Giáo án điện tử Phản xạ toàn phần | Bài giảng PPT KHTN 9 Chân trời sáng tạo

Giáo án điện tử KHTN 9 Chân trời sáng tạo Bài 6: Phản xạ toàn phần

................................

................................

................................

Giáo án KHTN 9 Bài 6 (Chân trời sáng tạo): Phản xạ toàn phần

I. MỤC TIÊU

1. Năng lực chung

- Tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực thực hiện nhiệm vụ học tập, phát triển khả năng tư duy độc lập của HS.

- Giao tiếp và hợp tác: Thực hành theo nhóm, tích cực tham gia thảo luận nhóm, làm việc tập thể, trao đổi và chia sẻ ý tưởng của nội dung học tập.

- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Đề xuất vấn đề, nêu giả thuyết, lập kế hoạch, sáng tạo nhiều cách để giải quyết các tình huống thực tế liên quan đến phản xạ toàn phần.

2. Năng lực khoa học tự nhiên

- Nhận thức khoa học tự nhiên: Hiểu được hiện tượng phản xạ toàn phần và điều kiện xảy ra hiện tượng phản xạ toàn phần.

- Tìm hiểu tự nhiên: Đề xuất, kiểm tra, dự đoán, biết cách thực hiện thí nghiệm để rút ra kết luận về điều kiện xảy ra phản xạ toàn phần và xác định được góc tới hạn.

- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Vận dụng kiến thức về hiện tượng phản xạ toàn phần giải thích được một số hiện tượng đơn giản thường gặp trong thực tế cuộc sống.

3. Phẩm chất

- Tham gia tích cực hoạt động nhóm phù hợp với khả năng của bản thân.

- Cẩn thận, trung thực và thực hiện các yêu cầu của bài học.

- Có niềm say mê, hứng thú với việc khám phá và học tập khoa học tự nhiên.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

- Nguồn phát chùm sáng hẹp (hoặc nguồn sáng laser), bản bán trụ bằng thủy tinh, tấm nhựa có in vòng tròn chia độ

- Phiếu học tập, phiếu đánh giá, bảng nhóm, vở nháp.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. KHỞI ĐỘNG BÀI HỌC

Hoạt động 1: Khởi động

a) Mục tiêu

- Xác định được nội dung sẽ học trong bài là tìm hiểu về phản xạ toàn phần.

- Tạo tâm thế sẵn sàng tìm hiểu, thực hiện nhiệm vụ được giao để trả lời câu hỏi đặt ra ở tình huống khởi động

b) Tổ chức thực hiện

* Giao nhiệm vụ học tập

- GV đặt vấn đề như trong SGK và yêu cầu HS làm việc cá nhân trả lời câu hỏi.

* Thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS suy nghĩ độc lập và trả lời câu hỏi theo ý kiến cá nhân.

- GV theo dõi và hỗ trợ HS (nếu cần) nhằm đưa ra câu trả lời.

* Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS trả lời câu hỏi theo quan điểm cá nhân.

* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- GV nhận xét, đánh giá chung các câu trả lời của HS.

- GV dẫn dắt đến vấn đề cần tìm hiểu trong bài học và đưa ra mục tiêu của bài học.

B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI

Hoạt động 2: Thí nghiệm tìm hiểu hiện tượng phản xạ toàn phần

a) Mục tiêu

- Thực hiện thí nghiệm để rút ra được khái niệm hiện tượng phản xạ toàn phần và góc tới hạn

- Thông qua việc hình thành kiến thức mới để phát triển được các năng lực chung và năng lực đặc thù của HS.

b) Tổ chức thực hiện

* Giao nhiệm vụ học tập

- GV tổ chức lớp học thành các nhóm.

- GV hướng dẫn HS tìm hiểu các bước thực hiện thí nghiệm tìm hiểu hiện tượng phản xạ toàn phần như trong SGK.

- HS làm việc theo nhóm để thực hiện thí nghiệm và hoàn thành câu Thảo luận 1 (SGK trang 26) vào vở nháp.

* Thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các nhóm thực hiện nhiệm vụ như phần chuyển giao.

- GV theo dõi, động viên và hỗ trợ các nhóm gặp khó khăn.

* Báo cáo kết quả và thảo luận

- Các nhóm báo cáo kết quả thí nghiệm và thảo luận trước lớp.

- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét, bổ sung.

* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- Các nhóm đánh giá đồng đẳng dựa trên báo cáo kết quả thí nghiệm và thảo luận của các nhóm.

