Câu hỏi:

17/06/2026 357

Có ý kiến cho rằng tác phẩm “Văn tế nghĩa sĩ cần giuộc” chỉ có ý nghĩa lịch sử với thời Nguyễn Đình Chiểu; lại có người cho rằng tác phẩm ấy còn mang tính thời sự với cuộc sống hôm nay. Nếu tán thành ý kiến thứ hai, em sẽ bảo vệ ý kiến ấy như thế nào?

Trả lời:

verified Giải bởi Vietjack

a) Chuẩn bị

- Đọc và tìm hiểu kĩ vấn đề em sẽ tranh luận: đồng tình với ý kiến “tác phẩm Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc còn mang tính thời sự đối với cuộc sống hiện nay.”.

- Xem lại phần đọc hiểu bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc; tìm hiểu ý nghĩa lịch sử và tính thời sự của một tác phẩm văn học.

- Suy nghĩ về các lí lẽ, bằng chứng sẽ nêu lên (lí lẽ bảo vệ ý kiến em đồng tình và lí lẽ phản bác lại ý kiến trái ngược).

b) Tìm ý và lập dàn ý

- Tìm ý cho bài tranh luận bằng cách đặt và trả lời các câu hỏi sau:

+ Thế nào là ý nghĩa lịch sử và tính thời sự của một tác phẩm văn học?

+ Vì sao em không tán thành ý kiến cho rằng tác phẩm Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc chỉ có ý nghĩa lịch sử với thời Nguyễn Đình Chiểu?

+ Bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc có ý nghĩa thời sự đối với cuộc sống hiện nay như thế nào?

+ Cần có cách nhìn nhận đúng về bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc nói riêng cũng như các tác phẩm văn học trung đại nói chung như thế nào?

- Lập dàn ý cho bài tranh luận bằng cách lựa chọn, sắp xếp các ý theo bố cục ba phần:

Mở đầu

Khẳng định đồng tình với ý kiến: tác phẩm Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc không chỉ có giá trị lịch sử mà còn mang tính thời sự đối với cuộc sống hiện nay.

Nội dung chính

- Nêu những lí lẽ để bảo vệ và làm rõ ý kiến: bài văn tế không chỉ có ý nghĩa lịch sử mà còn mang tính thời sự đối với cuộc sống hiện nay.

- Nêu lí lẽ phản bác lại ý kiến cho rằng bài văn tế chỉ có ý nghĩa lịch sử.

Kết thúc

Khẳng định việc cần nhìn nhận đúng về các tác phẩm văn học trung đại nói chung và bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc nói riêng.

c) Nói và nghe

- Người chủ trì nêu vấn đề cần tranh luận.

- Một số bạn nêu ý kiến cá nhân.

- Các ban khác trao đổi lại: đặt câu hỏi, nêu ý kiến phản bác hoặc đề xuất ý kiến của cá nhân mình.

- Người chủ trì nêu ý kiến tổng hợp chung.

* Bài nói tham khảo:

Ý nghĩa lịch sử của một tác phẩm văn học có thể được hiểu như một cách tác giả thu thập và truyền tải thông điệp lịch sử, văn hoá, xã hội của một thời kỳ cụ thể. Tác phẩm văn học thường phản ánh tầm nhìn, cảm nhận và suy tư của tác giả về thế giới xung quanh, giúp cho người đọc hiểu rõ hơn về bối cảnh lịch sử và văn hóa của thời đại mà tác phẩm được sáng tác.

Ý nghĩa thời sự của một tác phẩm văn học thường là việc tác giả sử dụng văn chương để phản ánh hoặc bày tỏ ý kiến về các vấn đề xã hội, chính trị, văn hóa đang diễn ra trong xã hội vào thời điểm tác phẩm được viết. Bằng cách này, tác phẩm văn học không chỉ giúp người đọc hiểu rõ hơn về bối cảnh xã hội mà còn truyền đạt thông điệp và ý nghĩa sâu sắc về những vấn đề đó. Đồng thời, tác phẩm văn học cũng có thể giúp bùng nổ các cuộc tranh luận và thảo luận về những vấn đề này trong cộng đồng.

Tác phẩm “Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc” của Nguyễn Đình Chiểu có ý nghĩa lịch sử quan trọng trong việc gợi mở tinh thần yêu nước và khí phách của người Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống lại thực dân Pháp. Ý nghĩa của tác phẩm không chỉ dừng lại ở mặt lịch sử mà còn mang giá trị văn học, tư tưởng phong phú và sâu sắc qua đó thể hiện tình yêu đất nước và tinh thần chiến đấu cho chính nghĩa. Điều này giúp tác phẩm trở nên đa chiều và có giá trị không chỉ trong lịch sử mà còn trong văn học và tư tưởng của người Việt Nam. Tác phẩm “Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc” có ý nghĩa thời sự và văn học rất sâu sắc và ý nghĩa, đặc biệt trong việc phản ánh cuộc sống xã hội và nhân văn. Tác phẩm này không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về nguồn gốc, truyền thống và văn hóa dân tộc mà còn phản ánh được nhiều vấn đề xã hội, đạo đức, nhân quyền và công lý, qua đó từ đó rút ra nhiều bài học quý giá cho cuộc sống hiện đại ngày nay. Tác phẩm “Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc” và các tác phẩm văn học trung đại nói chung đều có giá trị văn học lớn trong văn học Việt Nam. Những tác phẩm này thường thể hiện những giá trị văn hóa, tâm hồn và triết lý của dân tộc Việt Nam qua các thời kì lịch sử, các nhân vật và câu chuyện được truyền đạt. Chúng đem lại cái nhìn sâu sắc về tâm hồn con người, giúp ta hiểu rõ hơn về xã hội, lịch sử và văn hóa của một thời đại đã qua. Đồng thời, chúng cũng mang đến những giá trị nhân văn, giáo dục và tư duy cho thế hệ sau, giúp nuôi dưỡng tâm hồn và nâng cao ý thức cộng đồng.

