên kia sông. Tôi vẫn nhớ lời dặn của bác ngựa là bên kia sông nguy hiểm lắm. Thế mà chẳng hiểu sao mèo nhép lại cứ muốn đi chơi ở đó. Cậu ấy quả là thích phiêu lưu. Nhưng phiêu lưu mà mất an toàn thì thật đáng sợ. Tôi cố gắng thuyết phục mèo nhép. Cậu ấy chẳng những không nghe mà còn chê tôi nhát. Cuối cùng, tôi đành chịu thua và đi theo cậu ấy vì không nỡ để cậu ấy mạo hiểm một mình.

Trên lưng bác ngựa trở về, tôi vẫn giả vờ nằm thiêm thiếp. Mèo nhép chắc là biết lỗi, cứ sụt sịt, sụt sịt, nước mắt rơi ướt cả bộ lông của tôi. So với lúc cậu ấy khăng khăng đòi sang sông chơi thì bây giờ trông cậu ấy thật quá khác biệt. Tôi phải cô nén cười. Cứ dễ cậu ấy ăn hận một lúc nữa, như thế mới có bài học chứ.

b. Nhân vật đó dùng những từ ngữ nào để gọi mình và các nhân vật khác?

Xem đáp án » 17/06/2026 394

Câu 13:

Những chi tiết nào cho thấy các bạn học sinh rất chăm chú? Vì sao giờ học của cô giáo cuốn hút được các bạn?

Xem đáp án » 17/06/2026 389

Câu 14:

Xác định vị ngữ trong mỗi câu sau và nêu tác dụng của mỗi vị ngữ:

b. Giọt sương long lanh trên phiến lá.

Xem đáp án » 17/06/2026 379

Câu 15:

Viết phiếu đọc sách theo mẫu.

 

PHIẾU ĐỌC SÁCH

Tên câu chuyện:

Tác giả:

Ngày đọc:

Nội dung chính của câu chuyện:

Nhân vật em thích nhất:

Chi tiết thú vị hoặc sự việc đáng nhớ:

Mức độ yêu thích:

Xem đáp án » 17/06/2026 378

Câu hỏi mới nhất

Xem thêm »
Xem thêm »