Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong hai câu thơ: Ta bắt đền tháng Năm

Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong hai câu thơ: Ta bắt đền tháng Năm? là câu hỏi trong bộ đề đọc hiểu Ngữ Văn lớp 9 bao gồm câu hỏi và đáp án chi tiết, giúp bạn ôn luyện và học tốt Ngữ Văn 9.

1 211 04/06/2026


Nội dung bài thơ Bắt đền tháng Năm

BẮT ĐỀN THÁNG NĂM

(Bình Nguyên Trang)

Ta bắt đền tháng Năm

Phá tung một góc trời bằng phượng đỏ

Và gió

Lật tơi bời trang vở cuối mùa thi

Mùa hạ chờ ta

Khi mùa xuân ra đi

Ta bắt đền tháng Năm

Kỷ niệm xưa nằm lại

Con tàu chở trời xanh

Lắc lư đi mãi

Mùa hạ thành sân ga

Ta bắt đền tháng Năm

Cõng sao về để đêm thành sâu thẳm

Mắt học trò nồng nàn trong nắng

Buồn

Xôn xao

Lặng im là tháng Năm, cồn cào là ta

Đã bao lần người trở về như thế

Và mỗi lần ta biết mình không thể

Bắt đền tháng Năm

(Bài hát ngày trở về - Bình Nguyên Trang, NXB Văn học 2024, tr.18-19)

* Chú thích:

Tác giả Bình Nguyên Trang tên thật là Vũ Thị Quỳnh Trang, sinh năm 1977, quê ở huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Chị hiện đang làm việc tại báo Công an nhân dân, là hội viên Hội nhà văn Việt Nam năm 2013. Thơ Bình Nguyên Trang ý vị, đậm chất nữ tính, giàu nội tâm. Chị khá nhạy cảm và tinh tế với những cung bậc cảm xúc sâu sắc mà không buồn đau, vô vọng; sống chân thành, viết chân thành.

Câu hỏi: Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong hai câu thơ:

Ta bắt đền tháng Năm

Cõng sao về để đêm thành sâu thẳm

Trả lời:

- Biện pháp tu từ nhân hóa trong hai câu thơ này được thể hiện qua việc "tháng Năm" được coi như một nhân vật có thể bị "bắt đền" và có quyền lực, khả năng "để đêm thành sâu thẳm". Tác giả đã nhân hóa tháng Năm, biến nó thành một đối tượng có tính cách và hành động, tạo ra sự giao cảm giữa con người và thời gian.

- Tác dụng của biện pháp nhân hóa này là:

+ Tăng cường cảm xúc: Việc "bắt đền" tháng Năm làm nổi bật sự bất mãn, tiếc nuối của nhân vật trữ tình về sự trôi qua nhanh chóng của thời gian, đặc biệt là những kỷ niệm học trò.

+ Làm nổi bật sự liên kết giữa thời gian và con người: "Tháng Năm" không còn chỉ là thời gian, mà trở thành nhân vật có sự tác động lớn đến tâm trạng, khiến "đêm thành sâu thẳm", thể hiện sự trăn trở, buồn bã.

+ Khắc họa tâm trạng: Nhân hóa tháng Năm giúp thể hiện sự gắn bó mật thiết giữa nhân vật trữ tình và thời gian, khi mùa thi, mùa chia tay đang đến gần, tạo nên một không gian buồn bã và sâu lắng.

1 211 04/06/2026