“Văn tế nghĩa sĩ cần Giuộc” đã khép lại nhưng lịch sử dân tộc vẫn được mở ra. Và chúng ta - những người con của đất nước phải nhớ giữ lấy giá trị ngàn đời mà bao thế hệ, bao lớp người từng xây dựng nên giang sơn, gấm vóc của ngày hôm nay. Điều mà Nguyễn Khoa Điềm đã xúc động viết lên những lời thơ xiết bao ân nghĩa.

Có biết bao người con gái con trai

Trong bốn nghìn lớp người giống ta lứa tuổi

Họ đã sống và chết

Giản dị và bình tâm

Nhưng họ đã làm nên Đất Nước.

(Đất nước)

d) Kiểm tra và chỉnh sửa

Tham khảo các yêu cầu đã nêu ở Bài 6, phần Nói và nghe, mục d (trang 31); đối chiếu với dàn ý đề văn đã làm ở bài này.

CÂU HỎI HOT CÙNG CHỦ ĐỀ

Câu 1:

Hãy so sánh và nêu nhận xét, đánh giá của em về hai đoạn thơ sau:

Ta đi, ta nhớ những ngày

Mình đây ta đó, đắng cay ngọt bùi...

Thương nhau, chia củ sắn lùi

Bát cơm sẻ nửa, chăn sui đắp cùng

Nhớ người mẹ nắng cháy lưng

Ðịu con lên rẫy bẻ từng bắp ngô

Nhớ sao lớp học i tờ

Ðồng khuya đuốc sáng những giờ liên hoan

Nhớ sao ngày tháng cơ quan

Gian nan đời vẫn ca vang núi đèo.

(Việt Bắc – Tố Hữu)

Đôi khi chợt nhớ một tiếng cười lạ

Một câu ca dao buồn có hoa bưởi hoa ngâu

Một vết bùn khô trên mặt đá

Không có ai chia tay

Cũng nhớ một tiếng còi tàu.

Mẹ tôi thức khuya dậy sớm

Năm nay ngoài năm mươi tuổi

Chồng chết đã mười mấy năm

Thuở tôi mới đọc được i tờ

Mẹ thương tôi mẹ vẫn tảo tần

Nước sông gạo chợ

(Bài thơ của một người yêu nước mình – Trần Vàng Sao)

Xem đáp án » 17/06/2026 659

Câu 2:

Quan niệm và cách thể hiện tình cảm đối với đất nước của Trần Vàng Sao trong bài thơ trên có gì giống và khác với Nguyễn Khoa Điềm qua đoạn thơ sau: 

Khi ta lớn lên đất nước đã có rồi

Đất Nước có trong những cái “ngày xửa ngày xưa...”

mẹ thường hay kể

Đất Nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn

Đất Nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc

Tóc mẹ thì bới sau đầu

Cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn

Cài kèo, cái cột thành tên

Hạt gạo phải một nắng hai sương xay, giã, giần, sàng

Đất Nước có từ gày đó...

(Đất Nước, trích trường ca Mặt trường khát vọng)

Xem đáp án » 17/06/2026 357

Câu 3:

Những chi tiết, sự kiện nào trong đoạn trích Ánh sáng cứu rỗi cho thấy tình thế hiểm nghèo của Kiên và đồng đội. Trong tình thế đó, Kiên đã có phản ứng như thế nào?

Xem đáp án » 17/06/2026 323

Câu 4:

Em hãy đóng vai hiệu trưởng nhà trường viết thư trao đổi với phụ huynh về việc lựa chọn nghề nghiệp của học sinh sau khi tốt nghiệp Trung học phổ thông.

Xem đáp án » 17/06/2026 303

Câu 5:

Lập bảng tổng kết các biện pháp tu từ đã học ở cấp Trung học phổ thông; tìm cho mỗi biện pháp ấy một ví dụ minh họa.

Xem đáp án » 17/06/2026 275

Câu 6:

Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ được nhà thơ sử dụng trong bài thơ Bài thơ của một người yêu nước mình.  

