Tốc độ phản ứng:

Xét phản ứng hoá học dạng tổng quát: aA + bB ⟶  cC + dD.

Biểu thức tốc độ trung bình của phản ứng:$V_{tb}=-\frac{1}{a}.\frac{\Delta C_A}{\Delta t}=-\frac{1}{b}.\frac{\Delta C_B}{\Delta t}=\frac{1}{c}.\frac{\Delta C_C}{\Delta t}=\frac{1}{d}.\frac{\Delta C_D}{\Delta t}$

Nếu phản ứng trên là một phản ứng đơn giản thì biểu thức tốc độ phản ứng theo hằng số tốc độ phản ứng: v = k.$C_A^a.C_B^b$

Các yếu tố ảnh hưởng đến tốc độ phản ứng

+ Nồng độ

+ Áp suất

+ Nhiệt độ

+ Diện tích tiếp xúc

⇒ Khi tăng các yếu tố này làm tăng số va chạm hiệu quả, dẫn đến tốc độ phản ứng tăng.

+ Chất xúc tác: Khi có chất này, năng lượng hoạt hoá giảm dẫn đến tốc độ phản ứng tăng.

(a) Đốt cháy nhiên liệu: xảy ra với tốc độ nhanh.

(b) Sắt bị gỉ: xảy ra với tốc độ chậm.

(a) Khi thay kẽm hạt bằng kẽm bột cùng khối lượng và khuấy đều thì tốc độ phản ứng tăng lên do tăng diện tích tiếp xúc của Zn.

(b) Khi thay dung dịch H₂SO₄ 2 M bằng dung dịch H₂SO₄ 1 M có cùng thể tích thì tốc độ phản ứng giảm do nồng độ acid giảm.

(c) Khi thực hiện phản ứng ở nhiệt độ cao hơn (khoảng 50 °C) thì tốc độ phản ứng tăng lên do số lần va chạm hiệu quả tăng.

Chuẩn bị: Zn dạng viên, quỳ tím, sulfuric acid loãng, 2 ống nghiệm, đèn cồn, kẹp gỗ.

Tiến hành:

- Cho vào mỗi ống nghiệm khoảng 3 mL sulfuric acid loãng.

- Cho vào mỗi ống nghiệm mẩu quỳ tím và cho vào mỗi ống 1 viên Zn.

- Đun nóng 1 ống nghiệm.

Lưu ý: Làm sạch bề mặt Zn trước khi tiến hành thí nghiệm.

Hiện tượng:

- Ban đầu, khi cho quỳ tím vào 2 ống nghiệm thì quỳ tím chuyển sang màu đỏ.

- Ống nghiệm bị đun nóng thì quỳ tím nhạt màu nhanh chóng.

Phương trình hóa học:

Zn + 2HCl ⟶ ZnCl₂ + H₂

Mở rộng:$\frac{v_{T+10a}}{v_T}={\gamma }^a$

⇒ $\frac{0,068}{0,017}=2^a$  ⇒ a = 2

⇒ T = 45 – 10.2 = 25 ^oC

⇒ Vậy phải giảm xuống đến 25 ^oC thì tốc độ phản ứng là 0,017 mol/(L.min)