Cậu bé Niu-tơn đã ứng dụng kết quả quan sát của mình vào việc gì?

* Nội dung chính Nhà bác học Niu-tơn: Câu chuyện kể về một nhà bác học nổi tiếng tên Niu-tơn – một người ham khám phá, thông minh và sự đóng góp của tinh thần ấy đối với nhân loại.

Nhà bác học Niu-tơn

Từ nhỏ, Niu-tơn đã có tài quan sát. Một lần, trên đường đến trường, cậu bé Niu-tơn thấy cái bóng của mình ngả dài ra phía trước; đến trưa thì bóng ngắn lại; chiều, nó lại đổi hướng và dài ra. Cậu bé phát hiện ra rằng: Bóng người là do ảnh Mặt Trời chiếu xuống tạo thành, mà Mặt Trời thì luôn dịch chuyển trên bầu trời nên cái bóng cũng thay đổi theo. Về nhà, cậu làm ngay một chiếc đồng hồ dựa vào bóng nắng. Cậu chỉ vào một vạch trên đồng hồ, nói với bà ngoại: “Khi bóng đổ xuống đây thì bà có thể biết là cháu đã tan học.”.

Năm 22 tuổi, Niu-tơn trở thành giảng viên đại học. Nhưng một trận dịch hạch lớn xảy ra, trường học phải đóng cửa, ông đành về quê lánh nạn. Một lần, Niu-tơn ngồi đọc sách trong vườn. Bỗng một quả táo rụng xuống đầu ông. Ông băn khoăn tự hỏi: “Tại sao quả táo chín lại rơi xuống mà không bay lên trời? Trái Đất có cái gì hút nó chăng?". Từ đó, ông bắt tay vào nghiên cứu và khám phá ra một định luật nổi tiếng.

Những thành tựu rực rỡ mà Niu-tơn đạt được chủ yếu là do ông say mê nghiên cứu. Khi suy nghĩ về một vấn đề gì, ông thường quên hết mọi thứ xung quanh. Có lần, Niu-tơn mời bạn đến ăn cơm. Người bạn đến giữa lúc ông đang mải mê làm việc. Chờ không được, người bạn đành ăn trước rồi ra về. Mãi lâu sau, Niu-tơn mới bước ra khỏi phòng làm việc. Nhìn thấy bát đĩa đã dùng để trên bàn, ông ngạc nhiên nói: “Chết thật! Vậy mà mình cứ tưởng là chưa ăn.”.

Nhờ thông minh, lại say mê nghiên cứu, Niu-tơn đã có những cống hiến lớn cho nhân loại.

Theo Nguyễn Trang Hương

Thuật lại một cuộc thi thể thao (hoặc một buổi biểu diễn nghệ thuật) mà em được xem.

Thuật lại một tiết học (hoặc 1 buổi tham quan) của lớp em.

Viết đoạn văn ngắn (4-5 câu) về một phát minh hoặc sáng chế mà em biết qua truyện Lửa thần hoặc bài đọc Sáng tạo vì cuộc sống.

Tìm những từ thích hợp trong ngoặc đơn đề hoàn thành các câu sau:

a, Năm 1878, người lo lổ chức thành công cuộc gọi điện thoại đường dài đầu tên. Hai đầu dây điện thoại cách nhau tới 300 ki-lô-mét. Những người tham dự cuộc thí nghiệm ở hai đầu dây đều nhảy lên hò reo, vui mừng. Báo chí tới tấp đưa tin về ( phát minh, sáng chế, phát kiến) tuyệt vời này.

Thee Vũ Bội Tuyển

b, Hằng ngày, em vẫn thấy Mặt Trời mọc từ hướng đông và lặn ở hướng tây. Nhưng nếu em đứng trên Sao Kim, em sẽ (phát minh, phát hiện, phát kiến) Mặt Trời mọc từ hướng tây và lặn ở hướng đông. Hiện tượng này xảy ra là do Sao Kim tự quay từ đông sang tây, còn Trái Đất thì tự quay từ tây sang đông. Nếu em là người đầu tiên nêu ra hiện tượng kì lạ này trên Sao Kim thì đó sẽ là một (phát minh, phát kiến, phát hiện) đóng góp vào kho tàng kiến thức của loài người.

Theo sách Mười vạn câu hỏi “Vì sao?"

Tìm nghĩa phù hợp với mỗi từ dưới đây:

Theo em, mỗi người có thể làm gì để đóng góp vào sự phát triển của xã hội?