Xem đáp án » 17/06/2026 268

Câu 7:

Chọn 1 trong hai đề:

(1) Học trực tuyến đang ngày càng trở nên phổ biến. Tuy nhiên, nhiều học sinh ở trường hoặc địa phương em có hoàn cảnh khó khăn, chưa có máy tính để học trực tuyến. Nhằm hỗ trợ những em học sinh ấy có điều kiện để học tập hiệu quả, Ban Chấp hành Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh trường em tổ chức lễ phát động phong trào quyên góp máy tính để tặng cho những học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Em được đề nghị phát biểu trong buổi lễ đó. Hãy viết bài phát biểu của em. 

(2) Ở Việt Nam, “Tháng hành động vì bình đẳng giới và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực giới (Tháng hành động) được triển khai từ ngày 15-11 đến ngày 15-12 hằng năm (bắt đầu từ năm 2016). Tháng hành động đóng vai trò là chiến dịch truyền thông cao điểm về bình đăng giới, mở đầu cho hàng loạt các hoạt động hưởng ứng với các quy mô khác nhau trên cả nước. Mỗi năm một chủ đề, Tháng hành động đã góp phần mạnh mẽ trong việc thu hút sự quan tâm và tham gia của nhân dân và đây mạnh công tác tuyên truyền về bình đẳng giới.”

Năm nay, địa phương em có tổ chức một buổi lễ phát động để hưởng ứng Tháng hành động trên. Em được mời phát biểu tại buổi lễ với tư cách là đại diện cho học sinh phổ thông của địa phương. Hãy viết bài phát biểu của em.

Xem đáp án » 17/06/2026 263

Câu 8:

Trình bày diễn biến tâm trạng nhân vật An-đrây. Từ đó, nhận xét về cách thể hiện tâm lí nhân vật của nhà văn Tôn-xtôi.

Xem đáp án » 17/06/2026 262

Câu 9:

Nhận xét về cốt truyện và cách kể chuyện của Bảo Ninh qua đoạn trích Ánh sáng cứu rỗi.

Xem đáp án » 17/06/2026 257

Câu 10:

Nêu diễn biến tâm trạng và hành động của Kiên và Hòa khi đối mặt với toán lính Mỹ. Vì sao Kiên và Hòa có những phản ứng khác nhau khi đối mặt với kẻ thù?

Xem đáp án » 17/06/2026 255

Câu 11:

Tóm tắt nội dung của văn bản Cách mạng công nghiệp 4.0 và vai trò của trí thức khoa học – công nghệ bằng một đoạn văn (khoảng 10-12 dòng). Chỉ ra sự mạch lạc của văn bản.

Xem đáp án » 17/06/2026 255

Câu 12:

Lập bảng tổng kết các lỗi thường gặp về câu, tìm cho mỗi loại lỗi một ví dụ minh họa.

Xem đáp án » 17/06/2026 250

Câu 13:

Văn bản giúp em có những hiểu biết gì về bình đẳng giới? Theo em, hiện tượng phân biệt đối xử với phụ nữ hiện nay còn phổ biến không? Hãy nêu một số lí lẽ và bằng chứng.

Xem đáp án » 17/06/2026 244

Câu 14:

Tìm biện pháp tu từ nghịch ngữ được Vũ Trọng Phụng sử dụng trong các đoạn văn sau (trích từ tiểu thuyết Số đỏ):

a. Người ta đã nghĩ đến cả thuốc thánh đều Bia vừa mới chữa một người ho lao và một người cảm thương hàn bằng bùn đen và cứt trâu, công hiệu đến nỗi họ mất mạng, và quan trên lại điều tra rằng có một tụi cường hào tổ chức ra thánh, mà tui cường hào ấy lại ăn cắp tiền quỹ nữa, nên tự nhiên cũng hết thiêng liêng… Những việc trắc trở như thế đã làm cho ông già hơn tám mươi tuổi phải chết một cách bình tĩnh. 

b. Sáng hôm sau, đúng 7 giờ thì cất đám. Hai viên cảnh sát thuộc bộ thứ 18 là Min Đơ và Min Toa đã được thuê giữ trật tự cho đám ma. Giữa lúc không có ai đáng phạt mà phạt, đương buồn rầu như những nhà buôn sắp vỡ nợ, mấy ông cảnh binh này được có đám thuê thì sung sướng cực điểm, đã trông nom rất hết lòng. Thành thử tang gia ai cũng vui vẻ cả, trừ một Tuyết. 

c. Thấy không “giới thiệu” bà Phó nữa thì hỏng, Xuân lại nói: 

- Đây là bà Phán, một phụ nữ đã thủ tiết với hai đời chồng, một bậc mẹ hiền, có công với làng thể thao!

d. Xuân Tóc Đỏ chỉ nghe lỏm được có thể. Ở quầy bên cạnh, từ đấy trở đi chỉ còn tiếng đũa bát lạch cạch, vì hai người thảm tử đã nhất định giữ kín những bí mật đã hở.  

Xem đáp án » 17/06/2026 235

Câu 15:

Tóm tắt nội dung của văn bản Tin học có phải là khoa học?

Xem đáp án » 17/06/2026 220

Đề thi liên quan

Xem thêm »
Xem thêm »

Câu hỏi mới nhất

Xem thêm »
Xem thêm »