Nêu nhận xét của em về cách lập luận của tác giả ở những câu văn sau:

Đồ ăn vào bao tử mà tiêu hoá được là nhờ các chất dịch tiêu hoá. Những điều hiểu biết mà mình mới thu thập được nơi sách vở sở dĩ bổ ích tinh thần mình là nhờ mình biết so sánh, đối chiếu với sự hiểu biết của mình đã có từ trước.

Thái độ của tác giả về vấn đề nghị luận Phải đọc sách cách nào? được thể hiện như thế nào? Chỉ ra những bằng chứng cụ thể (những cụm từ, vế câu hoặc câu).

Phương án nào nêu đúng mối quan hệ về nghĩa giữa các vế câu ghép sau: “Họ đọc tiểu thuyết, họ đọc tin tức hằng ngày, họ đọc luôn cả những quảng cáo không sót một chữ."?

Phần (2) của văn bản Phải đọc sách cách nào? nêu lên những kinh nghiệm gì về cách đọc sách? Chọn các phương án đúng.

Thao tác nghị luận chính nào được sử dụng trong đoạn văn: “Lại cũng có một kiểu độc giả [....] không thành vấn đề gì cả.”?

Phương án nào nêu đúng luận điểm của phần (1) bài Phải đọc sách cách nào?

Luận đề của văn bản Phải đọc sách cách nào? là gì?

Chọn một trong các vấn đề sau đây (hoặc tự xác định vấn đề gắn với sự việc phù hợp, có tính thời sự) để trình bày ý kiến trước nhóm, lớp.

(1) Suy nghĩ của em về vấn đề một số học sinh ngại đọc sách và cách khắc phục.

(2) Những lưu ý khi sử dụng ChatGPT – thành tựu khoa học mới của thế kỉ XXI.

(3) Cần xác định mục tiêu học thế nào cho đúng?

Viết một đoạn văn (khoảng 10 – 12 dòng) để khẳng định hoặc bác bỏ một trong số các ý kiến sau:

+ Việc tự học của mọi người ngày càng thuận lợi.

+ Chọn được sách hay, sách tốt để đọc không phải dễ dàng.

Trong đoạn văn sau trích Hịch tướng sĩ của Trần Quốc Tuấn sau đây, em hiểu tác giả muốn bác bỏ ý kiến nào và muốn khẳng định ý kiến nào?

“Nếu có giặc Mông Thát tràn sang thì cựa gà trống không thể đâm thúng áo giáp của giặc, mẹo cờ bạc không thể dùng làm mưu lược nhà binh; dẫu rằng ruộng lắm, vườn nhiều, tấm thân quý nghìn vàng khôn chuộc; vả lại vợ bìu con díu, việc quân cơ trăm sự ích chi; tiền của tuy nhiều khôn mua được đầu giặc, chó săn tuy khoẻ khôn đuổi được quân thù; chén rượu ngon không thể làm cho giặc say chết, tiếng hát hay không thể làm cho giặc điếc tai. Lúc bấy giờ, ta cùng các ngươi sẽ bị bắt, đau xót biết chừng nào! Chẳng những thái ấp của ta không còn, mà bổng lộc của ngươi cũng mất; chẳng những gia quyến của ta bị tan, mà vợ con các ngươi cũng khốn; chẳng những xã tắc tổ tông ta bị giày xéo, mà phần mộ mẹ cha các ngươi cũng bị quật lên; chẳng những thân ta kiếp này chịu nhục, rồi đến trăm năm sau, tiếng dơ khôn rửa, tên xấu còn lưu, mà đến gia thanh các ngươi cũng không khỏi mang tiếng là tướng bại trận. Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi muốn vui vẻ phỏng có được không?”

(Theo bản dịch trong Hợp tuyển văn học trung đại Việt Nam (thế kỉ X - XIX), tập một, Bùi Duy Tân Chủ biên, NXB Giáo dục, 2004)

Suy nghĩ của em về vấn đề một số học sinh ngại đọc sách và cách khắc phục

Từ những vấn đề gợi ra trong văn bản Mục đích của việc học, hãy liên hệ với thực tiễn để chỉ ra một số bất cập (hạn chế) về việc học của học sinh hiện nay. Để giải quyết những bất cập (hạn chế) đó, cần phải làm gì?