* Nội dung chính Sáng tạo vì cuộc sống: Bài đọc nói về những sáng chế lớn nhỏ xuyên suốt lịch sử - nguồn gốc của những tiện nghi mà chúng ta đang sử dụng hàng ngày.

Sáng tạo vì cuộc sống

Chúng ta đang được sống trong một xã hội đầy đủ tiện nghi. Có bao giờ bạn tự hỏi: “Những tiện nghi ấy do đâu mà có?”. Câu trả lời là nhờ những sáng chế lớn nhỏ của biết bao thế hệ trong lịch sử.

Có những sáng chế ra đời từ hàng nghìn năm trước như chữ viết. Có những sáng chế chỉ mới ra đời như chiếc điện thoại thông minh. Có những sáng chế là công trình của các nhà khoa học danh tiếng. Nhưng cũng nhiều sáng chế là của người dân bình thường. Ví dụ, chiếc cần gạt nước là sáng kiến nảy ra từ một chuyến du lịch của bà Ma-ri An-đéc-xơn. Trong chuyến đi này, bà đã chứng kiến cảnh các tài xế phải thường xuyên dừng xe để lau hơi nước và tuyết phủ trên kính trước buồng lái. Về nhà, bà đã thiết kế ra chiếc cần gạt nước rất hữu ích.

Mỗi sáng chế lớn nhỏ đều góp phần viết nên lịch sử văn minh của loài người.

Diệu Anh

Thảo luận:

a, Qua câu chuyện trên, em hình dung người xưa lấy lửa từ đâu?

b, Theo em, khi không lấy được lửa từ thiên nhiên, người ta làm cách nào để có lửa?

c, Lửa thay đổi cuộc sống của con người như thế nào?

Nghe và kể lại câu chuyện

Thuật lại một cuộc thi thể thao (hoặc một buổi biểu diễn nghệ thuật) mà em được xem.

Thuật lại một tiết học (hoặc một buổi tham quan) của lớp em.

Tác giả tự xưng là gì?

Sự việc được thuật lại theo trình tự nào?

Bài văn sau đây thuật lại sự việc gì? Tác giả được chứng kiến hay tham gia sự việc?

Ngày hội giao lưu

(SGK Tiếng việt 4 cánh diều tập 2 trang 103)

Viết vào phiếu đọc sách:

- Tên bài đọc và một số nội dung chính của bài đọc (nhân vật hoặc sự việc, hình ảnh, câu văn em thích)

- Cảm nghĩ của em về 1 trong những nội dung trên.

Tìm đọc thêm ở nhà:

- 2 câu chuyện (hoặc 1 bài thơ, 1 câu chuyện) về các phát minh, sáng chế.

- 1 bài văn (báo cáo) miêu tả hoặc cung cấp thông tin về nội dung trên.

Bài thơ muốn nói với em điều gì?

Em thích hình ảnh nào trong bài thơ? Vì sao?

Theo giải thích của tác giả, mọi người, mọi vật sinh ra vì ai?

Chuyện cổ tích về loài người

Trời sinh ra trước nhất 

Chỉ toàn là trẻ con 

Trên Trái Đất trụi trần 

Không dáng cây, ngọn cỏ. 

Mắt trẻ con sáng lắm 

Nhưng chưa thấy gì đâu 

Mặt Trời mới nhô cao 

Cho trẻ con nhìn rõ.

Nhưng còn cần cho trẻ

Tình yêu và lời ru 

Cho nên mẹ sinh ra 

Để bế bồng, chăm sóc.

Muốn cho trẻ hiểu biết 

Thế là bố sinh ra 

Bố bảo cho biết ngoan 

Bố dạy cho biết nghĩ.

Rộng lắm là mặt bể

Dài là con đường đi 

Núi thì xanh và xa

Hình tròn là Trái Đất.

Chữ bắt đầu có trước 

Rồi có ghế, có bàn 

Rồi có lớp, có trường 

Và sinh ra thầy giáo. 

Cái bảng bằng cái chiếu 

Cục phấn từ đã ra

Thầy viết chữ thật to

“Chuyện loài người” trước nhất.

Xuân Quỳnh

Theo em, những ai đã tạo nên sự thay đổi đó?

Quan sát các hình ảnh dưới đây và nêu nhận xét:

a, Nêu những điều em quan sát được ở mỗi hình ảnh.

b, Qua các hình ảnh, em nhận thấy đời sống của loài người đã thay đổi như thế nào theo thời gian?

Em cần cố gắng thêm về mặt nào?

Em đạt yêu cầu ở mức độ nào?