- GV nhận xét, đánh giá chung và rút ra kết luận: Hiện tượng toàn bộ tia tới bị phản xạ tại mặt phẳng phân cách giữa bản bán trụ và không khí được gọi là hiện tượng phản xạ toàn phần. Góc tới lúc bắt đầu không quan sát thấy tia khúc xạ được gọi là góc tới hạn (kí hiệu: ith).- HS theo dõi và ghi các kiến thức trọng tâm vào vở.

Hoạt động 3: Xác định điều kiện xảy ra phản xạ toàn phần

a) Mục tiêu

- Nêu được điều kiện xảy ra phản xạ toàn phần.

- Thông qua việc hình thành kiến thức mới để phát triển được các năng lực chung và năng lực đặc thù của HS.

b) Tổ chức thực hiện

* Giao nhiệm vụ học tập

- GV hướng dẫn HS tìm hiểu điều kiện xảy phản xạ toàn phần như trong SGK.

- HS làm việc theo nhóm để hoàn thành câu Thảo luận 2 (SGK trang 27) vào vở nháp, từ đó xác định điều kiện xảy ra phản xạ toàn phần.

* Thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các nhóm thực hiện các nhiệm vụ như phần chuyển giao.

- GV theo dõi, động viên và hỗ trợ các nhóm gặp khó khăn.

* Báo cáo kết quả và thảo luận

- Các nhóm báo cáo kết quả thảo luận trước lớp.

- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét, bổ sung.

* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- Các nhóm đánh giá đồng đẳng dựa trên báo cáo thảo luận của các nhóm.

- GV nhận xét, đánh giá chung và rút ra kết luận:Điều kiện xảy ra phản xạ toàn phần:

+ Ánh sáng truyền từ môi trường có chiết suất lớn sang môi trường có chiết suất nhỏ: n₁ > n₂

+ Góc tới lớn hơn hoặc bằng góc tới hạn: i ≥ i_th với $\sin i_{th}=\frac{n_2}{n1}$

- HS theo dõi và ghi các kiến thức trọng tâm vào vở.

Hoạt động 4: Luyện tập

a) Mục tiêu

- Củng cố kiến thức về phản xạ toàn phần.

- Thông qua luyện tập, củng cố kiến thức để phát triển được các năng lực chung và năng lực đặc thù của HS

b) Tổ chức thực hiện

* Giao nhiệm vụ học tập

- HS làm việc theo nhóm để hoàn thành các câu Luyện tập (SGK trang 27) vào bảng nhóm.

* Thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các nhóm thực hiện nhiệm vụ như phần chuyển giao.

- GV theo dõi, động viên và hỗ trợ các nhóm gặp khó khăn.

* Báo cáo kết quả và thảo luận

- Các nhóm báo cáo kết quả thảo luận trước lớp.

- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét, bổ sung.

* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- Các nhóm đánh giá đồng đẳng dựa trên báo cáo kết quả thảo luận của các nhóm.

- GV nhận xét, đánh giá chung và giúp HS củng cố kiến thức về phản xạ toàn phần.

Hoạt động 5: Vận dụng

a) Mục tiêu

- Vận dụng kiến thức về phản xạ toàn phần để giải một số bài toán trong thực tế.

- Thông qua vận dụng kiến thức phát triển được các năng lực chung và năng lực đặc thù.

b) Tổ chức thực hiện

* Giao nhiệm vụ học tập

- HS làm việc theo nhóm để thực hiện các nhiệm vụ:

+ Hoàn thành câu Vận dụng (SGK trang 27) vào bảng nhóm.

+ Hoàn thành Phiếu học tập.

- HS làm việc theo nhóm để hoàn thành Phiếu đánh giá 1, 2.

* Thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các nhóm thực hiện nhiệm vụ như phần chuyển giao.

- GV theo dõi, động viên và hỗ trợ các nhóm gặp khó khăn.

* Báo cáo kết quả và thảo luận

- Các nhóm báo cáo kết quả thảo luận trước lớp.

- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét, bổ sung.

* Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- Các nhóm đánh giá đồng đẳng dựa trên báo cáo kết quả thảo luận của các nhóm.

- GV nhận xét, đánh giá chung và kết luận.

- Các nhóm công bố các Phiếu đánh giá trước lớp.

- GV nhận xét, đánh giá chung về năng lực và phẩm chất của HS đã đạt được trong các hoạt động.

................................

................................

................................