Theo em, sức thuyết phục của văn bản Mục đích của việc học được tạo nên bởi những yếu tố nào? Hãy đưa ra lí lẽ và phân tích bằng chứng để làm rõ một trong những yếu tố đó.

Qua văn bản Mục đích của việc học, tác giả muốn khẳng định điều gì? Điều đó có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh hiện nay?

Tác giả bài Mục đích của việc học đã sắp xếp các luận điểm theo thứ tự nào? Theo em, có nên thay đổi thứ tự sắp xếp các luận điểm không? Vì sao?

Xác định hệ thống luận điểm của văn bản Mục đích của việc học và nhận xét về cách tác giả triển khai mỗi luận điểm đó. Có thể trình bày bằng bảng hoặc sơ đồ, ví dụ:

Nêu những đặc điểm bối cảnh được nói tới ở phần (1) bài Mục đích của việc học. Vấn đề nghị luận có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh đó?

Chú ý tới điểm chung trong cách triển khai các luận điểm của người viết trong Mục đích của việc học.

Tác giả bài Mục đích của việc học đã mở rộng, bình luận ý kiến bằng cách nào?

Chú ý cách người viết kết nối các luận điểm trong bài Mục đích của việc học.

Người viết bài Mục đích của việc học trích dẫn quan điểm của các nhà tư tưởng lớn nhằm mục đích gì?

Luận điểm nêu ở phần (2) bài Mục đích của việc học được triển khai như thế nào?

Chú ý cách người viết dẫn dắt, giới thiệu vấn đề trong bài Mục đích của việc học.

- Đọc trước văn bản Mục đích của việc học, tìm hiểu thêm thông tin về tác giả Nguyễn Cảnh Toàn (chú ý tới đặc điểm tấm gương tự học của ông).

- Đọc những thông tin liên quan sau đây về bốn trụ cột giáo dục của UNESCO để hiểu rõ hơn về văn bản này.

Viết một đoạn văn (khoảng 8 – 10 dòng) trình bày suy nghĩ của em về vai trò của việc đọc sách đối với sự phát triển của mỗi người, trong đó có sử dụng một câu ghép. Chỉ ra câu ghép được sử dụng trong đoạn văn đã viết.

Trong những câu ghép dưới đây, ở câu nào có thể lược bỏ chủ ngữ của một trong hai vế, ở câu nào không thể lược bỏ? Vì sao?

a) Nàng nói đến đây, mọi người đều ứa hai hàng lệ. (Nguyễn Dữ)

b) Trong cuộc đời kháng chiến của tôi, tôi chứng kiến không biết bao nhiêu cuộc chia tay, nhưng chưa bao giờ tôi bị xúc động như lần ấy. (Nguyễn Quang Sáng)

c) Sếu chỉ sống ở vùng sinh thái tự nhiên cân bằng, Tam Nông là vùng đất tự nhiên bảo đảm được sự cân bằng đó. (Vườn quốc gia Tràm Chim – Tam Nông)

Tìm câu ghép trong các đoạn văn dưới đây. Cho biết vì sao không thể tách mỗi vế câu trong những câu ghép ấy thành một câu đơn.

a) Dế Choắt là tên tôi đã đặt cho nó một cách chế giễu và trịch thượng thế. Choắt nọ có lẽ cũng trạc tuổi tôi. Nhưng vì Choắt baame sinh yếu đuối nên tôi coi thường… (Tô Hoài)

b) Kể từ hôm đó, mặc dù mọi chuyện vẫn như cũ trong căn nhà của chúng tôi, nhưng tôi luôn luôn cảm thấy mình bất tài nên bị đẩy ra ngoài. Những lúc ngồi bên bàn học, tôi chỉ muốn gục đầu xuống khóc. (Tạ Duy Anh)

c) Vào mùa sương, ngày ở Hạ Long như ngắn lại. Buổi sớm, Mặt Trời lên ngang cột buồm, sương tan, trời mới quang. Buổi chiều, nắng vừa nhạt, sương đã buông nhanh xuống mặt biển. (Thi Sảnh)

d) Sáng hôm sau, bà con bên nội, bên ngoại đến rất đông. Cả con bé cũng theo ngoại nó về. Anh Sáu phải lo tiếp khách, anh như không chú ý đến con nữa. (Nguyễn Quang Sáng)