Viết một bài văn ngắn hướng dẫn các bạn sử dụng một cái bình tưới cây.

Tác giả muốn nói điều gì qua bài văn trên? Tìm ý đúng:

a, Nói về tài năng đặc biệt của bạn nhỏ.

b, Thể hiện tình yêu thiên nhiên

c, Ca ngợi những bông hoa đẹp

d, Nói về một trò chơi thú vị.

Theo bài đọc, vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ, chúng ta sẽ cảm nhận được gì? Tìm ý đúng:

a, Cảm nhận được một buổi sáng mù sương.

b, Cảm nhận được không khí yên tĩnh của buổi sáng

c, Cảm nhận được không khí yên tĩnh của ban đêm.

d, Cảm nhận được thời tiết, những bông hoa và cả khu vườn.

Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ

Nhà tôi có khu vườn rất rộng, trồng nhiều hoa.

Những buổi chiều, tôi hay nhắm mắt sờ những bông hoa rồi tập đoán. Không bao lâu, tôi đã đoán được hết vườn hoa. Từ trong nhà ra ngoài vườn, tôi có thể chạm bất cứ loại cây nào và nói đúng tên của nó.

Bố nghĩ ra trò chơi, thay vì chạm vào hoa, tôi chỉ ngửi rồi gọi tên nó. Bố đưa bông hoa trước mũi tôi rồi hỏi: “Hoa gì?”. Trò chơi cứ được diễn ra liên tục cho đến hồi tôi nhận diện được tất cả mùi hương của các loài hoa.

Bạn hãy tưởng tượng, một buổi sáng mờ sương, bạn vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ, và bạn chợt hiểu khu vườn nói gì. Bạn hiểu bây giờ là mùa gì và bông hoa nào đang nở, tên gì. Bạn hãy thử đi rồi sẽ thấy, khu vườn sẽ lớn lên rất nhiều. Những bông hoa thơm hơn và khi nhắm mắt, bạn vẫn nhìn thấy nó. Không chỉ vậy, bạn còn thấy nguyên cả khu vườn. Bạn có thể nhìn thấy bông hồng ngay trong đêm tối. Đêm bạn nằm, đắp chăn kín người nhưng bạn vẫn có thể đi dạo. Bạn sẽ không bao giờ lạc trong bất cứ một khu vườn nào, bởi vì, những bông hoa sẽ chỉ lối cho bạn, một lối đi an toàn và thơm ngát.

Theo Nguyễn Ngọc Thuần

Em hãy viết bản hướng dẫn một trò chơi mà em thích ( có thể thực hiện ở nhà và vẽ thêm hình minh hoạt cho bản hướng dẫn đó).

Đọc bản hướng dẫn trò chơi dưới đây và chơi thử trong lớp

a, Chuẩn bị:

- Tổ chức 2 hoặc 3 đội, mỗi đội 4 người.

- Phấn viết, bảng lớp ( nếu chơi trong lớp).

- Giá vẽ, giấy A3, bút lông ( nếu chơi ngoài trời).

- Khăn bịt mắt.

b, Quản trò nêu cách chơi:

- Mỗi đội xếp một hàng dọc cách bảng hoặc giá vẽ 3 mét.

- Mỗi đội sẽ vẽ hình một con thỏ, nhưng mỗi thành viên trong đội chỉ được vẽ một bộ phận ( đầu, thân, chân hoặc đuôi).

- Thành viên đầu tiên của mỗi đội sẽ được bịt mắt và lên vẽ; vẽ cong thì trở về hàng.

- Các thành viên khác quan sát bạn mình vẽ, khi lên vẽ, sẽ được bịt mắt. Cứ như vậy đến khi cả đội vẽ xong.

Viết đoạn văn kể lại hoạt động của em trong một buổi tham quan hoặc du lịch cùng lớp em (hoặc gia đình em).

Đọc và trả lời câu hỏi

Du lịch khám phá

(SGK Tiếng việt 4 cánh diều tập 2 trang 97)

a, Tìm trong đoạn văn trên các từ ngữ về du lịch ( khách du lịch, phương tiện đi lại, địa điểm du lịch, hoạt động ở địa điểm du lịch,....)

b, Tìm thêm ở ngoài đoạn văn trên những từ ngữ khác về du lịch.

Vì sao người chú tin vào bức mật thư và quyết định thực hiện ngay cuộc thám hiểm?

Vì sao lúc đầu người cháu không định nói với chú về phát hiện của mình?

Người cháu tình cờ phát hiện ra cách đọc bức thư mật như thế nào?