Trả lời:

Câu ca dao, tục ngữ, câu thơ nói về vẻ đẹp của tiếng Việt:

- Tiếng mẹ gọi con, chín tháng cưu mang.

- Tiếng mẹ ru con, ngọt ngào, êm ái.

- Tiếng mẹ hiền như lời ca dao,

- Nghe mẹ hát, lòng ta bâng khuâng.

Trả lời:

- Bài hát “Tiếng Việt” là một lời ca đầy xúc động về tình yêu dành cho tiếng nói dân tộc.

- Qua ca từ và giai điệu mượt mà, tác giả đã thể hiện niềm tự hào, sự trân trọng và tình cảm gắn bó sâu nặng với tiếng Việt.

- Tiếng Việt là một báu vật quý giá của dân tộc, cần được gìn giữ và phát huy để góp phần xây dựng một nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

- Số tiếng: 8 tiếng

- Gieo vần: sấm - đẫm; về - tre; nắng – trắng; mờ - tơ,....

- Ngắt nhịp: 2/3/3; 3/2/3,...

- Hình ảnh: hoàng hôn, cò trắng, con nghé, cây tre,...

- Âm thanh: tiếng gọi đò sông, tiếng lụa xé, tiếng dập dồn nước lũ xoáy, tiếng cha dặn con, tiếng mưa dội,...

- Tiếng Việt như bùn như lụa/ Óng tre ngà và mềm mại như tơ

- Tiếng tha thiết nói thường nghe như hát

- Nghe mát lịm ở đầu môi tiếng suối,...

- Một đảo nhỏ xa xôi ngoài biển rộng/ Vẫn tiếng làng tiếng nước của riêng ta.

- Tiếng chẳng mất khi Loa Thành đã mất

- Tiếng thao thức lòng trai ôm ngọc sáng

- Tiếng tủi cực kẻ ăn cầu ngủ quán/ Thành Nguyễn Du vằng vặc nỗi thương đời.

Yêu thương, trân trọng gìn giữ tiếng mẹ đẻ: Ai phiêu bạt nơi chân trời góc bể/ Nhớ quặn lòng về tiếng Việt tái tê/ Ai ở phía bên kia cầm súng khác/ Cùng tôi trong tiếng Việt quay về,...

Trả lời:

Sức mạnh trường tồn của tiếng Việt trong các khổ thơ:

- Sức sống mãnh liệt:

+ Vẫn tiếng làng tiếng nước của riêng ta

+ Tiếng chẳng mất khi Loa Thành đã mất

+ Tiếng thao thức lòng trai ôm ngọc sáng

+ Tiếng tủi cực kẻ ăn cầu ngủ quán

- Gắn liền với đời sống con người:

+ Tiếng rung rinh nhịp đập trái tim người

+ Như tiếng sáo như dây đàn máu nhỏ

+ Buồm lộng sóng xô, mai về trúc nhớ

+ Mỗi sớm dậy nghe bốn bề thân thiết

- Biểu tượng cho bản sắc dân tộc:

+ Tiếng trong trẻo như hồn dân tộc Việt

+ Như vị muối chung lòng biển mặn

+ Như dòng sông thương mến chảy muôn đời

Trả lời:

Tình cảm của nhà thơ đối với tiếng Việt qua ba khổ thơ:

- Niềm tự hào và trân trọng: trân trọng tiếng Việt như một báu vật quý giá, là món nợ mà cả đời không thể trả hết.

- Lòng biết ơn: biết ơn tiếng Việt đã đồng hành cùng con người trong mọi hoàn cảnh, là chỗ dựa tinh thần cho con người.

- Trách nhiệm giữ gìn và phát huy: kêu gọi mọi người cùng chung tay bảo vệ tiếng Việt.

Trả lời:

- Mạch cảm xúc: cảm nhận về tiếng Việt qua cuộc sống đời thường gần gũi, dân dã; cảm nhận vẻ đẹp và sức sống của tiếng Việt; cảm nhận về sự hòa hợp giữa cá nhân và cộng đồng ngôn ngữ; trách nhiệm của người cầm bút với tiếng nói dân tộc.

- Kết cấu: 4 phần

 + Phần 1 (Từ đầu… tiếng Việt như rừng): những hình ảnh, âm thanh cuộc sống mà tiếng nói của con người đã hòa quyện trong đó.

 + Phần 2 (Chưa chữ viết… những con đường): Những hình ảnh làm nổi bật vẻ đẹp của tiếng Việt.

 + Phần 3 (Một đảo nhỏ… dân tộc Việt): Súc mạnh trường tồn và sự lan tỏa của tiếng Việt

 + Phần 4 (Còn lại): Cách nhà thơ thể hiện tình cảm đối với tiếng Việt.

Trả lời:

Đọc khổ thơ 5,6,7 trong bài thơ Tiếng Việt, ta không khỏi say mê trước vẻ đẹp của tiếng Việt. Tiếng Việt đẹp từ trong bản chất, từ khi chưa có chữ viết đã vẹn tròn. Tiếng Việt mang âm hưởng du dương, uyển chuyển như bùn và như lụa, óng tre ngà và mềm mại như tơ. Âm thanh của tiếng Việt cũng vô cùng phong phú, kể mọi điều bằng ríu rít âm thanh. Tiếng Việt có những thanh điệu độc đáo, dấu huyền trầm, dấu ngã chênh vênh, dấu hỏi dựng suốt ngàn đời lửa cháy. Những thanh điệu này tạo nên sự đa dạng và biểu cảm cho tiếng Việt. Tiếng Việt còn có khả năng gợi hình, gợi cảm cao, tiếng suối, nghe mát lịm, tiếng heo may gợi nhớ những con đường. Qua đây, ta thấy tiếng Việt là một thứ ngôn ngữ vô cùng đẹp đẽ, phong phú và biểu cảm. Tiếng Việt là hồn Việt, là bản sắc Việt, là tiếng mẹ đẻ thiếng liêng gắn kết mỗi người Việt với cộng đồng.