Tìm các kết từ dùng để nối các vế câu trong những câu ghép dưới đây. Chỉ ra mối quan hệ ngữ nghĩa giữa các vế câu.

a) Vì tôi thẳng tợn nên hai cậu chủ bé nhỏ của tôi yêu quý tôi lắm. (Tô Hoài)

b) Nếu Thạc hôm trước cũng ngạc nhiên như Huy chiều hôm nay thì tôi còn mất công phu tìm tòi nhiều hơn. (Thế Lữ)

c) Tuy rét vẫn kéo dài, mùa xuân đã đến bên bờ sông Lương. (Nguyễn Đình Thi)

d) Hai người giằng co nhau, du đẩy nhau, rồi ai nấy đều buông gây ra, áp vào vật nhau. (Ngô Tất Tố)

Xếp những câu dưới đây vào nhóm phù hợp: câu đơn, câu ghép chính phụ, câu ghép đẳng lập. Chỉ ra chủ ngữ, vị ngữ của các cụm chủ vị trong mỗi câu.

a) Thưa thầy, giá nhà con khỏe khoắn, thì nhà con chả dám kêu.

(Nguyễn Công Hoan)

b) Trên diện tích không rộng, mọc lên hàng nghìn đảo đá muôn hình muôn vẻ, tựa tấm thảm xanh lộng lẫy, lấp lánh vô số châu ngọc.

(Thi Sảnh)

c) Mừng đi trước dẫn đường, Nghi dắt ngựa theo sau.

(Phùng Quán)

d) Chúng tôi, mọi người – kể cả anh, đều tưởng con bé sẽ đứng yên đó thôi.

(Nguyễn Quang Sáng)

e) Em ngủ và chị cũng thiu thiu ngủ theo.

(Băng Sơn)

Khái quát và hệ thống lại những nội dung đọc hiểu văn bản Khoa học muôn năm! theo gợi ý trong sơ đồ sau:

Thái độ của tác giả được thể hiện như thế nào ở phần (5) bài Khoa học muôn năm!? Từ cách viết phần kết của tác giả, em có thể học hỏi được điều gì?

Xác định luận điểm của phần (4) bài Khoa học muôn năm!. Những yếu tố nào góp phần tạo nên sức thuyết phục trong cách trình bày luận điểm này?

Câu nói của nhà khoa học nổi tiếng được trích dẫn trong phần (3) bài Khoa học muôn năm! có tác dụng như thế nào trong việc thể hiện ý kiến của người viết?

Việc lí giải sự khác biệt giữa nghệ thuật và khoa học được lí giải ở phần (2) nhằm mục đích gì? Nhận xét về cách nêu lí lẽ và phân tích bằng chứng trong phần này.

Tác giả đã nhấn mạnh ý kiến của mình ở phần (1) bài Khoa học muôn năm! bằng cách nào? Ưu điểm của cách nhấn mạnh đó là gì?

Điểm giống và khác nhau về nội dung thể hiện ở phần (1) và phần (5) bài Khoa học muôn năm! là gì?

Xác định mối quan hệ giữa các đoạn trong phần (4) bài Khoa học muôn năm!.

Điều “mơ ước” đã cho thấy thái độ của tác giả với khoa học như thế nào?

Chú ý những bằng chứng mà tác giả sử dụng trong bài Khoa học muôn năm!.

Tác giả muốn khẳng định điều gì ở phần (3) bài Khoa học muôn năm!?